TỰ HÀO VỀ CON TRAI LỚP 3, NHƯNG CÓ PHẢI AI CŨNG THẬT SỰ BỘC LỘ?
Trong những ngày gần đây, dòng trạng thái chia sẻ về thành tích học tập của một cậu bé lớp 3 với điểm Toán 10, Tiếng Việt 9,5 đã thu hút hàng trăm lượt thích trong vòng vài giờ. Những lời chúc mừng, biểu tượng vỗ tay cùng bình luận “xin vía học giỏi” khiến không khí trở nên sôi động. Đối với nhiều phụ huynh, việc công khai bảng điểm của con là cách thể hiện niềm vui, lưu giữ những khoảnh khắc đáng nhớ trong quá trình trưởng thành của trẻ.
Tuy nhiên, đằng sau những con số ấn tượng ấy lại đặt ra câu hỏi về sự thoải mái của trẻ nhỏ khi thành tích của mình bị khoe trước đám đông, đôi khi hàng nghìn người. Liệu các em thực sự đã cảm thấy tự tin hay chỉ đang chịu đựng áp lực vô hình từ chính vòng tay của phụ huynh và cộng đồng?
BẢNG ĐIỂM VÀ ÁP LỰC TỪ MẠNG XÃ HỘI
Chị M., một phụ huynh có con gái học lớp 7 tại TP.HCM, thường xuyên đăng tải bảng điểm của con mỗi học kỳ. Con gái chị là học sinh xuất sắc, điểm số luôn cao và được khen ngợi. Nhưng mọi chuyện thay đổi khi em bước vào lớp 7, điểm trung bình tụt xuống 7,5 thay vì 9-10 như trước. Tối hôm nhận bảng điểm, cô bé thổ lộ: “Mẹ đừng đăng lên Facebook kỳ này được không? Con ngại lắm.”
Dù trước đó chị M. cứ tưởng việc chia sẻ bảng điểm là cách động viên con, thúc đẩy sự tiến bộ, nhưng thực tế đã để lại hậu quả khác xa mong đợi. Những lần đăng tải trước đó khiến em trở thành hình mẫu “chuẩn mực” trong mắt họ hàng và bạn bè của mẹ. Chính vì vậy, mỗi kỳ học mới không chỉ là thành tích mà còn trở thành cuộc chiến để giữ vững hình ảnh, gây áp lực tâm lý lớn cho trẻ.
TRÁNH ĐỂ TRẺ TRỞ THÀNH ĐỐI TƯỢNG ĐÁNH GIÁ
Trong thời đại mạng xã hội, việc chia sẻ thành tích học tập của con trở nên phổ biến, nhận được sự quan tâm và khen ngợi từ cộng đồng. Nhưng nhiều cha mẹ vô ý vô tình để con tiếp xúc với không gian đánh giá rộng lớn, nơi mà mỗi bình luận đều có thể ảnh hưởng đến sự tự trọng và tâm lý của trẻ nhỏ. Thành tích tốt được nâng cao, điểm số kém lại trở thành gánh nặng, khiến các em dễ cảm thấy mình kém cỏi khi điểm thấp.
Trẻ em trong giai đoạn phát triển lòng tự trọng dễ bị ảnh hưởng tiêu cực từ điểm số công khai. Khi điểm cao, các em cảm thấy tự hào, khi điểm thấp, nhiều em cảm thấy thất vọng, tự ti. Không phải đứa trẻ nào cũng muốn thành tích của mình trở thành chủ đề công khai, và quyền riêng tư của các em cần được tôn trọng đúng mức.
ĐỘNG LỰC VÀ ÁP LỰC: LIỆU CÓ PHẢI LUÔN TỐT?
Có ý kiến cho rằng việc đăng tải bảng điểm giúp trẻ có thêm động lực phấn đấu. Nhưng thực tế, động lực lâu dài đến từ tình cảm yêu thương, sự ghi nhận của gia đình, chứ không phải những lượt thích hay chia sẻ trên mạng xã hội. Nếu trẻ học vì hiểu rằng đó là học để trưởng thành, trưởng thành trong khả năng của chính mình, thì việc công khai hay không cũng không làm ảnh hưởng lớn. Ngược lại, nếu trẻ học để duy trì hình ảnh “con nhà người ta”, dễ dẫn đến Gánh nặng tinh thần.
Thêm vào đó, cách chia sẻ không phù hợp có thể gây ra phản ứng tiêu cực từ các bạn bè trẻ khác. Một số em từng tâm sự cảm thấy áp lực khi phụ huynh liên tục đăng thành tích của mình, từ đó thúc đẩy một cuộc đua điểm số không chỉ trong lớp mà còn trên mạng xã hội.
LỜI KẾT VỚI NGHĨA VỤ TÔN TRỌNG QUYỀN RIÊNG TƯ
Trước khi đăng tải thành tích của con, cha mẹ có thể hỏi: “Con có thoải mái nếu mẹ đăng không?” Một câu hỏi đơn giản nhưng thể hiện sự tôn trọng và tôn vinh cảm xúc của trẻ. Nếu trẻ đồng ý và cảm thấy vui vẻ, hành động đó có thể trở thành một kỷ niệm đẹp. Ngược lại, nếu các em ngại ngùng hoặc không muốn, cha mẹ nên cân nhắc và tôn trọng mong muốn của con.
Điều quan trọng là, bảng điểm chỉ phản ánh một phần nhỏ trong hành trình học tập của trẻ. Có nhiều thành tựu không thể đo đếm bằng con số như sự tiến bộ của trẻ so chính mình, lòng kiên trì, sự tử tế với bạn bè. Mạng xã hội mang lại niềm vui nhất thời, nhưng điều trẻ cần hơn là cảm giác được yêu thương vô điều kiện — bất kể điểm số như thế nào.