BỨT PHÁ NHỮNG GIÁ TRỊ ĐÁNG NGHỈ” TRONG VIỆC BẮT CÁ TRONG VUÔNG TÔM CÀ MAU TRƯỚC TẾT
Khi con nước ròng xuống thấp, những ngày cận tết, người dân nuôi tôm quảng canh ở Cà Mau lại tất bật với công đoạn đặc biệt: bắt cá tự nhiên trong vuông tôm để phục vụ sản xuất và thu lợi lớn. Hành động quen thuộc này không chỉ giúp làm sạch ao chuẩn bị cho vụ mới mà còn mang lại nguồn thu nhập đáng kể trước thềm năm mới.
CÁ CHẼM VÀ NHỮNG LOÀI CÁ KHÓ ƯA
Trong các vuông tôm Cà Mau, cá chẽm thường theo dòng nước tự nhiên vào sinh sống lâu năm. Loài cá này có khả năng thích nghi tốt với cả môi trường nước mặn và nước lợ, tiêu thụ trong thị trường nội địa và xuất khẩu đều ổn định, đem lại giá trị kinh tế cao. Tuy nhiên, đối với nông dân, cá chẽm lại không phải là thực phẩm thuận lợi. Tập tính săn mồi dữ dội của chúng khiến nhiều người ngại bắt, vì cá chẽm có thể tấn công và gây hư hại con mồi có kích cỡ tương đương cơ thể chúng.
CHUẨN BỊ NUÔI VỤ MỚI VỚI NHỮNG “VẬT TỐC ĐỘ”
Vào những ngày cuối năm, khi thủy triều rút cạn, người dân thường tận dụng thời điểm này để chuẩn bị cho vụ nuôi mới. Họ sử dụng rễ cây thuốc cá mà đã xay sẵn từ hôm trước, tạt khắp vuông tôm từ sáng sớm. Chỉ sau hơn một giờ, cá lớn và cá dữ bắt đầu nổi lên mặt nước. Các chủ vuông cho biết hoạt chất trong rễ thuốc cá chỉ tác động đến các loài thở bằng mang có máu đỏ như cá, trong khi tôm và cua phần lớn không bị ảnh hưởng. Nhờ đó, cá dữ, cá lớn như cá chẽm, cá ngát và cá phi sẽ bị loại bỏ hoặc thu bắt kịp thời, giúp giảm thiểu rủi ro và bảo vệ tôm trong vụ nuôi kế tiếp.
THU NHẬP HÀNG TRIỆU TRƯỚC TẾT TỪ BẮT CÁ
Theo chân các hộ dân, việc bắt cá được thực hiện bằng cách chèo xuồng, vợt và vẫy rễ thuốc cá để cá ngấm thuốc rồi nổi lên. Ông Quách Văn Công, sống tại ấp Công Nghiệp, xã Phú Tân, cho biết: “Đợt này gia đình thu được hơn 10 triệu đồng tiền cá. Việc này diễn ra trung bình khoảng hai năm mới thực hiện một lần, tùy theo diện tích vuông và lượng cá tự nhiên theo nước sông vào sinh sống.” Công đoạn này không chỉ mang lại nguồn thu lớn mà còn giúp giảm thiểu các loài cá dữ, bảo vệ tôm trước khi thả vụ mới.
CÁC LOÀI CÁ ĐƯỢC THƯƠNG LÁI SĂN ĐÓN
Trong quá trình bắt cá, ngoài cá chẽm còn có các loài như cá phi, cá ngát và nhiều loại cá khác. Những con cá lớn, thịt chắc, thường được thương lái thu mua trực tiếp tại vuông với giá từ 15.000 đến 25.000 đồng/kg, thậm chí nhiều con đạt trọng lượng từ 7 đến 10 kg và được các nhà hàng, quán ăn săn đón, tiêu thụ trong và ngoài tỉnh. Thị trường tiêu thụ sôi động giúp các hộ nuôi tôm có thêm khoản thu đáng kể trước thềm mùa vụ.
CAM KẾT AN TOÀN VÀ HIỆU QUẢ
Ông Công chia sẻ rõ ràng về quy trình: “Chúng tôi làm việc này vào thời điểm nước thấp, từ sáng sớm, để dễ dàng xổ cạn ao. Rễ thuốc cá đã chuẩn bị sẵn rồi tạt đều khắp vuông, đợi cá nổi lên rồi vớt đem bán. Sản lượng phụ thuộc vào diện tích và dòng chảy tự nhiên vào ao.” Ông cũng nhấn mạnh, việc bắt cá này chỉ diễn ra mỗi khoảng hai năm một lần do cần nhiều người phối hợp, nhằm giữ gìn tài nguyên tự nhiên và giảm thiểu rủi ro cho mùa vụ mới.
Sau khi thu hoạch, các con cá chẽm được vận chuyển đi tiêu thụ trong tỉnh hoặc ra các thị trường lân cận, còn những con kích cỡ lớn còn phục vụ ngành ẩm thực qua các nhà hàng, quán ăn. Tháng cận tết, hoạt động bắt cá trong vuông tôm lại trở thành nét đẹp đời thường trong nông nghiệp Cà Mau, góp phần nâng cao giá trị kinh tế truyền thống của người dân nơi đây.