Chính sách chuyển đổi năng lượng quốc gia trước những biến động toàn cầu
Thời gian qua, tình hình chính trị, kinh tế và an ninh thế giới đã trải qua nhiều biến động phức tạp, gia tăng xung đột quân sự và căng thẳng địa chính trị tại nhiều khu vực, đặc biệt là các trung tâm sản xuất, trung chuyển năng lượng lớn. Những diễn biến này tác động trực tiếp đến nguồn cung dầu mỏ, khí đốt và than trên thị trường quốc tế, đặt ra yêu cầu cấp thiết phải thích nghi và đổi mới trong chính sách năng lượng của nhiều quốc gia.
Thủ tướng Chính phủ đã yêu cầu khẩn trương đẩy mạnh phủ trạm sạc điện, thúc đẩy chuyển đổi toàn quốc sang giao thông sử dụng điện. Các phương tiện giao thông năng lượng sạch, đặc biệt là phương tiện công cộng chạy bằng điện, đang được khuyến khích mạnh mẽ nhằm tự chủ nguồn nhiên liệu trong bối cảnh thế giới biến động không ngừng.
Tình hình biến động khiến nguồn cung năng lượng bị đứt gãy, giá năng lượng biến động mạnh, tạo ra nhiều thách thức đối với các quốc gia phụ thuộc vào nhập khẩu năng lượng như Việt Nam. Điều này làm gia tăng rủi ro về an ninh năng lượng, đòi hỏi các chính sách phù hợp để giảm thiểu phụ thuộc và bảo vệ nền kinh tế quốc gia.
Chính phủ xác định sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả là một trong những giải pháp then chốt nhằm giảm thiểu rủi ro về nguồn cung, giảm chi phí sản xuất, đồng thời nâng cao năng lực cạnh tranh và đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia bền vững. Các mục tiêu cụ thể đến năm 2030 đã được đề ra: giảm tiêu hao năng lượng tính trên đơn vị GDP từ 1 đến 1,5% mỗi năm; phấn đấu đạt ít nhất 3%/năm tỷ lệ tiết kiệm điện trong các cơ sở trọng điểm; giảm 5,8% điện năng tiêu thụ của hệ thống truyền tải và phân phối; đảm bảo 100% các cơ sở sử dụng năng lượng trọng điểm thực hiện kiểm toán năng lượng định kỳ và áp dụng hệ thống quản lý năng lượng; ít nhất 50% phương tiện công cộng tại các đô thị chuyển sang điện.
Trước thực trạng này, Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành, địa phương, doanh nghiệp và toàn xã hội hành động quyết liệt để thực hiện các biện pháp tiết kiệm năng lượng. Các bộ trưởng cùng lãnh đạo các cơ quan liên quan được giao nhiệm vụ lồng ghép các mục tiêu tiết kiệm năng lượng vào chiến lược, đề án, quy hoạch và chính sách của ngành, lĩnh vực mình phụ trách.
Phát triển hạ tầng sạc điện, khuyến khích sử dụng nhiên liệu sinh học và giảm phụ thuộc vào xăng dầu nhập khẩu là các nội dung trọng tâm. Bộ Công thương được yêu cầu hỗ trợ nâng cao công nghiệp hỗ trợ ngành xe điện, phối hợp xây dựng quy chuẩn kỹ thuật, tiêu chuẩn năng lượng cho hệ thống sạc, hoàn thành trong quý 3 năm nay. Bộ Xây dựng được khuyến khích phát triển các dự án đô thị tích hợp hệ thống sạc điện cho phương tiện giao thông, cùng các địa phương thúc đẩy hệ thống giao thông công cộng sử dụng điện tại các đô thị lớn.
Thủ tướng cũng chỉ đạo Bộ Tài chính nhanh chóng nghiên cứu, ban hành cơ chế khuyến khích sản xuất và tiêu thụ phương tiện giao thông điện, dự kiến hoàn thành trong tháng 6. UBND các tỉnh, thành phố có trách nhiệm bổ sung quy hoạch, yêu cầu bố trí hạ tầng sạc điện trong các dự án xây dựng và đô thị, đồng thời ban hành chính sách phát triển xe buýt điện, taxi điện và các phương tiện sạch khác theo thẩm quyền, dự kiến hoàn tất trong tháng 9.
Việc thúc đẩy chuyển đổi sang năng lượng sạch và giao thông điện không chỉ là giải pháp tối ưu trong bối cảnh biến động toàn cầu mà còn góp phần giữ vững an ninh năng lượng, thúc đẩy phát triển kinh tế bền vững của đất nước.