BAN QUẢN LÝ LẠM QUYỀN, VI PHẠM LUẬT PHÁP

Ngày 23.7, Ban Quản lý chung cư Tân Phước (TP.HCM) đã chính thức gửi thông báo không tiếp nhận giữ xe điện tại hầm chung cư kể từ cùng ngày, với lý do “việc gửi xe ô tô điện tại hầm tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn về phòng cháy chữa cháy do đặc thù liên quan tới hệ thống pin, ắc quy và việc sạc điện không đúng quy định”. Hành động này đã gây ra nhiều phản ứng trái chiều từ cư dân sinh sống tại đây, đặc biệt khi cuộc tranh luận về độ an toàn của xe điện trong môi trường chung cư ngày càng nóng bỏng.

Thông báo của ban quản lý yêu cầu các đơn vị dịch vụ giữ xe tại chung cư không tiếp nhận các phương tiện sử dụng điện như xe đạp điện, xe máy điện và ô tô điện tại khu vực hầm. Đồng thời, đơn vị này còn tuyên bố sẽ tiến hành kiểm tra, xử lý nghiêm nếu phát hiện có xe điện trong hầm chung cư. Thông báo bất ngờ này khiến nhiều cư dân bối rối và bất bình. Một cư dân tên T.T.Đ bức xúc trên mạng xã hội: “Tôi đã chạy ô tô điện hai năm rồi, không gặp vấn đề gì, giờ tự nhiên chung cư cấm giữ xe, biết để xe ở đâu? Không thể để xe ngoài đường qua đêm. Thay vì kiểm soát sạc điện để phòng cháy, chá nổ, tại sao lại cấm gửi xe?”

Luật sư Nguyễn Văn Hậu, Chủ tịch Trung tâm Trọng tài thương mại luật gia Việt Nam, nhận định rằng hành động cấm giữ xe điện của Ban Quản lý chung cư Tân Phước là vi phạm luật Nhà ở và quy định quản lý nhà chung cư. Theo luật pháp hiện hành, các cư dân thuê hoặc mua nhà trong chung cư đều có quyền sử dụng diện tích để đỗ xe, bất kể phương tiện là xe xăng, dầu hay xe điện. Không có quy định nào cho phép cấm người dân sử dụng hay gửi xe điện trong chung cư, do đó, hành động này của ban quản lý là làm trái pháp luật và có thể bị người dân khởi kiện.

Chính phủ và TP.HCM đều có chung chủ trương thúc đẩy chuyển đổi phương tiện sang sử dụng nhiên liệu sạch, xây dựng môi trường xanh. Bộ Xây dựng đang soạn thảo quy định yêu cầu bố trí chỗ đỗ xe điện có lắp trụ sạc tại các bãi đỗ xe để khuyến khích sử dụng phương tiện thân thiện môi trường. Hành vi cấm giữ xe điện của chung cư Tân Phước đi ngược lại các chủ trương này, tạo ra rào cản trong quá trình chuyển đổi xanh của cộng đồng, đồng thời làm giảm niềm tin của người dân vào chính sách của nhà nước. Luật sư Hậu nhấn mạnh: “Nếu tình trạng này tiếp diễn, chính sách chuyển đổi xanh sẽ bị ảnh hưởng nghiêm trọng, mục tiêu đến năm 2030 về giảm khí thải của TP.HCM sẽ khó lòng đạt được. Các doanh nghiệp cũng cần phối hợp tốt hơn để hỗ trợ người dân chuyển đổi phương tiện.”

VỀ NGUY CƠ CHÁY NỔ TỪ XE ĐIỆN

Quyết định cấm gửi xe điện của ban quản lý gây tranh cãi không chỉ xuất phát từ nỗi lo về cháy nổ. Theo nghiên cứu của AutoInsuranceEZ, tỷ lệ cháy nổ của các dòng xe hybrid, xe chạy xăng dầu và xe thuần điện lần lượt là 3.474,5/100.000, 1.529,9/100.000 và chỉ 25,1/100.000. So sánh này cho thấy xe điện ít nguy cơ cháy nổ hơn nhiều so với xe sử dụng nhiên liệu truyền thống, tỷ lệ thấp hơn gần 61 lần.

Điểm khác biệt lớn chính là đặc điểm về điểm chớp cháy của các nhiên liệu. Xăng có điểm chớp -43 độ C, còn dầu diesel là 52 độ C, dễ bắt cháy khi tiếp xúc nhiệt độ hoặc ma sát. Trong khi đó, pin lithium của xe điện được bảo vệ trong khối kim loại chắc chắn, cần có nhiệt độ cao và thời gian dài mới dễ bắt cháy. Các tiêu chuẩn kỹ thuật về chất lượng của pin cũng rất nghiêm ngặt, tỷ lệ lỗi chỉ khoảng 1 trong 40 triệu trường hợp, và hệ thống sạc có cơ chế tự ngắt khi đầy hoặc quá tải để đảm bảo an toàn.

Chuyên gia Lê Thanh Hải, Viện Nghiên cứu và Phát triển TP.HCM, cho biết rằng nguyên nhân chính gây ra các vụ cháy nổ gần đây phần lớn xuất phát từ hệ thống điện kém chất lượng, thiết kế lắp đặt không đúng quy chuẩn trong các khu chung cư cũ hoặc đường truyền điện không đảm bảo. Ông đề xuất chính quyền tăng cường kiểm tra, hướng dẫn các chủ nhà trọ, các chung cư thiết kế lại hệ thống điện, đồng thời thành lập đội liên ngành để phê duyệt và kiểm tra các dự án lắp đặt trạm sạc công cộng và trong chung cư. Mục tiêu của TP.HCM là đảm bảo quyền sạc điện của người dân một cách thuận tiện, thúc đẩy quá trình chuyển đổi phương tiện xanh một cách an toàn.

Các chuyên gia còn nêu rõ, yếu tố thao tác sai khi sạc pin cũng là nguyên nhân gây cháy. Vì sạc pin ô tô, xe máy điện còn tốn khá nhiều thời gian, nhiều người thường cắm sạc qua đêm, trong điều kiện nguồn điện không ổn định hoặc sử dụng các bộ sạc không rõ nguồn gốc, dẫn đến nguy cơ chập cháy cao hơn. Tình trạng này giống như các vụ cháy điện thoại khi vừa sạc vừa sử dụng, đòi hỏi người dùng phải nâng cao ý thức và chỉ sử dụng thiết bị chính hãng, phù hợp tiêu chuẩn.

Chung quy, các nghiên cứu và chuyên gia đều khẳng định rằng xe điện an toàn hơn nhiều so với xe xăng dầu trong điều kiện lắp đặt đúng quy chuẩn và vận hành đúng cách. Các biện pháp kiểm tra, giám sát và nâng cao ý thức người tiêu dùng là giải pháp then chốt để hạn chế tối đa các rủi ro cháy nổ, hướng tới mục tiêu chung về phát triển bền vững và chuyển đổi xanh của cộng đồng.