QUY ĐỊNH MỚI VỀ SỬ DỤNG GHẾ AN TOÀN CHO TRẺ EM TRÊN XE Ô TÔ GÂY BỐI RỐI CHO NGƯỜI DÂN VÀ TÀI XẾ
Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ năm 2024 quy định kể từ ngày 1.1.2026, khi chở trẻ em dưới 10 tuổi và chiều cao dưới 1,35 m trên ô tô bắt buộc phải sử dụng thiết bị an toàn phù hợp, như ghế an toàn dành cho trẻ em. Việc này nhằm nâng cao khả năng bảo vệ trẻ nhỏ trong các tình huống va chạm. Tuy nhiên, nhiều tài xế và người dân đang bối rối trước quy định mới này.
Tài xế taxi, xe công nghệ và xe vận chuyển hành khách đang gặp khó khăn trong việc thực thi quy định. Ông Mạnh Khang, tài xế GrabCar tại Nha Trang, chia sẻ: “Nếu tôi chuẩn bị dù là một ghế an toàn cho trẻ em, nhưng khách hàng đưa theo 2 hay 3 trẻ, tôi sẽ phải không chở hoặc phải kê quá nhiều ghế khiến không còn chỗ cho người lớn. Trong khi xe tôi chỉ chứa tối đa 7 chỗ.” Anh cũng thắc mắc về việc xử lý khi số trẻ em vượt quá khả năng chuẩn bị ghế của xe.
Tương tự, anh Hoài Bảo, tài xế taxi tại TP.HCM, cho biết xe 5 chỗ của anh rất nhỏ, nếu đặt hai ghế trẻ em thì không còn đủ chỗ để hành lý hoặc người lớn. Anh cũng bày tỏ: “Chưa rõ quy định thế nào là đúng, chuẩn thế nào để các tài xế có thể chuẩn bị phù hợp. Khi khách mang trẻ em vượt quá số ghế quy định, tôi phải làm gì?”
Các câu hỏi về tiêu chuẩn của ghế an toàn, phạm vi áp dụng, và cách xử lý khi số trẻ vượt quá khả năng chuẩn bị của tài xế đã gây ra nhiều tranh luận. Nhiều người còn đặt ra câu hỏi về cách xác định chính xác số trẻ dưới 10 tuổi có thể lên xe bao nhiêu.
Theo Cục CSGT, dây đai an toàn tiêu chuẩn không phù hợp với trẻ em dưới 1,35 m vì dây chỉ giữ được phần đầu và cổ, không đảm bảo an toàn khi có va chạm. Do đó, việc sử dụng ghế an toàn phù hợp là cần thiết để bảo vệ trẻ nhỏ một cách tối ưu hơn.
Ông Trần Hữu Minh, Chánh văn phòng Ủy ban An toàn giao thông quốc gia, nhấn mạnh: “Chúng ta cần áp dụng quy định này cho xe cá nhân trước, vì xe gia đình thường có nhu cầu chở nhiều trẻ nhỏ hơn, và người giám hộ có thể chuẩn bị sẵn ghế phù hợp.” Ông cũng đề xuất các chủ xe cá nhân nên chuẩn bị sẵn ghế phù hợp theo độ tuổi của trẻ.
Các chuyên gia quốc tế xác nhận rằng nhiều quốc gia đều có quy định rõ ràng về việc sử dụng thiết bị an toàn cho trẻ em trên ô tô con cá nhân để đảm bảo sự an toàn tối đa. Tại Malaysia, phương tiện cá nhân mới bắt buộc phải sử dụng ghế an toàn, còn các phương tiện kinh doanh vận tải như taxi, xe khách thì được miễn trừ hoặc có quy định riêng.
Trong các dịch vụ gọi xe công nghệ như Grab, phụ huynh được khuyến khích mang theo ghế CRS của riêng mình. Một số hãng xe còn cung cấp dịch vụ trả phí để trang bị sẵn ghế an toàn, nhưng đây không bắt buộc và tùy chọn của khách hàng.
Chuyên gia PGS.TS Phạm Việt Cường cảnh báo rằng vận tải công cộng và xe kinh doanh vận tải cần có lộ trình chuẩn bị hoặc quy định riêng để đảm bảo an toàn tối đa cho trẻ nhỏ. Đặc biệt, các phương tiện công cộng thường có tiêu chuẩn an toàn cao hơn và ít gặp phải tình huống ngẫu nhiên chở trẻ em dưới 10 tuổi cần chuẩn bị thiết bị.
Tóm lại, quy định bắt buộc sử dụng ghế an toàn cho trẻ em trên ô tô giúp nâng cao an toàn, nhưng cũng đồng thời đặt ra nhiều thách thức thực tiễn cho các tài xế, chủ xe và phụ huynh. Việc rõ ràng hơn trong quy chuẩn, hướng dẫn và chuẩn bị kỹ lưỡng sẽ góp phần thực thi quy định này hiệu quả hơn trong thời gian tới.