TĂNG CƯỜNG ÁP LỰC QUỐC TẾ VÌ EO BIỂN HORMUZ: CUỘC HỌP ĐỘNG Ở CHÂU ÂU ĐẨY MẠNH HÀNH ĐỘNG CỨU VÃN

Trong bối cảnh căng thẳng gia tăng về an ninh hàng hải tại eo biển Hormuz, ngày 2.4, một cuộc họp trực tuyến do Ngoại trưởng Anh Yvette Cooper chủ trì đã diễn ra cùng sự tham dự của 40 quốc gia. Các nước đã ký kết một tuyên bố chung, yêu cầu Iran chấm dứt hành động phong tỏa tuyến đường thủy chiến lược này. Theo Al Jazeera, các đại diện cam kết sẽ phối hợp các nỗ lực thích hợp nhằm đảm bảo an toàn cho hoạt động vận chuyển qua eo biển.

Bà Cooper khẳng định: hành động của Iran đang đe dọa đến an ninh kinh tế toàn cầu. Dù không có đại diện của Mỹ, khi Tổng thống Donald Trump tuyên bố bảo vệ eo biển không phải là nhiệm vụ của Washington, các quốc gia ngồi lại có thể xem như bước đầu, mở đường cho các cuộc đàm phán cấp cao nhằm đưa ra giải pháp lâu dài cho tình hình giao thương tại Hormuz.

Trong khi đó, các nước Châu Âu tỏ ra thận trọng trước nguy cơ leo thang. Thủ tướng Anh Keir Starmer khẳng định London và đa số các đối tác không có ý định can thiệp quân sự vào xung đột Trung Đông. Pháp, dưới sự ủng hộ của Tổng thống Emmanuel Macron, cũng lên tiếng phản đối dùng vũ lực để mở lại eo biển, thay vào đó đề xuất đối thoại trực tiếp với Iran.

Trong phản ứng từ Iran, ngày 3.4, hãng IRNA dẫn lời Thứ trưởng Ngoại giao Kazem Gharibabadi đang xây dựng đề xuất cùng Oman để giám sát hoạt động qua eo biển Hormuz. Đề xuất này hướng tới việc nâng cao an toàn và tạo điều kiện thuận lợi cho tàu thuyền, nhưng nội dung vẫn chưa được công bố rõ ràng, và giới chức Oman vẫn chưa phản hồi.

Eo biển Hormuz nằm trong vùng lãnh hải của Iran và Oman nhưng chủ yếu hoạt động như tuyến đường thủy quốc tế. Các diễn biến căng thẳng gần đây, đặc biệt Iran phong tỏa eo biển, đã gây tắc nghẽn một trong những tuyến vận tải hàng đầu thế giới, ảnh hưởng trực tiếp đến chuỗi cung ứng toàn cầu.

Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc dự kiến ngày 3.4 sẽ xem xét một nghị quyết nhằm bảo vệ hoạt động vận tải qua eo biển. Dự thảo do Bahrain đề xuất cho phép sử dụng mọi biện pháp phòng vệ cần thiết để bảo vệ tàu thương mại. Tuy nhiên, giới phân tích lo ngại về khả năng Trung Quốc, một thành viên thường trực, phản đối vì lo ngại dẫn tới leo thang xung đột và hành động không kiểm soát. Đại sứ Trung Quốc tại Liên Hiệp Quốc, Phó Thông, đã phản đối mạnh mẽ việc sử dụng vũ lực, cảnh báo rằng nghị quyết có thể hợp pháp hóa hành động quân sự bừa bãi, gây hậu quả nghiêm trọng trên toàn cầu.