BA MẸ THƯƠNG NÊN XIN BAO NHIÊU CŨNG CHO, ĐỂ RỒI NGƯỜI TRẺ NHẬN RA GIÁ TRỊ THỰC SỰ CỦA ĐỒNG TIỀN
Trong bối cảnh các bạn trẻ vừa tốt nghiệp đang đối mặt với thực tế cuộc sống, nhiều câu chuyện về thu nhập thấp so với khoản tiền cha mẹ hỗ trợ ngày càng trở nên đáng chú ý. Trên nền tảng mạng xã hội Threads, Hoàng Kỳ Duyên, sinh viên Trường ĐH Khoa học và công nghệ Hà Nội, đã đăng tải bài viết phân tích về sự khác biệt giữa “tiền lương đầu tiên” và “khoản chu cấp từ mẹ”, thu hút hàng loạt bình luận và chia sẻ.
NHIỀU NGƯỜI TRẺ NGẬP NGÙI CẢM GIÁC CHƯA THOẢ MÁI KHI THU NHẬP KHÓ KHĂN HƠN CHA MẸ GỬI
Không ít sinh viên mới ra trường phản ánh cảm giác thất vọng, thiếu động lực khi mức lương ban đầu thấp hơn nhiều so với khoản tiền cha mẹ chu cấp trước đó. Chẳng hạn, Duyên chia sẻ: Sau khi đi làm chỉ nhận 3 triệu đồng/tháng, cô cảm nhận rõ giá trị của đồng tiền qua cách tiêu tiêu chuẩn, học cách chi tiêu có ý thức hơn thay vì tiêu xài phung phí như trước. Cô nhận ra rằng, thu nhập ít dần giúp mình trưởng thành hơn trong cách quản lý tài chính.
Tương tự, Phạm Hoàng Bảo Hân, 24 tuổi, hiện làm nhân viên bán hàng ở TP.HCM, chia sẻ: mức lương khoảng 5 triệu đồng, chưa tính hoa hồng, nhưng chi phí sinh hoạt đã gần hết; trong khi thời sinh viên, mỗi tháng cha mẹ gửi 6-7 triệu, cô dễ dàng tiêu xài thoải mái. Giờ đây, cô cảm giác lương thấp hơn nên cảm thấy chạnh lòng khi so sánh.
Không chỉ mất tự tin về tài chính, nhiều người còn gặp khó khăn trong công việc. Nguyễn Mai Linh, 23 tuổi, sau 6 tháng làm sáng tạo nội dung với mức lương hơn 6 triệu đồng mỗi tháng, đã quyết định nghỉ việc vì cảm thấy bế tắc và thiếu động lực, do tháng nào cũng thiếu tiền sinh hoạt.
ĐỪNG NGẠI BẮT ĐẦU TỪ VỊ TRÍ THẤP, XÂY DỰNG CHIẾN LƯỢC PHÁT TRIỂN
Chuyên gia hướng nghiệp Lê Tuấn Anh cho rằng, vấn đề không nằm ở mức lương khởi điểm mà là tốc độ phát triển trong 6-12 tháng đầu khi đi làm. Nếu nhanh chóng học hỏi, được giao nhiệm vụ thực tế, và có hệ thống đánh giá minh bạch, mức lương thấp ban đầu nên xem như một khoản đầu tư cho kiến thức và kỹ năng. Ngược lại, tốc độ phát triển chậm sẽ khiến mức lương thấp trở thành chi phí cơ hội.
Anh Tuấn Anh nhấn mạnh, người trẻ cần thay đổi tư duy từ việc chỉ nhìn vào con số lương, thay vào đó nên xem những tháng đầu đi làm như giai đoạn xây dựng vốn nghề nghiệp. Thay vì so sánh với người khác, hãy so sánh với chính mình 3 tháng trước. Khi gặp phải tình huống phải chọn tiếp tục hay nhảy việc, anh khuyên: sử dụng kế hoạch 30-60-90 ngày để đánh giá giá trị bản thân. Nếu sau thời gian này không thấy tiến bộ rõ rệt hoặc không có cam kết rõ ràng về lộ trình phát triển, có thể cân nhắc thay đổi công việc có chiến lược hơn.
Chuyên gia Nguyễn Công Minh, trưởng nhóm nhân sự tại TP.HCM, cho biết mức lương khởi điểm của sinh viên mới ra trường hiện dao động từ 7 đến 10 triệu đồng, tùy ngành nghề, kỹ năng và kinh nghiệm thực tập. Các nhóm ngành như công tác xã hội, hành chính, sư phạm thường có mức thấp hơn, còn ngành marketing, truyền thông, AI, tài chính, logistics lại thường có mức cao hơn.
Trong lộ trình phát triển, chị Nguyễn Thị Mỹ Hậu, trưởng phòng nhân sự của một công ty lớn, khuyên rằng sau 1-2 năm tích lũy kinh nghiệm và đạt hiệu quả, người lao động có thể tự thương lượng tăng lương hoặc tìm kiếm cơ hội mới. Giai đoạn từ 3-5 năm là thời điểm “bứt phá”, khi có đủ kỹ năng và kinh nghiệm, họ hoàn toàn có thể nâng cao thu nhập gấp rưỡi hoặc gấp đôi ban đầu.
Chị đưa ra 3 lời khuyên cho sinh viên mới: Đầu tiên, đừng ngần ngại bắt đầu từ vị trí thấp; đó là nền tảng học hỏi và tích lũy. Thứ hai, ưu tiên chọn môi trường làm việc có nền văn hóa tích cực và cơ hội phát triển hơn là chỉ đặt nặng mức lương. Thứ ba, đầu tư vào phát triển bản thân về chuyên môn, kỹ năng mềm và ngoại ngữ để nâng cao giá trị, từ đó thu nhập cũng sẽ tăng theo.
Chia sẻ từ Nguyễn Minh Châu, 25 tuổi, hiện là chuyên viên tư vấn du lịch, nhấn mạnh: thành công trong việc đạt mức thu nhập cao phụ thuộc lớn vào sự chủ động và thái độ cầu tiến. “Nhà tuyển dụng sẽ đánh giá cao những cá nhân biết cập nhật kiến thức, làm mới bản thân để không bị lỗi thời, từ đó thể hiện phong độ ổn định và thái độ cầu thị”, Châu nói.
CHA MẸ QUÁ CHU CẤP, NGƯỜI TRẺ VẬN HÀNH KHÔNG KHỎE, DỄ ĐẾN TÌNH TRẠNG “SỐC LƯƠNG”
Theo chuyên gia tâm lý Lê Văn Thắng, việc cha mẹ bao bọc quá mức trong quá trình học tập hoặc hỗ trợ tài chính quá nhiều có thể gây ra nhiều hệ quả tiêu cực. Ông cho rằng, sự bao bọc này dễ hình thành tư duy dựa dẫm, làm giảm nỗ lực tự lực của người trẻ, hạn chế kỹ năng quản lý tài chính cá nhân và khả năng trân trọng lao động.
“Con cái có thể cảm thấy công việc không xứng đáng hoặc thất vọng vì mức sống chưa đáp ứng kỳ vọng đã quen, dẫn tới chán nản, thiếu kiên nhẫn, thậm chí thay đổi công việc liên tục để tìm lại cảm giác dễ chịu như trước”, ông Thắng nhận định.
Để cân bằng giữa hỗ trợ và rèn luyện tính tự lập, ông khuyên cha mẹ nên hỗ trợ một cách hợp lý, khuyến khích con làm thêm, quản lý ngân sách cá nhân và tham gia các hoạt động trải nghiệm thực tế. Người trẻ cần nhận thức rõ rằng trưởng thành là quá trình thử thách và học hỏi, sống trong khả năng tài chính của bản thân, dám đối mặt với khó khăn, kiên trì xây dựng sự nghiệp từ những bước nhỏ sẽ là hành trang quý giá cho tương lai.