QUỐC HỘI BÀN VỀ ĐỀ XUẤT SỬA ĐỔI LUẬT ĐẤT ĐAI: GIẢI PHÁP NÂNG CAO NƠI Ở VÀ GIAO DỊCH ĐẤT ĐAI
Trong chiều ngày 1.12, Quốc hội tiến hành thảo luận tại hội trường về dự thảo Nghị quyết nhằm tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc trong việc thi hành luật Đất đai. Nghị định quy định rõ về trường hợp chuyển mục đích sử dụng một phần thửa đất khi tách thửa, trong đó diện tích tối thiểu của thửa đất sau khi tách phải bằng hoặc lớn hơn diện tích tối thiểu của loại đất sau khi chuyển mục đích.
Tuy nhiên, đại biểu Rơ Châm H′Phik từ Gia Lai đã phản ánh những nội dung còn chung chung của quy định này, dẫn đến cách hiểu khác nhau trong thực tế. Theo bà, nhiều cán bộ, người thực thi nhiệm vụ phân định theo hai hướng: một là hiểu diện tích tối thiểu là đất quy hoạch, đất phi nông nghiệp; hai là hiểu là bao gồm cả đất nông nghiệp của từng loại đất. Điều này gây khó khăn cho người dân, đặc biệt khi họ phải chuyển mục đích toàn bộ diện tích đất — điều này đòi hỏi kinh phí lớn, vượt quá khả năng tài chính của nhiều hộ gia đình.
Về đề xuất giải pháp, bà Rơ Châm H′Phik kiến nghị ban soạn thảo cần bổ sung quy định rõ ràng: sau khi tách thửa, diện tích tối thiểu phải phù hợp với loại đất theo quy định của UBND tỉnh. Đặc biệt là đối với đất nông nghiệp nằm trong quy hoạch đất phi nông nghiệp, diện tích tối thiểu sau tách thửa sẽ áp dụng theo loại đất chính trong quy hoạch.
Bà nhấn mạnh, đối với đất nông nghiệp, nhất là trong khu dân cư, đất vườn, ao liền kề, chủ yếu phục vụ cho mục đích xây dựng nhà ở, sản xuất, kinh doanh, thương mại dịch vụ trong tương lai. Việc áp dụng quy định phù hợp sẽ giúp người dân dễ dàng hơn trong thủ tục tách thửa, đồng thời thuận tiện cho các hoạt động tặng, cho, thừa kế sau này, cũng như khi có nhu cầu chuyển mục đích sử dụng đất theo quy hoạch.
CHUYỂN MỘT PHẦN MỤC ĐÍCH ĐẤT, KHÔNG BẮT BUỘC TÁCH THỬA
Đại biểu Hà Sỹ Đồng, nguyên Phó chủ tịch UBND tỉnh Quảng Trị, cũng đồng tình với đề xuất này và cho biết các quy định về tách thửa trong luật đất đai 2024 hiện nay gây ra những vướng mắc rõ rệt tại các vùng nông thôn. Người dân có nhu cầu chính đáng trong việc chuyển đổi một phần nhỏ đất nông nghiệp sang đất ở để ổn định cuộc sống thường gặp khó khăn do quy định hiện hành.
Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Trần Đức Thắng đã giải thích trong phiên thảo luận rằng, nhiều hộ gia đình có đất nông nghiệp đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất trồng cây lâu năm hoặc trồng cây hàng năm cũng gặp khó khi muốn chuyển sang đất ở để xây nhà. luật định yêu cầu phải tách thửa, điều này gây trở ngại trong phân chia, thừa kế hoặc tặng cho.
Thứ trưởng Thắng nhấn mạnh rằng Chính phủ đã tiếp thu ý kiến của các đại biểu và chỉnh lý theo hướng linh hoạt hơn, trong đó quy định việc chuyển mục đích một phần thửa đất không nhất thiết phải tách thửa. Đồng thời, việc hợp thửa sẽ không bắt buộc phải cùng mục đích sử dụng đất, đồng thời vẫn kiểm soát chặt chẽ những trường hợp vi phạm, chống lấn chiếm, hợp thức hóa đất trái phép.
Chính phủ cam kết sẽ phối hợp chặt chẽ với các cơ quan chức năng để tiếp thu các ý kiến trách nhiệm, nhằm hoàn thiện quy định trong dự thảo nghị quyết cũng như các văn bản hướng dẫn, nhằm tạo điều kiện thuận lợi hơn cho người dân trong việc sử dụng đất đai hợp pháp và hiệu quả.