HÀNH TRÌNH VỮNG VÀNG CỦA TỬ SÁCH TRUYỀN THỐNG TRONG THẾ GIỚI SỐ

KHỞI ĐẦU VỚI NHỮNG BÀN TAY TRỐNG, TỜ BÁO THANH NIÊN ĐÃ VƯỢT QUA NHỮNG KHÓ KHĂN CỦA THỜI KỲ ĐẦU TIÊN ĐỂ TRỞ THÀNH MỘT ĐẠI THỂ TRUYỀN THÔNG HIỆN ĐẠI

Trong suốt bốn thập niên qua, từ thời điểm đất nước bước vào sự nghiệp đổi mới cho đến thời đại mới của dân tộc, nền báo chí cách mạng Việt Nam nói chung và Báo Thanh Niên nói riêng đã trải qua những bước chuyển mình sâu sắc. Dẫu vậy, một điều không thay đổi chính là tầm nhìn sứ mệnh luôn kiên định: phục vụ lợi ích của đất nước, của nhân dân và hướng tới sự phát triển bền vững của truyền thông quốc gia.

Nhân dịp kỷ niệm 40 năm ngày thành lập, chúng ta cùng nhìn lại hành trình của một tờ báo đã không ngừng vươn lên từ những ngày đầu đầy gian nan.

TẠO NÊN TIỀM NĂNG CHO THANH NIÊN

Năm 1985, đúng một thập kỷ sau ngày đất nước thống nhất, khi nền báo chí cách mạng Việt Nam chuẩn bị đón nhận thời kỳ chuyển đổi lịch sử, ý tưởng xây dựng một tờ báo dành riêng cho giới trẻ đã được hình thành từ những người từng tham gia phong trào sinh viên học sinh miền Nam trước năm 1975. Trong nhà tù của chế độ Sài Gòn, tiến sĩ – bác sĩ Huỳnh Tấn Mẫm, khi đó là Chủ tịch Tổng hội Sinh viên Sài Gòn – Gia Định, đã gặp gỡ những người bạn đồng chí hướng như Nguyễn Công Khế, Đặng Thanh Tịnh. Họ cùng nhau ấp ủ dự án một tờ báo giúp tập hợp và phát triển thanh niên thời kỳ mới.

“Từ sau giải phóng, nhiều cán bộ trẻ từng tham gia phong trào sinh viên học sinh đô thị miền Nam mong muốn có một diễn đàn dành cho thanh niên, để thể hiện nguyện vọng, góp phần xây dựng đất nước,” ông Huỳnh Tấn Mẫm kể lại. Sau đó, ý tưởng về việc phát hành một tờ báo dành cho giới trẻ bắt đầu hình thành rõ nét qua các hoạt động thử nghiệm.

Ban biên tập đã cho ra đời hai số thử nghiệm vào tháng 3 – 4 năm 1985, mang tên Thông tin Thanh Niên, với nội dung sinh động, phù hợp xu hướng của thanh niên thời bấy giờ. Chỉ sau đó ít tháng, dự án chính thức nhận được sự chấp thuận của các cấp lãnh đạo để hoạt động lâu dài.

Ngày 3.1.1986, Báo Thanh Niên chính thức ra mắt số đầu tiên, đóng dấu bước chân đầu tiên trên hành trình. Tấm poster mang hình ảnh báo in đầu tiên đã trở thành biểu tượng của sự dũng cảm, của khát vọng vươn xa của những người trẻ thời đó.

NHỮNG KHÓ KHĂN ĐẦU ĐỜI VÀ SỨ MỆNH KIÊN ĐỊNH

Khởi đầu với ba “không”: không biên chế, không kinh phí, không trụ sở chính thức, đội ngũ làm báo đều là tình nguyện viên, hành động dựa trên tinh thần tự lực và đam mê. Trụ sở ban đầu chỉ là phòng làm việc mượn tạm của CLB Hội Liên hiệp Thanh niên tại 145 Nguyễn Thị Minh Khai, TP.HCM. Dụng cụ công nghệ của họ cũng hết sức giản đơn, chiếc máy đánh chữ duy nhất phải mang từ nhà Tổng biên tập.

Không có giấy in, không có nguồn tài chính ổn định, các cộng tác viên đều làm việc tự nguyện mà không hưởng lương. Ngay cả nhuận bút, giấy in cũng phải vay mượn, tiết kiệm từng đồng. Tất cả như một cuộc chiến của tuổi trẻ dấn thân, cùng nhau vượt qua thử thách lớn nhất của thời kỳ đầu khởi nghiệp báo chí.

“Thật may, sau lần in đầu tiên chật vật, chúng tôi vay được 50.000 đồng của bà Nguyễn Thị Ráo để duy trì hoạt động đến loạt số tiếp theo. Nhờ sự cố gắng đó, báo dần ổn định hơn, phát hành đến 60.000 bản, bán hết sạch, tạo nên đà phát triển ban đầu,” ông Huỳnh Tấn Mẫm nhớ lại.

Sau những ngày tháng gian nan, Thanh Niên đã vượt qua giai đoạn khó khăn ban đầu, mở rộng quy mô và phạm vi hoạt động, xây dựng đội ngũ góp phần làm nên thương hiệu.

MỘT TỜ BÁO NHỎ, NHỮNG ƯỚC VỌNG LỚN

Trong suốt 40 năm hình thành và phát triển, các thế hệ nhà báo, biên tập viên của Thanh Niên đã tiếp nối truyền thống của những người khởi đầu. Dù đi qua nhiều thách thức, tập thể của báo vẫn luôn đồng lòng, vững vàng trước sóng gió. Khi Tổng biên tập Huỳnh Tấn Mẫm chia tay tờ báo vào năm 1990, ông đã chia sẻ cảm xúc sâu sắc: “Ngày nào tôi cũng đọc Thanh Niên và rất tự hào khi thấy báo phát triển như ngày hôm nay. Có lẽ chính những người mở đường không thể tưởng tượng ra bức tranh lớn như vậy.”

Từ những ngày đầu chỉ là tờ báo nhỏ 16 trang phát hàng hàng tuần, nay Thanh Niên đã trở thành nhật báo 24 trang, không ngừng mở rộng sang các lĩnh vực truyền thông đa dạng với các ấn phẩm định kỳ, báo điện tử, truyền hình trực tuyến. Đồng thời, ứng dụng các nền tảng số và mạng xã hội để lan tỏa thông điệp tới mọi đối tượng công chúng.

Chưa dừng lại ở đó, báo còn tổ chức các hoạt động cộng đồng, các chương trình thiện nguyện, luân chuyển cảm hứng tích cực cho giới trẻ, góp phần xây dựng cộng đồng vững mạnh, hướng đến thế hệ tương lai tài năng, trách nhiệm.

KẾT

Hành trình của Báo Thanh Niên là câu chuyện về sự kiên trì, khát vọng của những người trẻ dám nghĩ, dám làm. Từ những ngày đầu “3 không” gian khổ, báo đã vươn lên trở thành một biểu tượng của truyền thông Việt Nam, phản ánh chân thực cuộc sống, góp phần thúc đẩy đất nước tiến bước trong kỷ nguyên mới. Những trang báo ngày xưa, những người mở đường vẫn luôn ghi dấu trong trái tim của mỗi thế hệ đọc giả, là niềm cổ vũ của những chiến binh trẻ của tương lai.