KHI CHUYỂN NHẦM TIỀN: NGƯỜI DÂN MẮC KẸT TRƯỚC MỘT HÀNH TRÌNH KHÓ ĐỂ ĐÒI LẠI
Hôm 12.1, cơ quan chức năng đã khởi tố vụ án đối với Nguyễn Thế Lữ (36 tuổi, trú tại Quảng Trị) về hành vi chiếm giữ trái phép tài sản. Lữ bị cáo buộc đã nhận gần 500 triệu đồng chuyển nhầm vào tài khoản của mình nhưng không chịu hoàn trả chủ sở hữu. Chủ nhân số tiền là bà N.T.T đã nhiều lần đến nhà yêu cầu trả lại, thậm chí cơ quan chức năng xác nhận có việc chuyển nhầm, song Lữ vẫn giữ thái độ ngoan cố. Cuối cùng, bà N.T.T đành phải nộp đơn tố giác.
Vụ việc này phản ánh rõ nét thực trạng của những người có tiền chuyển nhầm vào tài khoản người khác nhưng gặp trở ngại lớn trong việc đòi lại. Trước đây, bà N.T.T còn may mắn vì biết rõ thông tin của người nhận nhầm như tên, địa chỉ để đến đòi, còn nhiều trường hợp khác thì chỉ có tên, số tài khoản. Điều này khiến việc liên hệ và lấy lại tiền trở thành nhiệm vụ vô cùng gian nan.
Trong một ví dụ khác, chị H.P tại Hà Nội chia sẻ rằng năm 2021, do mắc bệnh nặng của mẹ, chị đã gửi gần 30 triệu đồng vào tài khoản đồng nghiệp để hỗ trợ viện phí. Không may, chị ấn sai một số trong dãy số, khiến tiền chảy vào tài khoản người khác. Sau đó, chị liên hệ ngân hàng nhưng được trả lời rằng họ không thể thu hồi tiền sau khi đã chuyển, chỉ có thể nhờ người nhận chuyển lại một cách tự nguyện. Ròng rã hơn hai năm, chị phải đi vay tiền để trang trải viện phí do không thể lấy lại số tiền đã gửi nhầm.
Luật sư Nguyễn Ngọc Hùng, Trưởng Văn phòng luật sư Kết nối, cho biết, chuyển nhầm tiền là vấn đề phổ biến, nhưng pháp luật hiện tại có nhiều hạn chế trong việc xử lý. Ngân hàng có nghĩa vụ hỗ trợ liên hệ với người nhận tiền, nhưng không thể tự ý trích xuất tiền từ tài khoản của họ mà không có sự đồng ý. việc ngân hàng bảo mật thông tin khiến cho quá trình liên hệ gặp khó khăn, trừ khi phía người nhận phối hợp.
Theo luật sư Hùng, trở ngại lớn nhất là thiếu dữ liệu liên hệ của người nhận nhầm. Khi không có số điện thoại, địa chỉ, người gửi tiền phải trông đợi vào thiện chí của người nhận hoặc ngân hàng để liên hệ. Trong nhiều trường hợp, nếu người chuyển nhầm báo cảnh sát hoặc khởi kiện ra tòa, vẫn gặp khó khăn về chứng cứ ban đầu vì chỉ có tên và số tài khoản, không có thông tin địa chỉ cư trú rõ ràng.
Nhiều đề xuất được đưa ra để giải quyết vấn đề này. Một trong số đó là nghị quyết mới cho phép cơ quan công an thụ lý các vụ chuyển nhầm tiền, yêu cầu người chuyển cung cấp đầy đủ chứng cứ như giấy tờ tùy thân, biên lai giao dịch và lý do chuyển nhầm. Điều này nhằm nâng cao hiệu quả xác minh, đề nghị ngân hàng cung cấp thông tin của người nhận và xử lý nghiêm các hành vi trình báo gian dối. Đồng thời, Ngân hàng Nhà nước cần nghiên cứu bổ sung quy định ngân hàng có thể tự chủ hoàn trả tiền cho người chuyển nhầm khi có xác nhận của cơ quan chức năng.
Đây chính là những biện pháp thiết thực nhằm giảm bớt nỗi khổ của người dân trong hành trình khởi kiện, đòi lại số tiền đã chuyển nhầm – một quá trình đầy thử thách nhưng cần thiết để bảo vệ quyền lợi chính đáng của người bị thiệt.