CHIẾN LƯỢC BÌNH ỔN GIÁ XĂNG DẦU ĐA TẦNG, LINH HOẠT GIÚP VIỆT NAM VƯỢT BÃO GIÁ NĂNG LƯỢNG
Việt Nam đã áp dụng một chiến lược bình ổn giá xăng dầu đa tầng, linh hoạt, giúp ứng phó hiệu quả với tình hình xung đột tại Trung Đông và biến động của thị trường thế giới. Chính sách này được đánh giá là một trong những mô hình thành công nhất trong khu vực.
Chỉ trong vòng một tháng, Quỹ Bình ổn giá xăng dầu đã được kích hoạt tới 9 lần, với tổng số tiền chi ra khoảng 5.300 tỉ đồng (gần 217 triệu USD). Đặc biệt, lần đầu tiên chính phủ tạm ứng ngân sách trực tiếp vào quỹ 8.000 tỉ đồng (khoảng 303 triệu USD) để duy trì giá bán ổn định cho người tiêu dùng.
Bên cạnh đó, Chính phủ còn triển khai nhiều biện pháp tài khóa nhằm giảm thiểu tác động của tăng giá xăng dầu. Thuế nhập khẩu ưu đãi về 0% từ ngày 9.3 đến 30.4, thuế bảo vệ môi trường về 0% từ 26.3 đến 15.4, cùng việc giảm thuế tiêu thụ đặc biệt và miễn thuế giá trị gia tăng đã giúp giảm áp lực chi phí cho doanh nghiệp và người tiêu dùng. Mặc dù ngân sách giảm khoảng 7.200 tỉ đồng mỗi tháng, nhưng Chính phủ cho rằng đây là giải pháp cần thiết để giữ vững ổn định kinh tế và an sinh xã hội.
Cơ chế điều hành giá cũng có những bước đổi mới đáng kể. Từ ngày 6.3, liên bộ Công Thương – Tài chính được phép điều chỉnh giá ngay khi giá cơ sở tăng trên 7% mà không cần chờ chu kỳ 7 ngày. Đến ngày 19.3, Chính phủ ban hành Nghị quyết 55, cho phép điều chỉnh trong vòng 1 ngày nếu biến động vượt 15%. Nhờ đó, trong đợt điều chỉnh ngày 6.3, giá xăng E5 RON 92 đã giảm 22,5%, xuống còn 23.326 đồng/lít, giúp tránh hiện tượng tích tụ sốc giá như đã từng xảy ra ở một số quốc gia lân cận.
Theo Bộ Công Thương, nếu không có các biện pháp này, giá xăng E5 RON 92 có thể lên tới khoảng 30.180 đồng/lít, xăng RON 95 gần 33.700 đồng/lít, và dầu hỏa khoảng 38.930 đồng/lít, cao hơn mức giá hiện tại từ 3.000 đến 5.000 đồng/lít.
Mức tăng giá xăng dầu của Việt Nam trong khu vực cũng cho thấy mức độ trung bình và thấp hơn nhiều quốc gia như Philippines, Myanmar, Campuchia – những nơi giá tăng lên tới 50-80%. Sự kết hợp linh hoạt giữa quỹ bình ổn, các điều chỉnh thuế phí và cơ chế điều hành năng động giúp thị trường trong nước giữ vững cân bằng, bảo vệ người tiêu dùng, đồng thời duy trì ổn định kinh tế vĩ mô.
Điểm nổi bật là cơ chế tạm ứng ngân sách, cam kết hoàn trả trong vòng 12 tháng, thể hiện tính kỷ luật tài khóa trong bối cảnh khẩn cấp. Giá xăng ngày 3.4 của Việt Nam ở mức 26.976 đồng/lít, thấp hơn nhiều so với các nước lân cận như Singapore, Thái Lan, Campuchia, Lào, Trung Quốc. Giá dầu diesel cũng duy trì ở mức phù hợp, không bị đẩy lên cao như một số quốc gia khác.
Chính sách bình ổn giá linh hoạt của Việt Nam đã chứng minh hiệu quả, giúp duy trì sự ổn định trong của thị trường năng lượng, đồng thời bảo vệ nền kinh tế và người dân trong những thời điểm bất ổn xảy ra.