MỸ VÀ IRAN: CUỘC CHIẾN NGẦM ĐÁNG CHỜ VỚI NGÂN SÁCH KHỦNG VÀ RỦI RO LAN TỎA
Trong bối cảnh căng thẳng tiếp tục leo thang, Mỹ và Iran đang trong cuộc chiến tranh không chính thức đầy nguy hiểm, từ các đòn phản công quân sự đến cuộc chiến về ngân sách khổng lồ. Thời điểm này, từng hành động đều có thể dẫn đến hậu quả nghiêm trọng không chỉ khu vực mà còn toàn cầu.
IRAN SẴN SÀNG HỢP TÁC VỚI IMO VỀ AN TOÀN HÀNG HẢI
Hôm qua, ngày 22.3, hãng thông tấn Mehr dẫn lời ông Ali Mousavi, Đại diện Iran tại Cơ quan hàng hải quốc tế (IMO), khẳng định Tehran sẵn sàng hợp tác để nâng cao an toàn hàng hải và bảo vệ tàu thuyền trong khu vực Vịnh. Ông cho biết eo biển Hormuz vẫn mở cửa cho tất cả các tàu thuyền ngoại trừ các phương tiện liên quan “kẻ thù của Iran”. Thỏa thuận phối hợp an ninh và an toàn qua tuyến đường thủy quan trọng này vẫn có thể đạt được nếu các bên hợp tác chặt chẽ.
MỸ THÁCH THỨC VỀ VẤN ĐỀ AN NINH VÀ NGÂN SÁCH
Cùng ngày, hãng AFP dẫn lời Tổng thống Mỹ Donald Trump đe dọa sẽ “xóa sổ” các nhà máy điện của Iran nếu Tehran không mở hoàn toàn eo biển Hormuz trong vòng 48 giờ. Trong khi đó, Iran tiếp tục các hoạt động đáp trả các đòn tấn công từ Mỹ và Israel. Cụ thể, UAV của Iran đã tấn công gây cháy lớn tại một nhà máy lọc dầu Kuwait, còn ngày 21.3, tên lửa Iran đã tấn công hai khu vực gần trung tâm nghiên cứu hạt nhân của Israel, phá hủy nhiều tòa nhà và làm bị thương hàng chục người. Iran khẳng định vẫn duy trì sản xuất UAV và tên lửa để chống đỡ.
Cần đặc biệt lưu ý về khả năng Mỹ triển khai quân bộ. Theo tờ The Wall Street Journal, Lầu Năm Góc đang điều động nhóm gồm ba tàu đổ bộ, dẫn đầu bởi USS Boxer, cùng Đơn vị Viễn chinh Thủy quân lục chiến số 11 từ San Diego đến vùng Vịnh. Một đơn vị khác của thủy quân lục chiến cũng đã có mặt trong khu vực. Tuy nhiên, việc đổ bộ lên Iran không phải là điều dễ dàng hoặc không gây tranh cãi; nhiều nghị sĩ, đặc biệt phe Cộng hòa, đều tỏ ra cẩn trọng và lo ngại phản ứng trong nội bộ quốc hội, cũng như tác động tiêu cực đến chiến dịch tranh cử của Tổng thống Trump.
NHÀ TRẮNG VẤN NẠN NGÂN SÁCH VÀ RỦI RO KẾT THÚC
Để tiến hành chiến dịch quân sự quy mô, Nhà Trắng dự tính cần ngân sách lớn, hiện đề xuất khoảng 200 tỉ USD. Tuy nhiên, việc này gặp nhiều trở lực trong quốc hội Mỹ, nơi có 53 thượng nghị sĩ phe Cộng hòa, 45 phe Dân chủ và 2 trung lập xu hướng Dân chủ. Để thông qua dự luật ngân sách này, ít nhất 60 thượng nghị sĩ phải ủng hộ, nghĩa là Tổng thống Trump cần thuyết phục ít nhất 7 nghị sĩ Dân chủ, điều không dễ dàng trong bối cảnh chính trị hiện tại.
Chi phí của chiến tranh không ngừng tăng cao, bắt đầu từ hơn 11,3 tỉ USD trong 6 ngày đầu, theo ước tính của các quan chức Lầu Năm Góc, và gần 13 tỉ USD khi tính thêm các thiệt hại và tác động từ Iran tấn công các cơ sở Mỹ. Theo trung tâm CSIS, tổng chi phí cho 12 ngày chiến tranh có thể lên tới hơn 16,5 tỉ USD. Dù vậy, cuộc chiến kéo dài hơn dự kiến và ngân sách vẫn tiếp tục bị bào mòn, đặt ra câu hỏi về khả năng duy trì lâu dài và rủi ro đối với nền kinh tế Mỹ.
Trong bối cảnh đó, mọi khả năng đều còn bỏ ngỏ, từ các đòn tấn công quân sự cho đến các chiến lược ngoại giao nhằm hạn chế xung đột lan rộng, nhưng chưa có dấu hiệu kết thúc rõ ràng.