NHẠC SĨ NGUYỄN VŨ: HÀO QUANG VÀ NỖI ĐAU CỦA MỘT THẾ HỆ
Khoảng 25 năm trước, tại căn tin “Quán Nghệ sĩ” ở “Tám Mốt” (81 Trần Quốc Thảo, Quận 3, TP.HCM cũ), nơi từng là tụ điểm gặp gỡ thân thuộc của giới văn nghệ, tôi đã có dịp gặp gỡ và thân thiết với nhạc sĩ Nguyễn Vũ. Nơi đó, những bài hát của ông đã trở thành ký ức không thể phai mờ trong lòng những thế hệ yêu nhạc trước 1975.
Ngay từ buổi đầu gặp gỡ, tôi đã cảm nhận được sự kính trọng dành cho ông. Nguyễn Vũ là tác giả của nhiều ca khúc gắn liền với ký ức mùa Noel của giới trẻ xưa, như “Bài Thánh Ca Buồn” – bài hát chẳng mấy ai quên mỗi dịp Giáng sinh về, với câu hát da diết “đó còn nhớ không em? Noel năm nào chúng mình có đôi…”. Ca khúc này đã đi vào tâm thức nhiều người qua bao thế hệ, trở thành biểu tượng của những cảm xúc thất tình, niềm vui và nỗi buồn dao động trong lòng.
Bên cạnh đó, các bài hát về mùa Giáng sinh của Nguyễn Vũ còn có “Đêm Kỷ Niệm”, một tác phẩm thể hiện sự lãng mạn của tuổi trẻ, qua những hình ảnh giáo đường miền cao nguyên, đêm Chúa xuống trần gian, mây, sao trời, hoa lá đủ làm nên một bức tranh thơ mộng. Nhạc sĩ khi ấy mới ngoài 20 tuổi, đã thả hồn phiêu du, bay bổng trong những giai điệu thật trong trẻo, nhẹ nhàng.
Trong giai đoạn đất nước còn trong khói lửa chiến tranh, dòng nhạc bolero của Nguyễn Vũ nổi bật với những ca khúc mang âm hưởng tươi sáng, lạc quan, khác hẳn với sự u sầu, ủy mị của nhiều sáng tác cùng thể loại thời đó. Những ca khúc như Một loài chim biển, Huyền thoại một chiều mưa, Sao rơi trên biển, Ga chiều phố nhỏ, Chuyện loài cỏ đêm… đã góp phần xóa tan bức tranh u tối của chiến tranh, mang đến cảm giác bình yên, yêu đời. Thậm chí nhiều người còn nhầm lẫn màu sắc âm nhạc của ông với của Trần Thiện Thanh, bởi sự chân thực và lạc quan trong từng câu chữ.
Không chỉ dừng lại ở dòng nhạc bolero, Nguyễn Vũ còn lấn sân sang thị trường nhạc trẻ khi đầu thập niên 1970, phong trào “Việt hóa nhạc trẻ” bắt đầu phát triển mạnh mẽ. Những ca sĩ như Elvis Phương, cùng với các nhạc sĩ Lê Hựu Hà, Nguyễn Trung Cang, đã đưa nhạc trẻ Việt Nam bước vào giai đoạn mới. Nguyễn Vũ dù không sáng tác nhạc trẻ, nhưng lại là người thân thiết của Elvis Phương. Khi một người thân của ca sĩ này qua đời vì tai nạn, Nguyễn Vũ đã gửi tặng hai bài hát chứa chữ “cuối”: “Lời cuối cho em” và “Nhìn nhau lần cuối” – những sáng tác đã đi vào lòng người, vẫn còn giá trị âm nhạc đến ngày nay.
Sau năm 1975, sự nghiệp sáng tác của Nguyễn Vũ dần lắng xuống. Ông chuyển sang dạy nhạc tại tư gia ở TP.HCM, mở lớp để truyền đạt đam mê âm nhạc cho thế hệ sau. Thỉnh thoảng, ông còn xuất hiện tại các sự kiện ca nhạc, cùng các đồng nghiệp cũ tụ họp chia sẻ ký ức. Những đêm giao lưu này luôn thu hút đông đảo khán giả, những người yêu mến nghệ thuật xưa, mong muốn giữ gìn những giá trị âm nhạc đặc sắc của ông.
Nguyễn Vũ thân thiết với nhiều đồng nghiệp lớn như nhạc sĩ Bảo Thu, tác giả của bài “Cho tôi được một lần” nổi tiếng một thời. Những lần gặp gỡ, tụ họp của họ là những ký ức đẹp, gắn bó chặt chẽ với nhau qua thời gian. Giờ đây, những chiếc lá vàng trong tập ký ức về đời nghệ sĩ lần lượt rơi rụng, từ Y Vũ, Tùng Lâm, Trương Hoàng Xuân cho đến chính Nguyễn Vũ – người anh thân thiết của tôi.
Trong lễ viếng tại nhà riêng ở số 36 Nghĩa Hưng, P. Tân Hòa, TP.HCM, dòng người thân, bạn bè, và những người yêu nhạc đã đến viếng thăm, tiễn đưa người nghệ sĩ tài hoa về nơi an nghỉ cuối cùng. Gia đình mong muốn giữ im lặng trong những tuần lễ tới, không tiếp nhận phúng điếu hay vòng hoa, để tưởng niệm ông theo cách trân trọng nhất.
Người ta gọi ông là người đã tạo nên những ca khúc làm rung động trái tim nhiều thế hệ. “Những chiếc lá vàng” của đời ông đã rơi rụng theo dòng thời gian, để lại trong lòng người yêu nhạc biết bao nhớ thương và tiếc nuối. Tôi, với tư cách là người bạn thân thiết, xin gửi gắm một nén tâm nhang, tiễn biệt nhạc sĩ Nguyễn Vũ – người đã để lại trong tôi và biết bao thế hệ những âm điệu khó phai, những ký ức đẹp đẽ của một thời vàng son của âm nhạc Việt Nam.