TÁC ĐỘNG CỦA VIỆC QUY ĐỔI ĐIỂM IELTS VÀ LỢI THẾ CHO THÍ SINH ĐẠI HỌC 2026

Hiện nay, trong phương án tuyển sinh của nhiều trường đại học công khai trên website, quy trình quy đổi điểm tiếng Anh IELTS sang điểm thi tốt nghiệp đang trở thành vấn đề đáng chú ý. Nhiều trường áp dụng các mức quy đổi khác nhau, dựa trên quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo, nhưng không có một chuẩn mực chung thống nhất, dẫn đến sự đa dạng trong cách tính điểm.

Các mức quy đổi IELTS 5.0 thường được chuyển thành các mức điểm khác nhau tùy theo từng trường, như 7 điểm tại Học viện Báo chí và tuyên truyền hay Trường ĐH Mở TP.HCM; 8 điểm tại ĐH Bách khoa Hà Nội, Trường ĐH Xây dựng Hà Nội, học viện Nông nghiệp Việt Nam; 8,5 điểm tại Trường ĐH Thương mại, Trường ĐH Lâm nghiệp… hoặc thậm chí có trường quy đổi thành 6 điểm như Trường ĐH Nha Trang, 6,5 điểm tại Trường ĐH Ngoại thương. Thậm chí, nhiều trường quy đổi IELTS 6.0 thành 9 điểm, như ĐH Bách khoa Hà Nội, hay 9,5 điểm tại Trường ĐH Sư phạm Hà Nội 2, Trường ĐH Thương mại, Trường ĐH Thăng Long, ĐH Điện lực, Trường ĐH Lâm nghiệp. Một số ít trường có thể quy đổi thành điểm 10 như Học viện Nông nghiệp Việt Nam.

Việc này cho thấy có sự không đồng nhất trong cách tính điểm, gây ra nhiều lợi thế cho thí sinh nếu chọn thi IELTS, đặc biệt trong tuyển sinh đại học 2026. Nhiều trường dễ dàng chuyển đổi điểm IELTS đạt 6.0 trở lên thành điểm tối đa trong kỳ thi tốt nghiệp, do đó thí sinh mang chứng chỉ IELTS thường chiếm lợi thế rõ rệt.

Trong các buổi tư vấn mùa thi, học sinh thường quan tâm đến cách quy đổi hoặc điểm ưu tiên dành cho thí sinh có chứng chỉ IELTS. Thạc sĩ Nguyễn Thanh Hải, Hiệu trưởng Trường THPT Trương Định (Đồng Tháp), chia sẻ: “Quan sát bảng quy đổi của các trường, có thể thấy mỗi nơi có cách tính riêng, có trường đến hơn 5 mức quy đổi nhưng cũng không ít nơi chỉ dưới 5 mức. Điều này cho thấy chưa có sự thống nhất rõ ràng trong việc đánh giá và quy đổi điểm từ chứng chỉ IELTS.”

Theo thạc sĩ Hải, điểm quy đổi này giúp thí sinh có lợi thế khi xét tuyển vào nhiều trường, vì có nơi quy đổi từ 6 hoặc 6,5 IELTS thành điểm 10. Tuy nhiên, ông cũng nhấn mạnh rằng, với mức độ đề thi và tiêu chuẩn hiện nay, việc đạt điểm 10 trong môn tiếng Anh không phải lúc nào cũng đơn giản.

Tiến sĩ Vũ Hoa Ngân, Phó trưởng khoa Ngôn ngữ Trường ĐH Quốc tế (ĐH Quốc gia TP.HCM), cũng nhận xét rằng thí sinh có chứng chỉ IELTS từ 5.0 đến 5.5 trở lên (tương đương bậc 4/6) sẽ có lợi thế trong tuyển sinh, do các trường đánh giá cao kỹ năng ngoại ngữ đầu vào và quy đổi điểm đạt chuẩn quốc tế từ 8 đến 9 điểm. Tuy nhiên, những trường có mức độ cạnh tranh cao như ĐH Ngoại thương, ĐH Kinh tế Quốc dân, ĐH Bách khoa thường đặt ra các ngưỡng quy đổi khắt khe hơn.

Về việc có nên thi IELTS hay chỉ tập trung thi tốt nghiệp môn tiếng Anh, các chuyên gia đều thống nhất rằng, thí sinh cần dựa vào khả năng và mục tiêu cá nhân để lựa chọn phù hợp. Tiến sĩ Vũ Hoa Ngân khuyên rằng, nếu khả năng tiếng Anh đủ vững, nên thi chứng chỉ quốc tế nhằm chuẩn bị tốt hơn cho các chương trình liên kết, du học hoặc học tập toàn diện trong tương lai. Ngược lại, các thí sinh hạn chế về kỹ năng và tập trung vào các kỳ thi không có phần tiếng Anh có thể chọn thi tốt nghiệp để tiết kiệm thời gian và chi phí.

Chia sẻ từ Nguyễn Bùi Minh Huy, sáng lập tổ chức tư vấn và xây dựng hồ sơ săn học bổng ĐH Alpha College Prep, ông từng đạt IELTS 7.5 năm lớp 11 và 8.5 khi 19 tuổi, cho biết: “Học để lấy chứng chỉ IELTS cần ôn luyện đủ 4 kỹ năng, không thể chỉ tập trung vào một phần như thi tốt nghiệp. Nếu có định hướng dùng IELTS để xét tuyển, học sinh nên bắt đầu từ lớp 10 hoặc 11. Lưu ý rằng việc học IELTS sớm giúp các em không chỉ dễ dàng hơn trong xét tuyển mà còn tích lũy vốn kiến thức xã hội, kỹ năng tư duy và năng lực ngoại ngữ để phát triển nghề nghiệp sau này.”

Thạc sĩ Nguyễn Minh Trí, Giám đốc Chương trình ngôn ngữ Anh Trường ĐH Hoa Sen, nhận định rằng hiểu rõ điểm quy đổi IELTS giúp thí sinh chủ động lập kế hoạch học tập và thi cử, đồng thời có thể thi nhiều lần để cải thiện kết quả, từ đó nâng cao lợi thế cạnh tranh so với chỉ thi tốt nghiệp một lần.

Trong bối cảnh đó, nhiều chuyên gia cảnh báo rằng việc để phép quy đổi IELTS thành điểm thi tốt nghiệp mang lại nhiều lợi ích có thể tạo ra áp lực không nhỏ cho thí sinh và gia đình. Chương trình IELTS đòi hỏi năng lực toàn diện ở cả 4 kỹ năng nghe, nói, đọc, viết với yêu cầu cao hơn nhiều so với các đề thi trong chương trình phổ thông. Điều này dễ dẫn đến tình trạng gây áp lực kéo dài, đặc biệt đối với học sinh chưa có nền tảng vững chắc.

Thạc sĩ Nguyễn Thanh Hải nhấn mạnh rằng sự không thống nhất trong quy đổi điểm còn gây bất công đối với các em vùng sâu, vùng xa không có điều kiện học và thi IELTS, đồng thời đề xuất Bộ Giáo dục cần thành lập hội đồng chuyên môn để nghiên cứu dựa trên các căn cứ khoa học rõ ràng, tạo ra quy chuẩn thống nhất cho việc quy đổi điểm IELTS phù hợp với nội dung thi tốt nghiệp THPT và chính sách tuyển sinh chung của các trường.