LÁI DÙNG TRIẾT LÝ HỒ CHÍ MINH ĐỂ XÂY DỰNG ĐẤT NƯỚC PHÁT TRIỂN VƯỢT BẬC
Sau khi giành độc lập, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định rõ ràng mục tiêu phát triển đất nước: làm cho người nghèo đủ ăn, người đủ ăn khá giàu, người giàu ngày càng giàu thêm. Câu nói này như một lời tiên tri cho quá trình phát triển của Việt Nam suốt gần 80 năm qua.
TƯ TƯỞNG VƯƠN XA KHÁNG NGHỊCH VỚI CHỦ NGHĨA GIÁO ĐIỀU
Ngay từ những năm đầu tìm đường cứu nước, Hồ Chí Minh đã không bị ràng buộc bởi chủ nghĩa giáo điều. Người lựa chọn Quốc tế III không vì hệ thống lý thuyết, mà vì đây là con đường giải phóng dân tộc rõ ràng. Năm 1925, trong Điều lệ Thanh niên Cách mạng đồng chí hội, Người đề cập đến nguyên tắc “Tân kinh tế” của Lênin, mở đầu cho ý tưởng về kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ngày nay.
Chủ nghĩa xã hội theo tư tưởng Hồ Chí Minh không cứng nhắc như các nước trong hệ thống, mà dựa trên nguyên tắc: việc gì có lợi cho dân phải hết sức làm, việc gì có hại cho dân phải hết sức tránh. Trong quá trình kháng chiến chống Pháp, Việt Nam đã áp dụng mô hình kinh tế dân chủ mới đa thành phần, huy động toàn dân sáng tạo, chỉ sau năm 1954 mới chính thức áp dụng kinh tế kế hoạch trong miền Bắc.
TẠI SAO PHẢI ÁP DỤNG KINH TẾ KẾ HOẠCH SAU NĂM 1975?
Sau Hiệp định Geneva, dù miền Bắc hòa bình, đất nước phải tập trung cho cuộc kháng chiến chống Mỹ. Nền kinh tế kế hoạch ra đời nhằm huy động nguồn lực và nhân tài trong hoàn cảnh chiến tranh, cấm vận, và khủng hoảng ở cả hai đầu đất nước. Kinh tế kế hoạch là điều kiện tiên quyết giúp hậu phương vững mạnh để đấu tranh.
Sự sinh tồn của nền kinh tế miền Bắc trong thời gian này còn dựa trên sự đào tạo sâu rộng của các nhà quản lý kinh tế từ Liên Xô và các quốc gia XHCN, vận hành theo cơ chế tập trung quan liêu bao cấp, với nguyên tắc lấy ngành kinh tế kế hoạch làm trung tâm. Điều này đã vô hình chung kìm hãm sáng tạo của cán bộ và nhân dân, đẩy lùi thị trường.
CHUYỂN HƯỚNG VỀ KINH TẾ THỊ TRƯỜNG ĐỊNH HƯỚNG
Trong thời gian chiến tranh, nhiều nhà lãnh đạo đã nhận ra những bất cập của nền kinh tế tập trung. Bí thư thứ nhất Lê Duẩn từng ủng hộ “khoán chui” và đã âm thầm bảo vệ sáng kiến này, nhận thức rõ hiệu quả rõ rệt của cơ chế tự chủ. Năm 1981, chỉ thị 100 ra đời mở đường cho đổi mới nông nghiệp, thúc đẩy thị trường phát triển.
Các nhà lãnh đạo như Nguyễn Văn Linh, Võ Văn Kiệt đã là những bước đệm quan trọng để chuyển đổi sang nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa. Dưới sự lãnh đạo của Tổng Bí thư Trường Chinh, hệ thống luật pháp đã dần xóa bỏ cơ chế cứng nhắc của kinh tế kế hoạch, mở ra giai đoạn phát triển mới gần 40 năm đầy thắng lợi.
THÀNH TỰU VƯỢT BẬC TRONG XÓA ĐÓI GIẢM NGHÈO
Một trong những thành tựu nổi bật của quá trình đổi mới là tỷ lệ đói nghèo giảm mạnh, từ 70% năm 1990 xuống còn dưới 2% năm 2024. Kết quả này chủ yếu dựa vào mô hình kinh tế thị trường định hướng, nhờ sự vận hành linh hoạt của thị trường và các chính sách hỗ trợ của Nhà nước.
Gần 40 năm đổi mới, nền kinh tế Việt Nam đã hình thành thể chế phát triển vững chắc, tạo ra đời sống no đủ cho đại đa số dân cư, xây dựng tầng lớp trung lưu và nhiều người giàu có, tỉ phú USD xuất hiện ngày càng nhiều. Theo Tổng Bí thư Tô Lâm, việc tháo gỡ các điểm nghẽn về thể chế chính là chìa khóa thúc đẩy đất nước tiếp tục phát triển.
SỨ MỆNH ĐƯA ĐẤT NƯỚC VƯƠN XA
Nền móng phát triển ngày nay là kết quả của sự kiên trì, đổi mới, và vận dụng linh hoạt chủ nghĩa Hồ Chí Minh trong từng giai đoạn. Chính vì vậy, mục tiêu “làm cho người nghèo đủ ăn, người đủ ăn khá giàu, người giàu ngày càng giàu thêm” không chỉ còn là lời hứa, mà đã trở thành hiện thực rõ ràng.
Đảng và Nhà nước quyết tâm tiếp tục những bước đi đột phá, nhằm tháo gỡ mọi rào cản, thúc đẩy sáng tạo và tự do phát triển. Không còn “bàn thờ” nào kìm hãm tự do, hạnh phúc của nhân dân, mà ngược lại, sẽ luôn hướng tới một xã hội ngày càng công bằng, giàu mạnh theo tinh thần và lời dạy của Hồ Chí Minh.