MOJTABA KHAMENEI TĂNG CỨNG TRÊN ĐẤU TRANH NGOẠI GIAO IRAN TRƯỚC ÁP LỰC TỪ MỸ VÀ ISRAEL

Ngày 17.3, Reuters dẫn nguồn thạo tin cho biết ông Mojtaba Khamenei, lãnh đạo tối cao mới của Iran, đã chủ trì phiên họp chính sách đối ngoại đầu tiên kể từ khi nhậm chức. Buổi họp thể hiện rõ lập trường cứng rắn và nghiêm túc của Iran trong việc đáp trả các cuộc tấn công từ Mỹ và Israel. Các đề xuất nhằm giảm căng thẳng hoặc đề xuất ngừng bắn đã được chuyển tới Bộ Ngoại giao Iran, tuy nhiên nội dung cụ thể vẫn chưa được công bố.

Theo một quan chức Iran giấu tên, lãnh đạo tối cao khẳng định “chưa phải thời điểm thích hợp để thiết lập hòa bình” cho đến khi Mỹ và Israel “chấp nhận thất bại và bồi thường”. Trong hệ thống chính trị Iran, chức vụ lãnh đạo tối cao đóng vai trò quyết định trong mọi vấn đề quốc gia. Từ khi được chọn làm người kế nhiệm cha mình, cố Lãnh tụ Iran Ali Khamenei, hơn một tuần trước, đến nay chưa có hình ảnh mới nào của ông Mojtaba Khamenei được công bố. Các nguồn tin Iran cho biết ông chỉ bị thương nhẹ trong cuộc tấn công khiến cha ông thiệt mạng, trong khi Mỹ lại đánh giá tình hình nghiêm trọng hơn.

Xung đột giữa liên minh Mỹ – Israel và Iran đã kéo dài tuần thứ ba, khiến hơn 2.000 người thiệt mạng và chưa có dấu hiệu hạ nhiệt. Phía eo biển Hormuz vẫn duy trì phong tỏa, gây gián đoạn dòng chảy năng lượng toàn cầu và đẩy giá dầu tăng cao. Trong thông điệp công khai đầu tiên, ông Mojtaba Khamenei nhấn mạnh việc duy trì phong tỏa này như một công cụ gây sức ép đối với các bên liên quan.

Trong khi đó, các nỗ lực ngoại giao vẫn đang rơi vào bế tắc. Reuters cho biết chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 14.3 đã bác bỏ các đề xuất đàm phán do các đồng minh Trung Đông thúc đẩy. Bà Kaja Kallas, cao ủy phụ trách chính sách đối ngoại của Liên minh châu Âu, ngày 17.3 kêu gọi chấm dứt xung đột và cho biết EU đang tham vấn các nước Trung Đông để tìm ra lối thoát ngoại giao. Bà nhấn mạnh xung đột “dễ bắt đầu nhưng rất khó kết thúc” và cảnh báo nguy cơ vượt khỏi tầm kiểm soát.

Bà Kallas cũng lưu ý rằng châu Âu chưa sẵn sàng triển khai lực lượng quân sự trong khu vực, ưu tiên giải pháp ngoại giao để duy trì tự do hàng hải ở eo biển Hormuz. EU đang xem xét các sáng kiến tương tự như thỏa thuận do Liên Hiệp Quốc trung gian nhằm đảm bảo vận chuyển hàng hóa an toàn trong bối cảnh xung đột leo thang.