GIẢM TÌNH TRẠNG MƯA ĐIỂM CAO TRONG KỲ THI TỐT NGHIỆP THPT 2026

Trong nhiều năm qua, xã hội thường hay coi thành công của kỳ thi tốt nghiệp THPT dựa vào việc xuất hiện nhiều điểm cao như 9, 10. Tuy nhiên, các chuyên gia khảo thí cho rằng, điều quan trọng hơn là khả năng phân loại rõ ràng giữa các nhóm học sinh.

PHỔ ĐIỂM PHÙ HỢP LÀ GÌ?

Một phổ điểm lý tưởng là khi phần lớn học sinh đạt điểm trung bình để hoàn thành mục tiêu tốt nghiệp và đồng thời, các nhóm học sinh khá, giỏi, xuất sắc được phân biệt rõ ràng. Điều này giúp các trường đại học có thể đánh giá khách quan hơn khi tuyển sinh, tránh tình trạng phải dựa vào tiêu chí phụ hay nâng điểm chuẩn quá cao để phân biệt thí sinh.

ĐÁNH GIÁ ĐỀ THI NĂM 2026

Dựa trên dữ liệu ban đầu, đề thi năm nay đã làm tốt nhiệm vụ này. Các câu hỏi vận dụng và vận dụng cao thể hiện rõ sự phân hóa, giúp hạn chế tình trạng điểm cao đồng loạt, tạo ra phổ điểm hợp lý hơn. Điều này cũng phản ánh xu hướng chung của nhiều nền giáo dục phát triển, hướng tới một kỳ thi quốc gia có khả năng đánh giá đúng năng lực thực chất của học sinh, chứ không quá khó hoặc dễ.

VÌ SAO NHIỀU NGÀNH CÓ THỂ GIẢM ĐIỂM CHUẨN?

Nhiều người cứ nghĩ đề thi khó thì điểm chuẩn giảm, đề dễ thì điểm chuẩn tăng. Thực tế, điều này không hoàn toàn đúng. Điểm chuẩn phụ thuộc vào nhiều yếu tố như số lượng thí sinh đăng ký, chỉ tiêu tuyển sinh, phương thức xét tuyển, cũng như phân hoá điểm số giữa các nhóm thí sinh.

Năm nay, phổ điểm có xu hướng phân hóa tốt hơn, số thí sinh đạt điểm cao có thể giảm ở một số tổ hợp, từ đó làm giảm nhẹ điểm chuẩn của nhiều ngành. Tuy nhiên, các ngành có nhu cầu lớn như y khoa, công nghệ thông tin, trí tuệ nhân tạo, logistics vẫn duy trì sức hút mạnh, do nguồn tuyển chọn trong nhóm này vẫn rất đông. Điều này có nghĩa là không phải mọi thí sinh đều hưởng lợi như nhau từ sự thay đổi này.

NGÀNH “HOT” VẪN NỔI BẬT, NGÀNH “LỀ” VẪN CÒN KHÓ KHĂN

Xu hướng các ngành hot hiện nay vẫn tập trung vào trí tuệ nhân tạo, khoa học dữ liệu, an ninh mạng hay chuyển đổi số. Tuy nhiên, nhiều học sinh lựa chọn theo xu hướng truyền thông, bỏ qua năng lực và sở thích thực tế. Điều này dẫn đến tình trạng điểm chuẩn ngành “hot” tăng vọt, trong khi các ngành có nhu cầu cao nhưng ít được chú ý, như nông nghiệp công nghệ cao, môi trường, công tác xã hội lại thiếu nhân lực. Đây là nghịch lý kéo dài trong hệ thống giáo dục đại học Việt Nam.

Trong khi đó, việc chọn ngành dựa chỉ vào điểm số hoặc xu hướng xã hội có thể khiến nhiều học sinh chọn nghề không phù hợp, ảnh hưởng dài hạn đến sự nghiệp của các em.

Ý NGHĨA THỰC SỰ CỦA PHỔ ĐIỂM

Điểm thi không chỉ là để xác định ai đỗ hay trượt, mà còn phản ánh xu hướng, năng lực của xã hội học sinh hiện nay. Thành công về nghề nghiệp ít khi dựa hoàn toàn vào điểm thi, mà chủ yếu dựa vào khả năng học hỏi, kiên trì và thích nghi. Phổ điểm năm nay là lời nhắc nhở rằng giáo dục đang thay đổi, tuyển sinh đang có những bước chuyển mình phù hợp với thế giới liên tục biến động, và quan trọng nhất là, thúc đẩy các em học sinh phát triển toàn diện để sẵn sàng đối mặt với tương lai.