HÀNH ĐỘNG NGOÀI QUY ĐỊNH CỦA TRUNG QUỐC TRONG VÙNG BIỂN HOA ĐÔNG GÂY LO NGẠI

Gần đây, dữ liệu từ công ty phân tích không gian địa lý ingieniSPACE do Kyodo News dẫn nguồn cho thấy khoảng 2.000 tàu cá Trung Quốc đã tạo thành hình chữ U dài khoảng 470 km và rộng 80 km từ ngày 24 đến 26.12.2024 tại khu vực biển gần giới tuyến giữa hai nước Trung Quốc và Nhật Bản. Hình ảnh cho thấy các tàu rời cảng ở huyện Thạch Sư, tỉnh Phúc Kiến, Trung Quốc vào ngày 16.8.2024.

Trước đó, vào ngày 11.1.2025, đã có khoảng 1.500 tàu cá Trung Quốc xếp thành hàng dài hơn 400 km tại cùng khu vực. Các chuyên gia nhận định rằng ngư dân bình thường đã được huy động để tham gia làm dân quân biển, tạo thành một hàng rào nổi nhằm ngăn chặn sự tiếp cận của các tàu khác trong vùng. Hoạt động này có khả năng sẽ trở thành một hành động thường xuyên trong chiến lược kiểm soát khu vực của Trung Quốc.

Giáo sư Masuo Chisako từ Đại học Kyushu của Nhật Bản, nhà nghiên cứu hợp tác với ingieniSPACE, cho biết những tàu cá này được cho là đã tham gia các cuộc tập trận do quân đội Trung Quốc huy động, có thể do các cựu chiến binh chỉ huy. Các hoạt động này được theo dõi trước các cuộc tập trận quy mô lớn xung quanh Đài Loan vào cuối năm ngoái.

Trong quá khứ, vào tháng 8.2016, có tới 300 tàu cá Trung Quốc tiếp cận quần đảo Senkaku/Điếu Ngư, tranh chấp giữa Nhật Bản và Trung Quốc tại biển Hoa Đông. Bà Masuo nhấn mạnh rằng kể từ năm 2013, Trung Quốc đã phát triển công nghệ liên lạc với các tàu cá trải rộng khắp vùng biển rộng lớn, huy động các tàu này cho mục đích quốc phòng khi cần thiết.

Dù không bắt buộc phải trang bị hệ thống nhận dạng tự động, các tàu cá huy động gần đây ở biển Hoa Đông đã gửi tín hiệu, dường như để thể hiện hoạt động của mình. Bà Masuo nhận định rằng, trong bối cảnh căng thẳng gia tăng giữa Trung Quốc và Nhật Bản kể từ tháng 11, các tàu này nhằm gửi cảnh báo tới Nhật Bản và Đài Loan. Bà lưu ý rằng, theo phát biểu của Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae tại quốc hội tháng 11.2025, Tokyo có thể hành động nếu xảy ra tấn công vào Đài Loan.

Giáo sư Masuo kêu gọi chính phủ Nhật Bản tăng cường hợp tác với khu vực tư nhân để giám sát tốt hơn các hoạt động hàng hải của Trung Quốc qua phân tích dữ liệu tình báo. Hiện chưa có phản ứng chính thức nào của Trung Quốc về thông tin về 2.000 tàu cá tập trung ở biển Hoa Đông cũng như các bình luận của giáo sư Masuo.