TĂNG LƯƠNG CÓ ĐÁNG KỂ HAY CHỈ MỚI CHỈ LÀ BƯỚC ĐẦU?
Khi thảo luận về chính sách lương trong Quốc hội, đại biểu Thạch Phước Bình (đoàn Vĩnh Long) cho rằng đề xuất mức tăng lương cơ sở lên 2,53 triệu đồng/tháng của Bộ Nội vụ là hợp lý về mặt kỹ thuật, nhưng chưa đủ để tạo ra sự chuyển biến rõ rệt trong đời sống của cán bộ, công chức và viên chức. Ông Bình nhấn mạnh, mức lương này dù nâng cao hơn so với hiện tại, vẫn chưa đủ mạnh để giảm áp lực tài chính hàng ngày của người lao động trong khu vực công.
BỘ NỘI VỤ ĐỀ XUẤT TĂNG LƯƠNG CƠ SỞ TỪ 1,7 TRIỆU ĐỒNG LÊN 2,53 TRIỆU ĐỒNG
Theo đề xuất chính thức của Bộ Nội vụ, lương cơ sở sẽ tăng từ 1,7 triệu đồng lên mức 2,53 triệu đồng/tháng, nhằm cải thiện phần nào điều kiện sống của cán bộ, công chức và lực lượng vũ trang. Tuy nhiên, đại biểu Thạch Phước Bình đề xuất mức cao hơn, khoảng 2,65 – 2,7 triệu đồng/tháng, tương đương mức tăng 13-15% so với hiện nay. Ông cho rằng, đây là mức đủ để giúp nhân viên công vụ giảm bớt khó khăn về tài chính và yên tâm công tác trong bối cảnh giá cả tiêu dùng liên tục neo cao.
NGHỊCH LÝ GIỮA LƯƠNG TĂNG VÀ GIÁ CẢ
PGS-TS Nguyễn Thường Lạng, giảng viên cao cấp của Viện Thương mại và Kinh tế quốc tế, nhấn mạnh rằng việc điều chỉnh lương phải dựa trên thực tế lạm phát và các biến động kinh tế. Ông cảnh báo rằng mức đề xuất 2,5 triệu đồng dựa trên tính toán của năm trước, song thực tế những yếu tố như giá dầu, tỷ giá và vàng đã biến động mạnh, ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí sinh hoạt của dân cư.
Ông Lạng khẳng định, quan trọng không chỉ là mức thu nhập danh nghĩa tăng bao nhiêu, mà còn là mức thực tế còn lại sau khi trừ đi lạm phát. Nếu lương tăng thấp còn lạm phát tăng cao, thu nhập thực sự của người lao động sẽ không có nhiều cải thiện. Ông cho rằng, mức 2,7 triệu đồng/tháng phù hợp hơn, đặc biệt khi CPI vẫn còn xu hướng tăng, và nếu cần, mức này nên được điều chỉnh lại để phản ánh chính xác thực tế.
Đồng thời, chuyên gia cảnh báo rằng vòng xoáy “lương tăng – giá tăng” gây khó khăn cho đời sống người lao động. Ông đề nghị kiểm soát tốt các chi phí đầu vào như xăng dầu, điện, nước và các mặt hàng thiết yếu để giữ mức giá ổn định, qua đó giúp gia tăng sức mua và giảm thiểu hiệu ứng tiêu cực này.
Chính sách tiền lương cần đi cùng với các giải pháp kinh tế vĩ mô như kích thích cung, kiểm soát lạm phát, giảm thuế và cắt giảm chi phí bộ máy hành chính. Ông Lạng cho biết, việc này sẽ tạo điều kiện thúc đẩy tăng trưởng và cải thiện đời sống của công chức một cách bền vững.
ĐỘNG LỰC CHO NGƯỜI LÀM VIỆC TRONG KHU VỰC CÔNG
PGS-TS Nguyễn Đức Lộc, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Đời sống xã hội, nhấn mạnh rằng việc tăng lương cơ sở là cần thiết trong bối cảnh hiện nay khi chi phí sinh hoạt ngày càng leo thang và khối lượng công việc tại các cơ quan công quyền ngày càng lớn. Ông Lộc lưu ý, khác với lương tối thiểu vùng, lương của cán bộ, công chức phụ thuộc chủ yếu vào ngân sách nhà nước, nên việc điều chỉnh có thể chủ động hơn.
Ông ủng hộ đề xuất 2,7 triệu đồng của đại biểu Quốc hội, cho rằng mức thu nhập hiện còn thấp so với mức tiêu chuẩn sống, đặc biệt trong bối cảnh bộ máy hành chính phải xử lý nhiều nhiệm vụ phức tạp và công việc tăng tải. “Nhiều vị trí phải xử lý nhiều lĩnh vực cùng lúc, tình trạng quá tải là rõ ràng. Khi áp lực công việc lớn hơn, lương cần được điều chỉnh để tạo động lực và giữ chân nhân sự”, ông chia sẻ.
Chuyên gia cũng nhấn mạnh rằng, nâng lương không chỉ là để cải thiện vật chất mà còn là một tín hiệu tích cực để củng cố niềm tin, giúp cán bộ yên tâm hơn trong quá trình cải cách tổ chức. Tuy nhiên, ông lưu ý rằng lương chỉ là một trong các yếu tố, còn các chính sách khác như cải thiện điều kiện làm việc, đào tạo và xác định rõ chức năng nhiệm vụ cũng rất quan trọng.
VẤN ĐỀ NGÂN SÁCH VÀ TÁC ĐỘNG PHÁT SINH
Có lời lý giải từ Bộ Nội vụ rằng mức lương cơ sở 2,53 triệu đồng là mức cần thiết để nâng cao hiệu quả công việc và chất lượng đạo đức nghề nghiệp của cán bộ, đồng thời giảm bớt khó khăn cuộc sống cho họ. Trong dự thảo nghị định, Bộ này cũng đưa ra lý do so sánh lương hiện hành còn khá thấp, mới chỉ bằng 56% mức lương tối thiểu vùng của khu vực doanh nghiệp.
Nguyên Thứ trưởng Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội (nay là Bộ Nội vụ), ông Phạm Minh Huân, nhận định rằng mong muốn tăng lương mạnh của công chức và viên chức là chính đáng, nhưng phải nằm trong khả năng tài chính của ngân sách. Ông bày tỏ lo ngại rằng, nếu mức tăng quá cao không thể bù đắp bằng nguồn lực ngân sách, sẽ gây áp lực lớn lên ngân sách quốc gia và dẫn đến các hệ lụy lâu dài khác.
Dù xin giữ nguyên đề xuất 2,53 triệu đồng theo dự thảo của Bộ Nội vụ nhằm đảm bảo thực hiện đúng chủ trương và chỉ đạo của Đảng, Chính phủ, dự thảo nghị định về mức lương cơ sở vẫn đang trong quá trình thẩm định và dự kiến có hiệu lực từ 1.7 tới.