XUNG ĐỘT Iran và Mỹ Nặng Nề Trong Bối Cảnh Căng Thẳng Gia Tăng

Theo tờ The Washington Post, các lực lượng Iran hôm qua (24.3) đã tiến hành một đợt tấn công tên lửa và máy bay không người lái vào một số quốc gia vùng Vịnh và Israel. Ngược lại, Israel tuyên bố quân đội nước này đang tiến hành các cuộc tấn công nhằm vào Iran và Lebanon, bao gồm các mục tiêu tại Beirut.

TÌNH HÌNH KHÓ LƯỜNG VÀ CẬN KẾT

Trong một diễn biến khác, vào khuya ngày 23.3 tại Palm Beach, bang Florida, Mỹ, Tổng thống Donald Trump cho biết đã đạt được một số thỏa thuận quan trọng với Iran sau các cuộc đàm phán cuối tuần qua. Ông đề cập đến việc đang liên hệ với một “nhân vật cấp cao” trong chính quyền Tehran để hướng tới việc chấm dứt chiến sự, mặc dù Iran phủ nhận đã có bất kỳ cuộc đàm phán chính thức nào trong suốt 24 ngày xung đột diễn ra.

Tổng thống Trump cũng khẳng định Mỹ và Iran đã thống nhất 15 điểm, trong đó có cam kết của Iran không sở hữu vũ khí hạt nhân, một tuyên bố Tehran từng công khai. Tuy nhiên, Bộ Ngoại giao Iran ngay lập tức bác bỏ các thông tin này, khẳng định không có cuộc đàm phán nào diễn ra trong thời gian chiến tranh đang kéo dài, và cho biết Iran đã nhận được các thông điệp từ một số quốc gia thân thiện muốn phối hợp đàm phán, nhưng Tehran chưa phản hồi.

Giá dầu thế giới đã biến động mạnh sau khi có tin về khả năng hoãn các cuộc tấn công của Mỹ vào Iran. Cụ thể, giá dầu Brent tăng khoảng 3,6% lên mức 103,6 USD/thùng, trong khi dầu WTI tăng gần 5% lên 92,5 USD/thùng. Chứng khoán Mỹ cũng có ngày giảm điểm sau một ngày tăng mạnh, thể hiện giới đầu tư vẫn còn rất dè dặt về triển vọng căng thẳng sắp tới.

Chuyên gia nhận định cuộc chiến còn đang ở giai đoạn “ngã ba đường”

Chuyên gia Carl O. Schuster, giảng viên về quan hệ quốc tế tại Đại học Hawaii – Thái Bình Dương, phân tích: “Cuộc chiến này đang ở giai đoạn ‘ngã ba đường’. Iran muốn tạm ngừng bắn để giải quyết các vấn đề nội bộ, dù chưa chắc chắn sẽ thực hiện, nhưng có thể họ tin rằng Quốc hội Mỹ mong muốn chấm dứt giao tranh. Tổng thống Trump cũng muốn tạm ngừng chiến dịch, nhằm mục đích: Thứ nhất, hy vọng phe đối lập Iran sẽ có người đào ngũ để làm suy yếu chế độ; Thứ hai, câu giờ để điều động thêm lực lượng quân sự; thứ ba, giảm nhiệt căng thẳng để tập trung vào các vấn đề về ngân sách và luật pháp.”

Theo ông Schuster, nếu có thỏa thuận ngừng bắn tạm thời, Iran nhiều khả năng sẽ rải thủy lôi để kiểm soát eo biển Hormuz, mặc dù các tàu quét mìn của Mỹ còn cách khá xa, mất khoảng 10-13 ngày để tiếp cận khu vực. Ông cũng nhận định rằng Mỹ đang chuẩn bị mở rộng hiện diện quân sự trong khu vực, với các lực lượng thủy quân lục chiến đã gần đến vùng Vịnh, nhằm chuẩn bị cho các bước tiếp theo.

Mỹ cân nhắc điều động thêm lực lượng

Thông tin từ các nguồn thân cận với Nhà Trắng cho biết, Tổng thống Trump đang xem xét việc điều động quân đội lên đảo Kharg, nơi có cơ sở hạ tầng quan trọng chiếm tới 90% xuất khẩu dầu của Iran, nhằm để tạo lực đẩy cho các hoạt động quân sự. Biện pháp này được xem là một chiến lược nhằm “hạ nhiệt” căng thẳng và kéo dài thời gian triển khai lực lượng, khi các đơn vị thủy quân lục chiến đang trên đường đến khu vực.

Các nhà phân tích dự đoán hành động “xuống thang” này có thể kéo dài đến hết tuần để cứu vãn thị trường dầu khí và chứng khoán Mỹ đang chịu áp lực nặng nề. Tuy nhiên, truyền thống của ông Trump là hay thay đổi quyết định, và khả năng ông có thể đảo ngược những tuyên bố trước đó vẫn còn tồn tại.

Chuyên gia nhận định chưa thấy dấu hiệu rõ ràng về khả năng chấm dứt cuộc chiến tại Iran

Tổng thể, giới phân tích cho rằng hiện tại chưa có dấu hiệu rõ ràng nào cho thấy cuộc xung đột Iran-Mỹ sẽ sớm kết thúc. Cuộc chiến vẫn đang trong trạng thái bấp bênh, với các bên vẫn chưa thể đi đến đỉnh điểm của xung đột hoặc ký kết thỏa thuận ngừng bắn bền vững.