SÁCH ĐOÁN THÔNG TIN DI ĐỘNG TRONG TẦM NHÌN CỦA NGÀNH CÔNG AN VỚI XÁC THỰC SINH TRÁC ĐỘNG QUA VNEID
Theo dự thảo Thông tư hướng dẫn xác thực thông tin thuê bao di động, cơ quan chức năng đang thúc đẩy mạnh mẽ việc siết chặt quy trình xác thực, nhằm chống thất thu và ngăn chặn tình trạng đăng ký sử dụng giả mạo giấy tờ. Mặt đất, đối tượng áp dụng gồm cá nhân, tổ chức đăng ký và sử dụng số thuê bao tại Việt Nam cùng các doanh nghiệp viễn thông cung cấp dịch vụ.
Tăng cường xác thực sinh trắc học để làm sạch dữ liệu thuê bao
Một điểm mới đáng chú ý trong dự thảo là việc bổ sung hình thức xác thực trực tuyến qua ứng dụng định danh quốc gia VNeID. Ngoài hai phương thức hiện hành gồm qua ứng dụng, website của nhà mạng và trực tiếp tại điểm giao dịch, cơ quan soạn thảo còn đề xuất xác thực trực tuyến để nâng cao hiệu quả kiểm tra.
Các thuê bao đang hoạt động sẽ được phân loại dựa trên giấy tờ đăng ký, mức độ hoạt động và quá trình tuân thủ pháp luật để lựa chọn hình thức xác thực phù hợp.
Với các số thuê bao H2H được đăng ký bởi cá nhân có quốc tịch Việt Nam hoặc tổ chức hoạt động tại Việt Nam, việc xác thực sẽ dựa vào đối soát dữ liệu giữa giấy tờ tùy thân, dữ liệu sinh trắc học khuôn mặt và dữ liệu trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư. Cần tối thiểu 4 thông tin then chốt gồm số định danh cá nhân, họ tên, ngày tháng năm sinh và dữ liệu sinh trắc học khuôn mặt phải trùng khớp chính xác.
Chính quy trình đối soát trực tiếp với cơ sở dữ liệu của ngành công an sẽ giúp loại bỏ triệt để các trường hợp sử dụng giấy tờ giả mạo hoặc thông tin không chính chủ, góp phần nâng cao tính chính xác của dữ liệu thuê bao.
Đề xuất xác thực thuê bao bằng sinh trắc học đạt chuẩn quốc tế
Một nét mới quan trọng trong dự thảo là yêu cầu doanh nghiệp viễn thông áp dụng tiêu chuẩn quốc tế trong việc xác thực thuê bao từ sim thứ hai trở đi. Khi khách hàng kích hoạt thêm SIM mới, ngoài xác thực điện tử, các nhà mạng còn phải tuân thủ tiêu chuẩn FIDO Biometric Requirement, với tỷ lệ chấp nhận sai dưới 0,01%. Đồng thời, hệ thống còn phải có khả năng phát hiện các hình thức tấn công giả mạo sinh trắc học như sử dụng hình ảnh, video hoặc mặt nạ 3D để vượt qua lớp bảo mật.
Điều này nhằm hạn chế các hành vi gian lận, chống lợi dụng danh tính của người khác để thực hiện các hành vi vi phạm pháp luật, đặc biệt trong bối cảnh tội phạm công nghệ cao ngày càng tinh vi.
XỬ PHẠT VỚI NHỮNG SỐ THUÊ BAO KHÔNG XÁC THỰC
Dự thảo cũng đề cập rõ các biện pháp xử lý với các thuê bao không thực hiện xác thực hoặc xác thực không thành công. Các nhà mạng sẽ tạm dừng dịch vụ một chiều đối với các thuê bao này cho đến khi hoàn tất quá trình xác thực. Quá hạn quy định theo Nghị định 163/2024/NĐ-CP, các số thuê bao này sẽ bị tạm dừng dịch vụ hai chiều và tiến tới thanh lý hợp đồng, chấm dứt cung cấp dịch vụ.
Với người nước ngoài sử dụng hộ chiếu đăng ký, thuê bao đầu tiên chỉ được dùng tối đa 30 ngày. Sau thời gian này, tính năng của thuê bao sẽ bị giới hạn, chỉ còn khả năng nhận cuộc gọi, tin nhắn, truy cập internet hoặc gọi khẩn cấp. Để duy trì hoạt động lâu dài, người dùng buộc phải xác thực trực tiếp tại điểm giao dịch của nhà mạng. Các trường hợp chưa xác định quốc tịch cũng phải thực hiện xác thực để đảm bảo tính chính xác của hồ sơ.
Dự thảo Thông tư hiện đang lấy ý kiến rộng rãi của các bên liên quan và dự kiến có hiệu lực từ ngày 1 tháng 3 năm 2026, đặt mục tiêu nâng cao độ chính xác và an toàn của hệ thống thông tin thuê bao di động tại Việt Nam.