VIỆN KIỂM SÁT NHÂN DÂN BỨT PHÁ TRONG BẢO VỆ QUYỀN DÂN SỰ VỚI NGHỊ QUYẾT MỚI

Trong bài phát biểu nhân Đại hội XIV của Đảng, Viện trưởng Viện KSND tối cao Nguyễn Huy Tiến đã chia sẻ về những bước triển khai quan trọng nhằm thực hiện Nghị quyết số 205/2025/QH15, hướng đến việc cho phép Viện kiểm sát nhân dân khởi kiện các vụ án dân sự, đặc biệt nhắm vào nhóm chủ thể dễ tổn thương và bảo vệ lợi ích công cộng. Nghị quyết có hiệu lực từ ngày 1.1.2026 này được đánh giá là một bước tiến lớn trong việc thúc đẩy công lý, bảo vệ quyền lợi hợp pháp của các nhóm yếu thế, đồng thời góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về trật tự xã hội.

Chủ trì phối hợp cùng 12 bộ ngành, Đảng ủy Viện KSND tối cao đã chủ động xây dựng và ban hành Thông tư liên tịch số 09/2025 hướng dẫn cụ thể việc thi hành nghị quyết này. Viện kiểm sát cũng đã đẩy mạnh huy động sự tham gia của các tổ chức xã hội bằng cách ký kết Quy chế phối hợp với bảy tổ chức, hội nghị có chức năng bảo vệ nhóm dễ bị tổn thương và lợi ích công cộng. Đồng thời, hướng dẫn, tổ chức tập huấn và truyền thông sâu rộng để nâng cao nhận thức, năng lực thực thi nhiệm vụ.

Bước đầu, các cơ quan kiểm sát địa phương, đặc biệt tại sáu tỉnh, thành phố thí điểm gồm Hà Nội, TP.HCM, Đà Nẵng, Cần Thơ, Quảng Ninh và Đắk Lắk đã rà soát và phát hiện gần 200 vụ việc xâm phạm quyền dân sự của các nhóm yếu thế hoặc gây thiệt hại cho lợi ích công cộng. Các vụ việc này liên quan đến các vấn đề như lấn chiếm đất công, ô nhiễm môi trường, vi phạm về an toàn thực phẩm, xâm phạm di sản văn hóa, cũng như các vi phạm khác trong lĩnh vực tài nguyên, xã hội.

Viện trưởng Nguyễn Huy Tiến nhấn mạnh: “Nghị quyết 205 không chỉ là chính sách mang ý nghĩa nhân đạo sâu sắc mà còn thể hiện quyết tâm của ngành kiểm sát trong việc bảo vệ công lý, quyền bình đẳng của các nhóm yếu thế trong xã hội”. Ông cũng cho biết, các cơ sở kiểm sát đã chuẩn bị đầy đủ về tổ chức, nhân lực và kỹ năng để triển khai hiệu quả nhiệm vụ mới, qua đó sớm đưa các cơ chế bảo vệ quyền dân sự vào thực tiễn toàn quốc.

Ngoài ra, theo Đề án do Viện KSND tối cao trình Bộ Chính trị và Quốc hội phê duyệt, ngành kiểm sát còn chuẩn bị cho việc kiện các vụ án dân sự công ích nhằm thúc đẩy quyền lợi của cộng đồng, góp phần xây dựng một Nhà nước pháp quyền vững mạnh theo tinh thần của Hội nghị lần thứ 6 Ban Chấp hành Trung ương Đảng khoá XIII.
Viện trưởng Nguyễn Huy Tiến khẳng định: “Chúng tôi quyết tâm thực hiện thành công nhiệm vụ này, tổng kết và báo cáo để sớm mở rộng công tác ra toàn quốc, góp phần xây dựng một xã hội công bằng, bình đẳng và phát triển bền vững”.