Ban Bí thư ra mắt các nội dung mới trong công tác phòng chống thiên tai vào năm 2026

Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú vừa ký ban hành Kết luận số 213 ngày 21.11 nhằm tiếp tục đẩy mạnh công tác phòng ngừa, ứng phó và khắc phục hậu quả thiên tai theo Chỉ thị số 42 từ năm 2020. Đây là nỗ lực để nâng cao hiệu quả quản lý, ứng dụng khoa học công nghệ và tăng cường năng lực các địa phương chuẩn bị cho các tình huống thiên tai nguy hiểm.

CHỈNH SỬA VẬN HÀNH HỒ CHỨA ĐỂ CẮT LŨ HẠ DU

Trong văn bản này, Ban Bí thư yêu cầu các cấp, ngành từ trung ương tới địa phương hoàn tất thủ tục thể chế hóa các chủ trương, định hướng của Đảng thành các văn bản pháp luật, chính sách liên quan đến phòng chống thiên tai trong năm 2026. Đồng thời, hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật cho các công trình hạ tầng như đê điều, hồ đập, công trình thoát lũ và các hệ thống năng lượng, thông tin liên lạc để bảo đảm khả năng chống chịu trước các dạng thiên tai cực đoan.

Điều chỉnh quy trình vận hành các hồ chứa thủy điện, thủ lợi, trong đó đặc biệt ưu tiên dành dung tích hữu ích của hồ để cắt lũ cho phía hạ du. Cơ chế huy động nguồn lực từ các tổ chức, doanh nghiệp, cá nhân cùng các quỹ tài chính cũng được khuyến khích phát triển nhằm nâng cao hiệu quả trong công tác phòng, chống thiên tai.

Khắc phục hậu quả thiên tai đòi hỏi sự chuẩn bị chủ động, đặc biệt là việc điều chỉnh chiến lược, kế hoạch phù hợp từng vùng miền. Các cơ sở như trạm cứu hộ, bệnh viện, trường học, hạ tầng giao thông, điện, liên lạc đều phải duy trì hoạt động liên tục trong thiên tai để đảm bảo sự sẵn sàng ứng phó.

ỨNG DỤNG KHOA HỌC, CÔNG NGHỆ Đổi mới trong dự báo, cảnh báo và quản lý rủi ro thiên tai

Ban Bí thư đặc biệt nhấn mạnh vai trò của khoa học, công nghệ và chuyển đổi số trong công tác phòng chống thiên tai. Các dự án nghiên cứu về các loại hình thiên tai cần được đẩy mạnh, mở rộng cơ sở dữ liệu về khí hậu, thiên tai, biến đổi khí hậu và ứng dụng công nghệ cao như viễn thám, UAV, trí tuệ nhân tạo (AI) và phân tích dữ liệu lớn để dự báo, cảnh báo chính xác, kịp thời.

Tăng cường hệ thống giám sát hiện đại, xây dựng mô hình dự báo tiên tiến để giảm thiểu thiệt hại, phù hợp với quá trình phát triển bền vững của kinh tế xã hội. Đặc biệt, mục tiêu trong năm 2026 là hoàn thiện hệ thống cơ sở dữ liệu quốc gia về thiên tai, biến đổi khí hậu và nền tảng quản lý thiên tai dựa trên công nghệ số, trí tuệ nhân tạo.

PHÂN ĐỊNH RÕ THẨM QUYỀN VÀ NĂNG LỰC CỦA CÁC CƠ QUAN

Chính phủ, các bộ ngành và chính quyền địa phương cần làm rõ thẩm quyền, trách nhiệm để thúc đẩy công tác kiểm tra, giám sát. Đặc biệt, việc sắp xếp, kiện toàn tổ chức bộ máy nhằm nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước và khả năng chỉ đạo liên ngành sẽ được hoàn thành trước tháng 6.2026.

Phát huy nguồn nhân lực chất lượng cao, tổ chức đào tạo, bồi dưỡng các chuyên gia, nhà khoa học trong và ngoài nước để tạo thành lực lượng chủ đạo trong công tác phòng chống thiên tai. Quản lý nguồn lực từ ngân sách nhà nước, quỹ, nguồn viện trợ, tài trợ và sự đóng góp của cộng đồng sẽ góp phần tăng cường khả năng ứng phó của toàn hệ thống.

PHÁT TRIỂN DỰ ÁN TRỌNG ĐIỂM VỀ PHÒNG CHỐNG THIÊN TAI

Trong kế hoạch trung hạn 2026-2030, các nguồn lực sẽ được rà soát, ưu tiên cho các dự án đầu tư lớn như nâng cấp hệ thống đê sông, đê biển, xây dựng các dự án phòng chống sạt lở, sạt lở bờ sông, bờ biển, các hồ chứa nước. Đặc biệt, các dự án di dời dân cư khỏi các khu vực thường xuyên tác động của thiên tai cũng sẽ được chú trọng.

Các dự án dự phòng về ngập lụt cho các đô thị lớn, các công trình lấn biển đan xen với các hoạt động phát triển kinh tế sẽ góp phần nâng cao khả năng chống chịu thiên tai, giảm thiểu thiệt hại do thiên tai gây ra.