NGƯỜI NÔNG DÂN BẤT NGỜ ĐÀO ĐƯỢC CHIẾC RẮN ĐEN MẮT ĐỎ, KHỨU GIÁC LỊCH SỬ BẠC ĐHỜN TRONG LÒNG NÊN ĐẤT

VÀNG CHỨ KHÔNG PHẢI RẮN, ĐIỀU BỊ NGƯỜI DÂN THÔN THỨ RIÊNG TIN ĐỒN LÊN RẦM RỘ

Cuối thu năm 1983, tại thôn Can Gia Đại, ngoại ô thành phố Gia Hưng, tỉnh Chiết Giang, Trung Quốc, người nông dân Phó Thành Miêu bất ngờ đào được một món đồ cổ kỳ lạ khi đang đào măng trong khu rừng trúc sau làng. Lưỡi cuốc chạm vào vật cứng, phát ra âm thanh khác lạ so với đá, khiến ông dừng tay. Khi lớp đất phía trên được gạt đi, ông sửng sốt phát hiện một vật dài, toàn thân đen bóng, hình dạng gần giống con rắn, với đôi mắt đỏ đặc trưng cùng hai chấm tròn sẫm màu ở vùng mắt.

Từng tham gia thi công các công trình thủy lợi lớn như đào kênh Thái Phố nối Giang Tô, Chiết Giang, Thượng Hải, kinh nghiệm của ông Phó giúp ông nghĩ rằng đây có thể là đồ cổ có giá trị. Sau khi rửa sạch lớp bùn, vật thể lộ rõ là một món đồ kim loại với phần đầu ngẩng cao, thân phủ đầy các đường vân vảy tinh xảo, được tạo ra bởi kỹ thuật đan xen vàng bạc vô cùng công phu, đính nhiều viên lam ngọc tỏa sáng màu xanh thẳm.

Tin tức về phát hiện lan rộng trong làng, tạo nên sự xôn xao. Người thì tin rằng đó là vật trấn trạch, số khác lại cho rằng hình dạng giống rắn, mắt đỏ có thể mang điềm không lành. Tuy nhiên, mọi sự thay đổi khi các chuyên gia vào cuộc.

NGHIÊN CỨU KHẲNG ĐỊNH ĐÂU CŨNG KHÔNG PHẢI RẮN MÀ LÀ RỒNG

Chỉ sau ba ngày, các chuyên gia có nhiều kinh nghiệm như Tống Tiên Thế đã xác định chính xác rằng đây là cổ vật kim loại thời Đông Hán, mang tên Thần câu, còn gọi là món đồ thời Bính Ngọ. Ông giải thích rằng hình dạng đầu móc tuy giống rắn, nhưng thực chất là phong cách nghệ thuật của thời Hán, thường rút gọn hình dạng rồng thành các khối u tròn như mào, và các chi tiết móng rồng được ẩn trong các hoa văn khảm kim loại, vảy phủ toàn bộ thân vật thể.

Ông còn nhấn mạnh rằng kỹ thuật chế tác là đỉnh cao của thời kỳ đó, gồm đồng mạ vàng, kim ngân khảm, lam ngọc hầu như không thể làm bằng thủ công thông thường. Hình tượng rồng pha rắn trong món đồ phản ánh tín ngưỡng dân gian và văn hóa bản địa thời Đông Hán, cho thấy đây là một hiện vật có giá trị cực kỳ lớn.

CÂU CHUYỆN MỞ RA BỨC TRANH LỊCH SỬ BỊ LÃNG QUÊN

Nghe các chuyên gia phân tích, Phó Thành Miêu nhớ lại hơn 20 năm trước, trong quá trình đào kênh Hồng Kỳ, ông từng xúc được nhiều mảnh đồng tương tự nhưng do không hiểu giá trị nên đã bán theo ký, để rồi hối tiếc muôn phần.

Không chần chừ, ông đã giao nộp cổ vật cho nhà nước. Chính quyền tỉnh Chiết Giang vinh danh và thưởng lớn, đồng thời mời ông tham gia lớp tập huấn điều tra văn vật. Dù chỉ học hết trình độ bình dân học vụ, nhưng chính nhờ kinh nghiệm đời thường và kiến thức tích lũy, ông nhanh chóng giúp các nhà khảo cổ phát hiện thêm nhiều điểm di chỉ của nền văn hóa thời đá mới.

Sau này, nhờ giá trị của các di chỉ được xác lập, ông tình nguyện trở thành người tuần tra, đi lại kiểm tra địa bàn dù trời mưa hay nắng. Năm 1987, trong mùa mưa lớn, ông phát hiện ra một mảnh gốm bị nước cuốn trôi trên sườn núi, từ đó thúc đẩy các cuộc khai quật cấp cứu và khai thác quần thể mộ táng của văn hóa Mã Kiều. Hàng ngày, vợ chồng ông làm việc, nấu ăn cho đội khảo cổ bằng ống tre, câu chuyện này vẫn còn lan tỏa trong làng.

Ngày nay, cổ vật Thần câu năm Bính Ngọ đã trở thành quốc bảo cấp quốc gia, trưng bày trong bảo tàng Gia Hưng. Trong ký ức của ông, đây là đóng góp lớn lao của người nông dân giản đơn mà trời đã ban. Ông từng là chiến sĩ tình nguyện, dũng cảm cứu 27 thương binh trong chiến tranh, rồi âm thầm làm nông, giấu huy chương dưới đáy rương cho đến khi làng xây dựng nhà truyền thống, ông mới tặng lại toàn bộ.

Hồi tưởng về quá trình vận chuyển vật cổ, ông kể, ngày đó, để giao nộp vật cho chính quyền, ông bọc cẩn thận bằng 7 lớp vải dầu, đội mưa đạp xe hơn 20 km đường núi lầy lội, đến khi về đến nhà thì toàn thân ướt lạnh, sốt ba ngày. Đến năm 2010, khi tiến hành kiểm kê văn vật lần thứ ba, dù đã ngoài 80 tuổi, ông vẫn cố gắng trở lại khu rừng trúc ngày xưa để kiểm tra, mong tìm thấy những di tích chưa từng lộ diện dưới lòng đất.

Theo các nguồn tin từ Sohu, Sina, 163, câu chuyện về người nông dân Phó Thành Miêu và chiếc cổ vật Thần câu năm Bính Ngọ vẫn là một minh chứng đặc biệt cho sự may mắn, kiến thức đời thường và lòng nhiệt huyết trong hành trình giữ gìn lịch sử của dân gian.