NGƯỜI TRẺ MONG GÌ TỪ ĐẠI BIỂU TRONG KỲ BẦU CỬ 2026?

Nỗi lo việc làm và cơ hội còn bỏ ngỏ

Nhiều người trẻ hiện nay đang cảm thấy áp lực ngày càng lớn về vấn đề tìm kiếm việc làm phù hợp sau khi tốt nghiệp đại học. Thực tế cho thấy, trình độ học vấn cao chưa chắc đã đảm bảo có việc làm ổn định và phù hợp. Trên thực tế, nhiều doanh nghiệp yêu cầu kinh nghiệm, trong khi sinh viên mới ra trường thiếu cơ hội để tích lũy kinh nghiệm thực tế. Chính điều này dẫn đến tâm lý hoang mang, thậm chí nhiều người chấp nhận làm trái ngành, làm tạm để đảm bảo cuộc sống.

Người trẻ hy vọng chính sách thúc đẩy kết nối giữa trường học và doanh nghiệp sẽ tạo ra bước đột phá. Cần có cơ chế khuyến khích doanh nghiệp tiếp nhận sinh viên thực tập có trả lương, xem đó như một trách nhiệm xã hội. Các trung tâm hỗ trợ việc làm cần được đầu tư mạnh hơn về đào tạo kỹ năng phỏng vấn, kỹ năng làm việc và xác định hướng nghiệp rõ ràng.

Chính sách đào tạo lại trong bối cảnh chuyển đổi số cũng cần được đẩy mạnh. Khi công nghệ thay đổi nhanh, việc cập nhật kỹ năng là yếu tố quan trọng để người trẻ không bị tụt lại phía sau. Đặc biệt, tại các đô thị lớn như TP.HCM, Hà Nội, chi phí thuê nhà chiếm phần lớn thu nhập của họ. Giá phòng trọ tăng mỗi năm trong khi mức lương khởi điểm nhiều khi không thay đổi, khiến giấc mơ sở hữu nhà trở nên xa vời với phần lớn người trẻ.

Người trẻ mong muốn có thêm các chính sách nhà ở xã hội, gói vay ưu đãi, thủ tục tiếp cận rõ ràng, để họ có thể an tâm lập nghiệp lâu dài. Bên cạnh đó, kiểm soát tốt thị trường cho thuê nhà cũng góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống của các lao động trẻ.

Trong các trải nghiệm của bản thân, tôi nhận thấy nhiều bạn trẻ có ý chí vượt thử thách, dám nghĩ dám làm, nhưng rào cản về vốn, quản trị hay pháp lý vẫn còn khá lớn. Tôi kỳ vọng các đại biểu sẽ thúc đẩy quỹ hỗ trợ khởi nghiệp dành riêng cho thanh niên, với quy trình minh bạch và dịch vụ tư vấn chuyên nghiệp. Đảm bảo không chỉ hỗ trợ tài chính mà còn nâng cao kỹ năng quản trị doanh nghiệp, hiểu biết pháp luật, bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ. Các không gian làm việc chung miễn phí hoặc giá rẻ từ địa phương cũng giúp cộng đồng khởi nghiệp phát triển thuận lợi hơn.

Chúng tôi không sợ thất bại, chỉ mong có môi trường khuyến khích thử sức và đổi mới sáng tạo, thay vì quá nhiều rào cản thủ tục gây cản trở.

TỰ ĐỘNG HÓA VÀ BẢO VỆ LAO ĐỘNG: GẶP GỠ THỰC TẾ

Chỉ trong vòng 5 đến 10 năm tới, tự động hóa sẽ đẩy mạnh mạnh mẽ vào thị trường lao động, thay thế hàng triệu công việc truyền thống. Trước viễn cảnh này, tôi kêu gọi các đại biểu cần đưa vấn đề phát triển lực lượng lao động có kỹ năng số vào chương trình nghị sự.

Chính sách đào tạo kỹ năng số miễn phí trên toàn quốc sẽ giúp người lao động thích nghi với các thay đổi công nghệ. Từ kỹ năng cộng tác với AI, tư duy phản biện đến sáng tạo liên kết công nghệ, các khóa học này phải trở thành một phần của chính sách “bình dân học vụ số”, giúp mọi người nâng cao năng lực.

Ngoài ra, cần thành lập quỹ tài chính để tái đào tạo và chuyển đổi nghề nghiệp. Quỹ này giúp giảm thiểu số người bị bỏ lại phía sau do tự động hóa, bằng hình thức hỗ trợ học nghề mới phù hợp với xu hướng thị trường.

Giáo dục cũng cần thay đổi từ gốc. Các chương trình giáo dục nên tích hợp tư duy giải quyết vấn đề, năng lực tự thích nghi, làm chủ công nghệ để sinh viên ra trường không bị bỡ ngỡ. Đồng thời, xây dựng khung năng lực số quốc gia, hướng dẫn các địa phương chuẩn hóa hệ sinh thái đào tạo phù hợp yêu cầu thời đại.

Chính sách về thuế công nghệ và an sinh số cũng cần được nghiên cứu để cân bằng lợi ích, thu thuế từ các doanh nghiệp sử dụng robot thay thế nhân lực quy mô lớn, rồi chuyển nguồn lực này vào các chính sách phúc lợi xã hội, giảm bất bình đẳng.

GIÁO DỤC NGHỀ NGHIỆP: CƠ HỘI GIẢM NGHÈO VÀ TĂNG CƯỜNG TIẾP CẬN

Các vị đại biểu HĐND và Quốc hội cần quan tâm hơn đến việc nâng cao công tác dạy nghề, đặc biệt tại các vùng nông thôn. Giáo dục nghề nghiệp chính là chiếc chìa khóa giảm nghèo bền vững. Thông điệp tuyên truyền về nghề nghiệp phải sinh động, gắn bó cuộc sống, tạo cảm hứng tích cực cho học sinh.

Chương trình đào tạo cần có các hoạt động thực hành rõ ràng, liên kết với doanh nghiệp địa phương để đảm bảo học viên có việc làm sau khi tốt nghiệp. Các cơ sở đào tạo nghề cần cam kết đầu ra, cung cấp thông tin chính xác về thị trường lao động, đồng thời thường xuyên cập nhật kiến thức và kỹ năng cho đội ngũ giáo viên để không bị lạc hậu.

Chúng tôi hy vọng các đại biểu sẽ lắng nghe và đáp ứng nguyện vọng của thế hệ trẻ, để mỗi người trẻ đều có cơ hội phát triển, góp phần xây dựng một xã hội công bằng và thịnh vượng.

Gửi ý kiến về diễn đàn “Người trẻ mong gì từ đại biểu?” tại địa chỉ: ykiencutritre@thanhnien.vn. Những ý kiến xuất sắc sẽ được đăng tải kèm theo nhuận bút xứng đáng.