MỐI NGUY ÂM THẦM TỪ CHẾ ĐỘ ĂN NHIỀU CHẤT BÉO GÂY RA UNG THƯ GAN

Khi nghĩ về ung thư gan, nhiều người thường liên tưởng ngay đến các yếu tố nguy cơ quen thuộc như rượu bia, virus viêm gan hoặc thuốc lá. Tuy nhiên, một nghiên cứu mới từ Viện Công nghệ Massachusetts (MIT, Mỹ) đã phát hiện ra một thủ phạm mới đang âm thầm tác động lên gan: chế độ ăn giàu chất béo kéo dài. Điều này mở ra một góc nhìn mới về các yếu tố ảnh hưởng tới sức khỏe gan mà không phải ai cũng nhận ra.

CHẾ ĐỘ ĂN NHIỀU CHẤT BÉO GÂY THAY ĐỔI TẾ BÀO GAN NHƯ THẾ NÀO?

Theo nhóm nghiên cứu của MIT, việc tế bào gan liên tục phải đối mặt với môi trường giàu chất béo gây ra một dạng căng thẳng chuyển hóa. Để thích nghi, tế bào buộc phải kích hoạt các cơ chế bảo vệ, trong đó có việc bật lên các gene giúp chống lại quá trình tự chết vốn là cơ chế tự nhiên của cơ thể. Đồng thời, khả năng phân chia của tế bào cũng gia tăng nhằm duy trì hoạt động.

Tuy nhiên, bên cạnh đó, các gene quan trọng chịu trách nhiệm duy trì chức năng chuyển hóa bình thường của gan sẽ dần bị tắt. Kết quả là tế bào gan mất đi đặc tính ban đầu, trở nên dễ tổn thương hơn và có khả năng biến đổi theo hướng ác tính. Những thay đổi âm thầm này giúp tế bào tồn tại trong môi trường giàu chất béo, nhưng đồng thời lại làm tăng nguy cơ phát triển thành ung thư gan.

TUYẾN ĐƯƠNG TỪ GAN NHIỄM MỠ ĐẾN UNG THƯ GAN: HÀNG CHỤC NĂM GỒI GÁI

Chế độ ăn nhiều chất béo không chỉ gây ra tình trạng béo phì mà còn dẫn tới viêm và tích tụ mỡ trong gan, gọi là bệnh gan nhiễm mỡ. Trường hợp để kéo dài không kiểm soát có thể tiến triển thành xơ gan, suy gan và cuối cùng là ung thư gan. Trong nghiên cứu, các nhà khoa học đã cho chuột ăn chế độ giàu chất béo và theo dõi sự biến đổi của tế bào gan qua phương pháp giải trình tự RNA đơn bào. Kết quả cho thấy hầu hết chuột đều phát triển ung thư gan sau khoảng một năm.

Dù mô hình này diễn ra trong thời gian ngắn trên động vật, các nhà nghiên cứu ước tính trên người, quá trình này có thể kéo dài tới 20 năm, tùy thuộc vào chế độ ăn uống và các yếu tố nguy cơ như rượu bia hoặc nhiễm virus viêm gan. Điều quan trọng là không phải ai ăn nhiều chất béo đều lập tức mắc ung thư. Tuy nhiên, việc duy trì thói quen ăn uống mất cân đối trong thời gian dài có thể âm thầm đẩy tế bào gan sang trạng thái bất lợi, dễ biến đổi thành ác tính mà người trong cuộc khó nhận ra.

NHỮNG ĐÓNG GÓP CỦA NGHIÊN CỨU ĐẾN HIỂU BIẾT VỀ UNG THƯ GAN

Phát hiện từ MIT cho thấy ung thư gan không chỉ đơn thuần là hậu quả của rượu bia hay virus viêm gan. Chế độ ăn uống hàng ngày, đặc biệt là chế độ giàu chất béo kéo dài, cũng góp phần tạo ra môi trường thuận lợi cho tế bào ung thư hình thành một cách âm thầm.

Việc giữ cân bằng dinh dưỡng, kiểm soát cân nặng, hạn chế thực phẩm nhiều chất béo bão hòa cùng với việc theo dõi sức khỏe định kỳ được xem là những biện pháp phòng tránh hiệu quả để bảo vệ gan lâu dài.