TÒA ÁN TỐI CAO MỸ BÁC BỎ CHÍNH SÁCH THUẾ CỦA TT TRUMP TRONG VÒNG ĐẤU PHÁP LÝ QUYẾT LIỆT

Tổng thống Donald Trump đã bị Tòa án Tối cao Mỹ bác bỏ các mức thuế quan toàn cầu mà ông ban hành dựa trên Đạo luật Quyền hạn Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA). Phán quyết này được đưa ra trong bối cảnh ông Trump đang chủ trì một buổi điểm tâm sáng tại Nhà Trắng với các thống đốc, và đã khiến ông nổi giận phản ứng mạnh mẽ.

Trong buổi họp sáng ngày 20.2 tại Nhà Trắng, ông Trump đã gọi phán quyết của tòa là “sự ô nhục”. Theo nguồn tin, ông đã chuẩn bị sẵn phương án dự phòng và tỏ ra tức giận khi nghe tin về quyết định của tòa. Ông còn bắt đầu công kích tòa án và kết thúc buổi sáng sớm hơn dự kiến, rời khỏi phòng để chuẩn bị các phát biểu phản đối.

Các quan chức trong chính quyền của ông Trump cho biết họ đã chuẩn bị tinh thần cho khả năng thua kiện tại Tòa án Tối cao và đã trấn an rằng, nếu tòa bác bỏ các mức thuế này, vẫn còn các cách khác để thực thi chúng. Dù vậy, phán quyết của tòa đã bác bỏ thuế quan toàn cầu của chính quyền Trump, với tỷ lệ 6-3, dựa trên lý do hiến pháp “rõ ràng” trao quyền đánh thuế cho quốc hội.

Chánh án John Roberts nhấn mạnh rằng hiến pháp “rất rõ ràng” khi trao quyền đánh thuế cho quốc hội và không cho phép nhánh hành pháp tự ý quyết định về thuế quan. Ông viết: “Những nhà lập hiến không trao bất kỳ phần nào của quyền đánh thuế cho nhánh hành pháp”.

Dù thất bại trong vụ này, chính quyền Trump vẫn có thể áp dụng các mức thuế theo các đạo luật khác, dù chúng có nhiều giới hạn hơn. Phán quyết mới không ảnh hưởng đến các mức thuế đã được áp dụng trước đó đối với thép và nhôm theo các đạo luật khác. Tuy nhiên, các mức thuế theo từng quốc gia, như thuế “đối ứng” dao động từ 10% đến 34% và thuế 25% đối với hàng hóa từ Canada, Trung Quốc, và Mexico, đều bị tòa đảo ngược trong một phần.

Các số liệu từ Văn phòng Ngân sách quốc hội cho biết, tác động kinh tế của các mức thuế này ước tính khoảng 3.000 tỉ USD trong vòng 10 năm tới. Bộ Tài chính Mỹ đã thu vào hơn 133 tỉ USD từ các loại thuế nhập khẩu này, theo dữ liệu liên bang công bố vào tháng 12 năm 2025. Hiện nhiều công ty, trong đó có chuỗi siêu thị Costco, đã yêu cầu tòa hoàn trả số tiền thuế đã nộp.

Tòa án Tối cao chưa có hướng dẫn rõ ràng về việc hoàn trả số tiền thuế đã thu, khiến vấn đề này có thể sẽ được các tòa cấp dưới làm rõ trong thời gian tới.