PHỐ SÁCH ĐINH LỄ: CHUYỂN MÌNH CỦA MỘT THỜI KỲ

“Lên Đinh Lễ đi!” – nghe một câu ngắn gọn, quen thuộc với nhiều người Hà Nội, đặc biệt là những thế hệ trước. Một lời rủ rê thân tình, đưa ta trở về ký ức của một phố sách huyền thoại, nơi từng là biểu tượng của văn hóa đọc trong lòng thủ đô. Nhưng giờ đây, đôi chân và trái tim của phố sách này đã có nhiều thay đổi so với một thời vàng son.

HÀ NỘI CỦA MỘT THỜI VANG VIỀN

Không phải quán cafe sang trọng hay những địa điểm check-in nổi bật, Đinh Lễ là một con phố nhỏ nằm sát Hồ Gươm, nổi tiếng với hơn hai phần ba các cửa hiệu là hiệu sách. Trong suốt hàng chục năm, nơi đây được mệnh danh là “thiên đường sách” của Hà Nội – nơi ghi dấu cả những kí ức tuổi thơ, những cuộc gặp gỡ yêu thích giữa người đọc và sách.

Chỉ cần bước vào một tiệm, nói tên cuốn sách mong muốn, chủ tiệm sẽ đưa ngay trong vòng chưa đầy hai phút, kèm theo những lời bình luận sôi nổi, những câu chuyện về điểm đặc biệt hay sở thích cá nhân quanh cuốn sách ấy. Phố Đinh Lễ từ lâu đã là nơi hội tụ của đa dạng thể loại sách, từ truyện trinh thám nóng bỏng mới ra lò, đến những bản in hiếm đã dừng xuất bản, rồi các tập sách chuyên ngành bằng nhiều thứ tiếng như Anh, Pháp, Nhật…

NHỮNG KÝ ỨC VỚI PHỐ SÁCH TRONG TRÁI TIM NHIỀU THẾ HỆ

Gần đây, khi ghé lại Đinh Lễ, không thể tránh khỏi cảm giác hụt hẫng. Các hiệu sách cũ như Huy Hoàng, Ngân Nga giờ đây đã đóng cửa hoặc thu hẹp diện tích, sạp sách cũ đã biến thành quán cà phê, các thương hiệu khác dần biến mất. Từng là điểm đến quen thuộc, giờ đây phố sách vắng vẻ hơn, ít sôi động, không còn cảnh chen chúc như trước.

Khách hàng lâu năm, những người trẻ tuổi, ai cũng có những ký ức riêng về nơi này. Bùi Thùy, 24 tuổi, cư dân Hà Nội, chia sẻ: “Từ thời sinh viên, mình đã thường xuyên ra Đinh Lễ để tìm mua sách. Ban đầu thích các cuốn sách chuyên ngành, sau đó cảm nhận điều thú vị trong một không gian nhỏ bé but ấm cúng, tràn đầy sách là sách. Giờ đây, phố vắng vẻ hơn, chỉ còn vài tiệm còn giữ, cảm giác như mất đi một phần ký ức tuổi học trò.”

Chị Hà My, thế hệ cuối 8X, bày tỏ sự hoài niệm: “Phố sách Đinh Lễ là ký ức tuổi thơ của mình. Bố mẹ từng dẫn đi chọn sách, rồi lớn lên, mỗi tuần tụi mình đều ghé thăm, săn lùng các bộ truyện dài tập. Giờ thì mọi thứ đã khác, những hiệu sách thân quen đã đóng cửa, phần lớn đã thay đổi hình dạng.”

Ở góc độ khác, Minh Anh, 27 tuổi, kể lại kỷ niệm thời học cấp 3: “Là nơi hẹn hò lý tưởng, các tiệm sách ở đây từng là chốn hẹn ước của chúng mình. Tan học, hai đứa đi bộ ra Đinh Lễ, cầm sách cùng xem, rồi trở thành những ký ức đẹp.”

CẢNH CHỤP PHỐ SÁCH TRONG GẦN MỘT THẬP KỶ

Hình ảnh những năm trước, các cửa hàng san sát nhau, hình ảnh phố sách sôi động, tấp nập khách ra vào đã thay thế bằng cảnh tượng khác. Các hiệu sách lâu đời như Huy Hoàng đã đóng cửa, Ngân Nga ít quầy hơn, một số sạp cũ biến thành quán cà phê – tất cả phản ánh rõ rệt sự chuyển đổi của hành phố.

PHỐ SÁCH ĐINH LỄ VÀ NHỮNG THAY ĐỔI KHÁC BIỆT

Bạn trẻ ngày nay không chỉ đến để mua sách như xưa mà còn để họp mặt, thưởng thức cà phê, tô tượng, hoặc chỉ đơn giản là tản bộ. Thậm chí, nhiều người đến Đinh Lễ đã coi đó là một hoạt động thư giãn, nơi lưu giữ ký ức tuổi thơ hoặc trải nghiệm mới mẻ.

Chị Hà My chia sẻ: “Thời còn đi học, Đinh Lễ là thiên đường của những quyển truyện, sách truyện. Mình còn nhớ cảm giác ngâm mình trong từng hiệu sách, tìm kiếm cuốn truyện yêu thích. Nhưng giờ vì bận rộn, mình chỉ đi qua, thỉnh thoảng mới vào mua sách cũ.”

Việc thay đổi này phản ánh sự phát triển của xã hội và công nghệ. Trước đây, sách giấy là lựa chọn phổ biến, nhưng dần dần, nhiều người chuyển sang đọc trực tuyến, sử dụng máy đọc sách điện tử. Thêm vào đó, thị trường thương mại điện tử ngày càng phát triển, giúp việc mua sách trở nên dễ dàng và thuận tiện hơn bao giờ hết. Chỉ cần vài cú click, sách có thể giao đến tận nhà, không còn phải chen chúc hay đi bộ dài từ các hiệu sách truyền thống nữa.

SỰ CHUYỂN MÌNH VĂN HÓA ĐỌC SÁCH

Nhiều hiệu sách cũ đã phải đóng cửa vì khó khăn trong kinh doanh, tiền thuê mặt bằng cao hay xu hướng đọc sách thay đổi. Một số cửa hàng chuyển sang hình thức kinh doanh mới phù hợp với thời đại, hoặc thu hẹp diện tích để thích ứng. Dù vậy, những người yêu sách vẫn giữ ký ức về một phố sách ngày xưa, nơi từng là nơi nuôi dưỡng tâm hồn, thúc đẩy trí tưởng tượng của nhiều thế hệ.

Bùi Thùy khẳng định: “Dù cảm thấy tiếc nuối khi thấy các hiệu sách cũ đóng cửa, mình hiểu rõ đó là quy luật của thời cuộc. Công nghệ, xu hướng tiêu dùng thay đổi, thị hiếu đọc sách cũng thay đổi. Người trẻ ngày nay ưu tiên tiện lợi, nhanh chóng, nên thói quen mua sách online phát triển mạnh hơn.”

Tuy nhiên, mỗi lần nhớ về Đinh Lễ, người ta vẫn hình dung về một nơi đầy ắp sách, những cuộc hội ngộ, những ngày tháng chầm chậm bên trang sách và ký ức tuổi thơ không thể phai nhạt. Dù hình dáng của phố sách đã có nhiều thay đổi, điều quý giá nhất vẫn còn, đó là văn hóa đọc được duy trì trong những cách thức mới.

Sự chuyển đổi của phố sách Đinh Lễ phản ánh rõ nét xu hướng chung của xã hội, của văn hóa, của từng cá nhân. Những ký ức đẹp đẽ, những kỷ niệm cùng sách vẫn sống mãi trong trái tim những người yêu văn hóa đọc, dù thời gian có trôi qua và hình dạng đô thị có thay đổi