TĂNG GIẢM GIÁ ĐẤT BAO NHIÊU, NGƯỜI DÂN VẪN KHÔNG THẤY ỔN ĐỊNH

Giới chuyên gia cho rằng việc điều chỉnh bảng giá đất theo nguyên tắc thị trường đang đứng trước nhiều thách thức, gây ra những hệ quả tiêu cực cho ngân sách, doanh nghiệp và người dân. TS Phạm Việt Anh, Phó hiệu trưởng Trường ĐH Hùng Vương TP.HCM, nhấn mạnh: các địa phương cần xây dựng chính sách thận trọng để tránh gây sốc cho thị trường, đồng thời đảm bảo tính minh bạch và ổn định lâu dài.

Trong khi đó, TS Phạm Viết Thuận, Viện trưởng Viện Kinh tế tài nguyên và môi trường TP.HCM, cảnh báo rằng nếu giá đất tăng quá nhanh và quá cao, vượt khỏi mức sống của người dân, toàn bộ chi phí xã hội đều sẽ tăng theo, gây cản trở phát triển kinh tế. Ông nhấn mạnh rằng việc xây dựng bảng giá đất phù hợp phải dựa trên nhân hệ số K, kết hợp với quy định rõ ràng về biên độ điều chỉnh nhằm hạn chế biến động lớn, tránh rủi ro vĩ mô.

Trong thực tế, TP.HCM đang thực hiện chính sách lấy bảng giá đất hiện tại nhân hệ số K để xây dựng bảng giá mới, nhằm đảm bảo mức tăng không quá 3 lần so với cũ. Các dự án, doanh nghiệp phải căn cứ vào hệ số để xác định nghĩa vụ tài chính, hạn chế phụ thuộc vào giá thẩm định không rõ ràng. Đồng thời, các địa phương cần công khai dự thảo, bản đồ giá và báo cáo tác động ít nhất 30 ngày trước khi ban hành, cùng với đường dây phản biện của các tổ chức nghề nghiệp để đảm bảo quyền lợi người dân và sự ổn định của thị trường.

Một ví dụ điển hình là Đồng Nai, dự kiến áp dụng bảng giá đất mới từ 1.1.2026, với mức tăng cao nhất có thể lên tới 9 lần, đặc biệt tại các khu vực đất nông nghiệp và đất ở. Trong đó, giá đất ở đô thị tại các khu vực cũ của Đồng Nai trước sáp nhập dự kiến tăng từ 1,6 đến 9 lần so với hiện hành, đem lại nhiều khó khăn cho người dân, doanh nghiệp và các dự án phát triển.

Các chuyên gia đồng tình rằng việc xây dựng bảng giá đất cần hài hòa giữa yêu cầu thị trường và khả năng thích nghi của xã hội. Việc sử dụng hệ số K để điều chỉnh, đồng thời giữ sự minh bạch trong quy trình lập chính sách, là chìa khóa để đạt được mục tiêu ổn định và phát triển bền vững, tránh gây sốc lớn cho tất cả các bên liên quan.