ISRAEL VÀ MỸ TIẾP TỤC TẤN CÔNG IRAN GIỮA Bối cảnh chiến tranh lan rộng và các chiến lược mới đang dần hé lộ

Hôm qua, ngày 13.3, các đợt không kích giữa Israel và Mỹ tiếp tục diễn ra trên khắp lãnh thổ Iran, khi cuộc chiến tranh giữa các bên bước sang ngày thứ 14. Trong khi đó, các tên lửa của Iran cũng đều đặn nhắm vào Israel và các quốc gia vùng Vịnh, làm gia tăng căng thẳng trong khu vực.

CHIẾN DỊCH MẶT ĐẤT VÀ CÔNG TÁC TẠO TỪNG TẦNG THÊM MÙ

Các mục tiêu bị quân đội Israel tấn công chủ yếu tập trung vào các thành viên của lực lượng bán quân sự Basij của Iran, đặc biệt là các hoạt động liên quan đến máy bay không người lái và các trạm kiểm soát tại nhiều khu vực của Tehran. Theo Lực lượng phòng vệ Israel, Basij gần đây đã thiết lập các trạm kiểm soát trong nội thành Iran, nhằm kiểm soát các hoạt động của người dân và những biểu tình chuyên phản đối chính quyền.

Tờ Wall Street Journal dẫn lời một quan chức cấp cao của Israel cho biết, phía Israel dựa trên các mục tiêu do chính người dân Iran gửi đến qua các tài khoản mạng xã hội. Các thông tin này sau đó được xác minh, kiểm tra và khi xác định đúng là các cơ sở của Basij, quân đội Israel sẽ tiến hành tấn công bằng UAV. Ngày 11.3, Israel đã phóng UAV tấn công các trạm kiểm soát Basij ở Tehran, qua đó gây thiệt hại và làm chết một số thành viên của lực lượng này. Iran xác nhận các cuộc tấn công này, trong đó có các thiệt hại tại các trạm kiểm soát và các nhân viên Basij bị thương hoặc thiệt mạng.

Basij được thành lập ngay sau Cách mạng Hồi giáo Iran năm 1979, ban đầu gồm các tình nguyện viên dân sự trong các cộng đồng nghèo, bộ lạc và nông thôn bị ảnh hưởng bởi các khúc mắc kinh tế, địa chính trị. Đến năm 1981, Basij sáp nhập vào Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran (IRGC) và từ đó trở thành lực lượng đảm nhiệm các nhiệm vụ an ninh cơ sở, giữ trật tự xã hội, kiểm soát biểu tình và các hoạt động phản kháng.

LÀM RÕ NHỮNG THAM VỌNG VÀ MỤC ĐÍCH CHIẾN DỊCH

Dù đã hai tuần trôi qua, Iran vẫn duy trì quyền lực của IRGC cùng với việc bầu chọn tân lãnh đạo tối cao, bất chấp những tổn thất trong lực lượng quân sự và lãnh tụ cao nhất bị mất mát. IRGC không chỉ là một lực lượng quân sự mà còn nắm giữ phần lớn nền kinh tế, đóng vai trò chủ đạo trong chính trị Iran. Chính điều này khiến việc thay đổi chế độ trở nên cực kỳ khó khăn, đặc biệt trong bối cảnh hiện nay.

Để giảm thiểu khả năng thay đổi chế độ mạnh mẽ, các khả năng tác chiến mặt đất quy mô lớn của Mỹ vẫn còn là điều khó xảy ra do các rủi ro chính trị và quốc hội Mỹ còn chưa sẵn sàng duyệt kế hoạch này. Tháng 11 năm nay, Mỹ sẽ tổ chức bầu cử giữa kỳ, khiến khả năng Mỹ can thiệp quân sự trực tiếp vào Iran giảm đi đáng kể.

Israel tuyên bố mở rộng các hoạt động tấn công nhằm vào Lebanon, xác nhận chưa có ý định rút lui khỏi chiến dịch nhắm vào Iran trong thời điểm này.

MỸ TẠM DỪNG LỆNH TRỪNG PHẠT DẦU NGA ĐỂ ỔN ĐỊNH THỊ TRƯỜNG NĂNG LƯỢNG

Trong bối cảnh căng thẳng leo thang, hôm qua, Reuters đưa tin Mỹ đã ban hành giấy phép tạm thời cho phép các tàu dầu chở dầu thô và các sản phẩm dầu mỏ của Nga chưa được giải phóng khỏi các tàu trên biển, nhằm ổn định thị trường năng lượng toàn cầu. Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent xác nhận bước đi này nhằm tránh tình trạng giá dầu tăng đột biến, ảnh hưởng đến các doanh nghiệp và người tiêu dùng Mỹ trước cuộc bầu cử giữa kỳ.

Theo ước tính của Fox News, hiện có khoảng 124 triệu thùng dầu của Nga đang nằm ngoài khơi các vùng biển toàn cầu. Giấy phép này có hiệu lực đến ngày 11.4, dự kiến mang lại lợi ích cho nguồn cung trong vòng 5-6 ngày, tính theo lượng dầu bị gián đoạn do chiến sự Iran kiểm soát eo biển Hormuz.

Một báo cáo của Trung tâm Nghiên cứu Năng lượng Và Không Khí Sạch (CREA) của Phần Lan cho biết Nga đã thu về khoảng 6 tỷ euro từ xuất khẩu dầu thô và các sản phẩm dầu kể từ ngày 28.2, thời điểm bắt đầu chiến dịch của Mỹ và Israel vào Iran. Trong tuần đầu tiên, doanh thu dầu mỏ của Nga đạt trung bình 510 triệu euro mỗi ngày.

SỰ KHÓ KHĂN VỀ LỰC LƯỢNG VÀ CHIẾN LƯỢC TỪ ISRAEL

Việc tiến hành một chiến dịch quy mô lớn qua biên giới Jordan hay Iraq sẽ là bài toán khó khăn đối với Israel, do các hạn chế về khả năng vận chuyển quân qua đường bộ, trong khi các phương án đổ bộ bằng đường biển hoặc đường không còn vượt quá khả năng khả thi của nước này.

Trong khi đó, Mỹ đã chuẩn bị lực lượng người Kurd tại biên giới Iran – Iraq để phối hợp tấn công các mục tiêu của chính quyền Tehran, nhằm tạo sức ép hủy diệt các cơ sở của Basij và thúc đẩy phong trào dân dền trong nội địa Iran. Tuy nhiên, quy mô của lực lượng Kurd còn hạn chế, chưa đủ để thực hiện các hoạt động lớn, dẫn đến khả năng kết hợp cùng Israel trong các chiến dịch tấn công từ bên ngoài là một giả thuyết hợp lý nhằm thúc đẩy thay đổi chế độ Iran.

Những diễn biến này cho thấy các chiến lược và mục tiêu của Israel cùng các đồng minh vẫn còn rất phức tạp và khó đoán định rõ ràng về hướng đi trong tương lai.