KHI KỲ NGHỈ TRƠN VỚI ƯỚC MƠ ĐẦU TƯ PHẢI CHỜ

Trong bối cảnh thị trường bất động sản ngày càng đắt đỏ, nhiều người mua nhà để an cư đã không còn quan tâm đến những chuyến đi nghỉ dưỡng, mà thay vào đó là những ngày tháng dành dụm cho tương lai. Những câu chuyện như “Từ khi mua nhà xong thì không còn kỳ nghỉ nữa” hay “Bạn bè đi du lịch hết, còn tôi ở nhà tính cách tiết kiệm tiền điện, tiền ăn” ngày càng phổ biến trên các nền tảng truyền thông xã hội như Xiaohongshu và Weibo.

Kỳ nghỉ trở thành trải nghiệm để cân đối tài chính hơn là để thư giãn. Nhiều người thừa nhận, khi còn đi thuê hoặc chưa mua bất động sản, họ vẫn có thể sắp xếp những chuyến đi ngắn ngày trong dịp lễ. Nhưng từ khi bắt đầu trả góp, đặc biệt với những chủ sở hữu từ một đến hai căn hộ, mọi quyết định tiêu dùng đều phải cân nhắc kỹ lưỡng hơn. Trong bối cảnh chi phí sinh hoạt ngày càng leo thang, thu nhập thiếu ổn định hoặc đối mặt với nguy cơ thất nghiệp, việc đi chơi trong kỳ nghỉ dần trở thành câu chuyện của “có thể hay không” chứ không còn là “có muốn hay không”.

NGƯỜI MUA NHÀ GÁNH NỢ VÀ NHỮNG KÌ NGHỈ KHÔNG CÒN VUI

Annie, một người dùng trên Xiaohongshu, chia sẻ câu chuyện của chính mình bằng hình ảnh và cảm xúc: “Tôi sở hữu hai căn hộ ở Thâm Quyến nhưng vẫn bị coi là nghèo”. Cô cho biết, từ khi quyết định mua nhà trả góp, suốt 3 năm qua, Annie gần như không có chuyến đi nào trong dịp lễ. Chi phí tháng tháng cô phải trả góp vào hai căn nhà đã chiếm phần lớn ngân sách của cô, khiến việc đi du lịch gần như không thể.

Cô tính toán chi phí hàng năm gồm trả góp khoảng 300.000 nhân dân tệ (khoảng 1,1 tỷ đồng) và chi phí sinh hoạt chung như ăn uống, biếu bố mẹ, khoảng 250.000 nhân dân tệ (khoảng 900 triệu đồng). Nhiều viễn cảnh chi tiêu khác, như mua sắm xa xỉ hoặc đi du lịch, đều trở nên khó khả thi trong thực tế hạn chế này. Annie chia sẻ, chuyến đi xa có thể tốn một phần ba số tiền trả góp mỗi tháng, còn đi gần thì cũng chỉ vừa đủ trang trải chi phí sinh hoạt nhiều tuần.

Tương Tử – trưởng phòng tại một công ty tư nhân, lại chọn phương án khác. Trong hai năm gần đây, cô hạn chế đi du lịch trong các kỳ lễ, thay vào đó là dành thời gian dạo quanh thành phố hoặc chăm sóc nhà cửa. “Không phải vì không đủ khả năng, mà vì cảm giác thoải mái khi chi tiêu đã giảm rõ rệt,” cô nói. Đối với cô, mỗi khoản chi cho du lịch hay giải trí đều phải so sánh với giá trị của một hoặc nhiều chiếc cây, bộ bàn ghế mới trong căn hộ. Khi đã sở hữu bất động sản, chi phí sửa chữa, trang trí hay nâng cấp nội thất cũng là những khoản đầu tư mà không thể bỏ qua.

Cô còn chia sẻ, vì không đủ tiền mua một căn hộ lớn, cô đã mua hai căn hộ nhỏ, đập phá để ghép lại thành một không gian rộng hơn. Điểm đặc biệt là, giá mỗi mét vuông so với một căn hộ lớn hơn chênh lệch không nhiều, nhưng tổng chi phí sửa chữa sau đó lại không hề nhỏ. Mua nhà, theo cô, không phải là điểm dừng, mà là mở đầu cho những khoản chi khác nhằm nâng cao chất lượng sống.

ÁP LỰC TÀI CHÍNH GÂY RA THAY ĐỔI TRONG CÁCH TIÊU DÙNG

Chuyện của anh Lữ Bồi Kiều, sống ở Phúc Kiến, phản ánh rõ nét thực trạng của những gia đình đang trả góp mua nhà. Thay vì chi tiêu thoải mái, anh liệt kê cụ thể các khoản chi tiêu hàng ngày, từ phí quản lý nhà, phí đậu xe, điện nước đến chi phí sinh hoạt, học phí cho con, các khoản vay mua xe và trả góp hàng tháng đều là gánh nặng thường trực.

Sau khi tính toán, anh nhận ra rằng các khoản chi tiêu này chiếm phần lớn ngân sách gia đình. Để xoay sở, vợ chồng anh đã chuyển sang nấu ăn tại nhà, hạn chế tiêu pha ngoài để giảm bớt áp lực tài chính. Họ gần như không có nhiều cơ hội đi du lịch, thay vào đó là các hoạt động từ thiện, dành thời gian ở nhà chăm sóc gia đình.

Sự gia tăng của chi phí sinh hoạt theo thời gian đã tạo ra một kiểu tư duy tiêu dùng mới. Thay vì dành tiền cho những trải nghiệm ngắn hạn như du lịch, nhiều người bắt đầu ưu tiên đầu tư vào những giá trị bền vững hơn như bản thân, gia đình hoặc cải thiện không gian sống. Các khoản giữ gìn sức khỏe, trang trí nhà cửa, hoặc tích luỹ dự phòng tài chính trở thành ưu tiên hàng đầu. Kỳ nghỉ không còn đơn thuần là sự “trốn khỏi áp lực”, mà trở thành khoảng thời gian để nghỉ ngơi tại nhà, sửa sang lại cuộc sống và hạn chế tiêu xài.

SỰ ĐỔI THÁI TRONG CÁCH TIÊU DÙNG VÀ THỨC ĐẮC GỐC

Những câu chuyện này phản ánh rõ một xu hướng đang hình thành trong cộng đồng người mua nhà trả góp tại Trung Quốc: khi gánh nặng tài chính ngày càng lớn, cách họ nhìn nhận về kỳ nghỉ, tiêu dùng và giá trị cuộc sống cũng thay đổi rõ rệt. Các khoản chi tiêu đều được đặt lên bàn cân, so sánh với các mục tiêu dài hạn như tiết kiệm hoặc duy trì cuộc sống ổn định.

Điều này dẫn đến một sự thận trọng hơn trong từng quyết định, ưu tiên lựa chọn những giá trị lâu dài hơn là những trải nghiệm nhanh chóng. Kỳ nghỉ trở thành thời gian để ở nhà, làm đẹp không gian sống, hoặc đơn giản là giữ cho ngân sách không bị rối loạn. Khi đã chấp nhận gánh nặng vay nợ, nhiều người sẵn sàng từ bỏ những chuyến đi xa để giữ vững cuộc sống ổn định trong hiện tại, vì mục tiêu lớn hơn là đảm bảo an toàn tài chính cho tương lai.