DỰ THẢO LUẬT DÂN SỐ: ĐỔI MỚI CHIẾN LƯỢC VÌ DÂN SỐ SỨC KHỎE VÀ PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG

Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan đã trình bày tóm tắt dự thảo luật Dân số mới nhằm thay đổi căn bản chính sách dân số của đất nước theo hướng tích cực và phù hợp với thực tiễn. Nội dung dự thảo đã thể hiện rõ sự chuyển đổi từ kế hoạch hóa gia đình sang phát triển dân số theo hướng bền vững, đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế, xã hội và thích ứng với già hóa dân số.

Một trong những điểm đáng chú ý là các giải pháp duy trì mức sinh thay thế, trong đó quy định rõ các trường hợp sinh con thứ hai. Từ tháng 7 năm 2026, lao động nữ sinh con thứ hai sẽ được nghỉ hưởng chế độ thai sản 7 tháng, còn lao động nam khi vợ sinh con sẽ được nghỉ 10 ngày làm việc. Đồng thời, dự thảo luật còn nâng cao các chính sách hỗ trợ như mua nhà xã hội, ưu tiên các đối tượng có từ hai con trở lên, đặc biệt là các gia đình thuộc diện ít được hưởng chính sách hỗ trợ tài chính hoặc sinh đủ 2 con trước 35 tuổi.

Chính sách này nhằm khuyến khích các gia đình sinh đủ hai con, đồng thời mở rộng các biện pháp hỗ trợ về tài chính, nhà ở và các chính sách xã hội khác, tạo nền tảng để đạt mức sinh thay thế bền vững. Những điều chỉnh này thể hiện sự cam kết của chính phủ trong việc thúc đẩy cân bằng quy mô dân số trong bối cảnh dân số già đi nhanh chóng.

Bên cạnh đó, dự thảo luật còn nghiêm cấm các hành vi lựa chọn giới tính thai nhi dưới mọi hình thức, trong đó bao gồm cả việc tiết lộ giới tính thai nhi trừ khi phục vụ chẩn đoán và điều trị y tế. Chính sách này nhằm chấm dứt các hoạt động phá thai dựa trên giới tính, giữ gìn quyền của thai nhi và thúc đẩy bình đẳng giới trong cộng đồng.

Về các chính sách ứng phó với vấn đề già hóa dân số, dự thảo luật đã bổ sung các quy định về chủ động chuẩn bị cho tuổi già, như nâng cao ý thức chăm sóc sức khỏe, tài chính, tâm lý; tham gia bảo hiểm xã hội và bảo hiểm y tế; đồng thời phát triển các hình thức chăm sóc người cao tuổi tại nhà, cộng đồng. Chính sách này còn phát triển nguồn nhân lực chăm sóc người cao tuổi, phân tách nhóm chăm sóc chính thức và không chính thức, có cơ chế đào tạo kỹ năng phù hợp nhằm đảm bảo chất lượng dịch vụ chăm sóc và nâng cao đời sống người cao tuổi.

Dự thảo luật Dân số mới đặt ra mục tiêu toàn diện, đồng bộ nhằm xây dựng một xã hội khỏe mạnh, phát triển bền vững dựa trên nền tảng dân số ổn định, đủ điều kiện thích ứng với các thách thức của thời đại.