TĂNG CƯỜNG XUNG ĐỘT Ở Vùng Vịnh: Iran, Mỹ và Cuộc Chiến Vị Trí Căng Thẳng
Trong diễn biến mới nhất, Bộ Quốc phòng Qatar xác nhận một tàu chở dầu do Công ty năng lượng QatarEnergy cho thuê đã bị tên lửa hành trình của Iran tấn công. Vụ việc xảy ra trong vùng biển Qatar, khiến cộng đồng quốc tế lo ngại về rủi ro ngày càng gia tăng tại vùng vịnh Ba Tư – khu vực kết nối ấn tượng với Ấn Độ Dương qua eo biển Hormuz.
Trong khi đó, theo nguồn tin từ The Wall Street Journal, Tổng thống Mỹ Donald Trump đang xem xét khả năng chấm dứt chiến dịch quân sự nhằm vào Iran, dù phần lớn eo biển Hormuz vẫn bị đóng cửa. Lý do là các nỗ lực mở lại tuyến đường quốc tế này đòi hỏi Mỹ phải tiêu tốn nhiều nguồn lực, thậm chí là sinh mạng của binh sĩ trong hành trình giải quyết xung đột kéo dài.
THẾ TRẬN CỦA IRAN
Iran lợi dụng vị trí chiến lược ở vịnh Ba Tư để đe dọa hoạt động vận chuyển trên biển, mặc dù phần lớn Hải quân của nước này đã bị tổn thất trong các cuộc tấn công của Mỹ và Israel. Đặc điểm hẹp và nông của eo biển Hormuz khiến các tàu phải đối mặt với nhiều nguy cơ tấn công từ các vùng núi dọc theo Iran, buộc các tàu phải hành trình chặt chẽ và dễ bị tấn công.
Các chuyên gia nhận định rằng, khi biển rộng giúp tàu thuyền thay đổi lộ trình dễ dàng hơn, thì vùng biển hẹp như Hormuz lại hạn chế sự di chuyển của các phương tiện, tạo điều kiện thuận lợi cho Iran triển khai các chiến thuật tác chiến bất đối xứng. Với chiều dài bờ biển khoảng 1.600 km, Iran có thể vận động linh hoạt các khẩu đội tên lửa, đồng thời tận dụng địa hình hiểm trở, đồi núi, thung lũng và các đảo ngoài khơi để phân tán lực lượng phòng thủ.
Bên cạnh đó, Iran sở hữu nhiều loại vũ khí hiện đại như tên lửa, UAV cùng các loại tàu nhỏ, tàu ngầm mini và tàu không người lái chứa chất nổ có khả năng tấn công tàu chiến và tàu chở dầu. Chính phủ Tehran còn bắt đầu triển khai thủy lôi ở eo biển Hormuz, với khoảng 5.000 quả các loại, làm gia tăng nguy cơ chiến tranh hàng hải.
THỰC ĐƠN CHỦ ĐẠO CỦA MỸ
Trả lời tờ The New York Times, cựu trung tướng không quân Mỹ Clinton Hinote nhận định rằng, giải pháp quân sự để mở thông eo biển Hormuz là vô cùng phức tạp, gần như không thể thực hiện chỉ bằng cách chiếm giữ lãnh thổ Iran. Theo ông, để đạt được mục tiêu này, Mỹ phải huy động một lực lượng mặt đất lớn, đủ khả năng kiểm soát bờ biển Iran, trong đó bao gồm các đảo như Kharg – một bước đi đầy rủi ro và đối mặt với các mối đe dọa tên lửa, UAV bất ngờ.
Chuyên gia Benjamin Jensen của Trung tâm Nghiên cứu chiến lược và quốc tế (CSIS) đề xuất rằng, Mỹ cần xây dựng một liên minh quốc tế mạnh mẽ, tăng cường khả năng cho các đồng minh trong khu vực để phòng chống các đòn tấn công mạng, UAV và tên lửa của Iran. Các đồng minh như Nhật Bản, Hàn Quốc, và các quốc gia châu Âu từng có kinh nghiệm chống cướp biển vùng Vịnh Aden, có thể sẽ tham gia bảo vệ tuyến đường hàng hải chiến lược này. Mỹ nên cung cấp các hệ thống phòng không cho các đối tác trong khu vực và xây dựng mạng lưới giám sát để duy trì ưu thế trên không và chống lại các hệ thống tên lửa đất đối không của Iran.
Các chiến lược phòng thủ sẽ bao gồm triển khai máy bay không người lái như MQ-9 để giám sát bờ biển Iran, cùng các máy bay cường kích như A-10 và tiêm kích để vô hiệu hóa các hệ thống tên lửa và ổ tấn công của Iran. Hệ thống phòng thủ còn có sự góp mặt của trực thăng vũ trang, tàu ngầm mini, tàu không người lái chứa chất nổ, cùng các tàu chiến có khả năng tác chiến điện tử và phòng thủ tên lửa nhằm bảo vệ các tàu chở dầu quan trọng trên tuyến đường biển chiến lược.
TỔNG THỐNG TRUMP VẪN THEO DÕI TINH THÁCH TẠI NATO
Trong cuộc phỏng vấn với The Telegraph ngày 1.4, Tổng thống Donald Trump chia sẻ rằng NATO là “hổ giấy” và hiện tại, ông không còn xem xét khả năng Mỹ tiếp tục là thành viên của liên minh quân sự này trong bối cảnh xung đột tại Iran. Ông còn cho biết, sau các diễn biến liên quan đến Iran, ông sẽ xem xét lại tư cách thành viên của Mỹ trong NATO.
Trong thời gian qua, các thành viên NATO tỏ ra do dự khi Mỹ đề xuất điều tàu chiến đến vùng vịnh Hormuz, đồng thời có những ý kiến không ủng hộ các chiến lược của Mỹ trong cuộc chiến tại Iran. Các động thái này phản ánh sự căng thẳng trong nội bộ liên minh, đặt dấu hỏi về mức độ cam kết của các quốc gia đồng minh trong vai trò trung tâm của Mỹ tại khu vực chiến lược này.