Chưa thể vượt qua nỗi đau của bạo lực học đường: Khi bóng tối che phủ tuổi học trò

Nỗi đau kéo dài suốt nhiều năm, những vụ việc bạo lực trong học đường không còn là chuyện xa lạ. T. – một học sinh từng trải qua những ngày tháng đen tối tại trường THCS ở TP.HCM – kể về hành trình đối mặt với nỗi sợ hãi, bị bắt nạt suốt bốn năm. Bắt đầu từ những lời chê bai ngoại hình, nhóm bạn nam xấu tính đã phát triển thành hành vi đe dọa, trêu chọc, thậm chí hành hung thể xác, làm tổn thương tâm lý của cậu học sinh này. “Có lúc tụi nó đè tôi xuống rồi động chạm tới bộ phận sinh dục, tát vào mặt, rồi gọi đó là hành động bình thường giữa bạn bè,” T. chia sẻ. Anh nhớ lại, những ngày bị bắt nạt anh thường tin lời nhóm bạn vì không có ai bảo vệ, và chỉ nhận ra mình bị tổn thương thực sự khi các hành động đó ngày càng nặng nề hơn.

Dù đã báo cáo với gia đình và giáo viên, nhưng những nỗ lực này dường như không đủ để chấm dứt nỗi đau. Người giáo viên chủ nhiệm đã phạt nhóm bắt nạt viết kiểm điểm và xin lỗi, nhưng sau đó, mọi chuyện vẫn lặp đi lặp lại, thậm chí còn nhẹ dần qua thời gian. “Thầy cô còn bảo tôi rằng tôi yếu đuối, cứ phải nhờ người khác mãi,” T. buồn bắc kể. Từ đó, anh tự mình giấu diếm nỗi đau, không còn dám chia sẻ, mặc cảm kéo dài cho đến hiện tại. “Tôi nghĩ mình vẫn chưa thể vượt qua nỗi đau của bạo lực học đường,” anh thổ lộ, giọng buồn rười rượi.

Trong thời đại mạng xã hội phát triển, bạo lực học đường không chỉ dừng lại ở các hình thức truyền thống mà còn mở rộng qua các kênh trực tuyến. U.P, cựu sinh viên Trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn TP.HCM, kể lại trải nghiệm bị công kích, miệt thị trên mạng xã hội sau khi đăng dự án “kịch bản” cho môn học. Chỉ trong vài ngày, những bình luận tiêu cực, xúc phạm tràn lan, khiến cô hoài nghi về chính mình. “Chúng tôi bị đem ra xử tệ trên các trang confession, cảm giác như hành động của mình trở thành trò cười của cả thế giới mạng,” U.P tâm sự.

Mạng xã hội hiện nay còn là nơi các trang chuyên “phốt” cá nhân, lớp học xuất hiện công khai hình ảnh học sinh cùng những cáo buộc chưa được kiểm chứng, thậm chí nhục mạ. TikTok trở thành nền tảng chứa đựng nhiều clip ghi lại các vụ đánh đập, xúc phạm thầy cô, nhiều lời bình luận ủng hộ hoặc cổ vũ, khiến các nạn nhân ngày càng rơi vào tình cảnh bi đát.

Từ những vụ việc đau lòng như nữ sinh bị đánh gãy đốt sống, hay nam học sinh bị đâm tử vong, dư luận đặt câu hỏi liệu có cách nào để xử lý dứt điểm vấn đề này hay không. Vụ nữ sinh 16 tuổi bị chấn thương phần lớn do nhóm bạn đánh hội đồng tại Thanh Hóa đã khiến nhiều người không khỏi xót xa. Nạn nhân phải nằm viện điều trị dài hạn, còn những kẻ gây án chỉ bị khởi tố, xử lý hành chính song cuộc đời của họ vẫn còn phía trước. Ngày 17.10, sự việc đau lòng hơn xảy ra khi một nam sinh lớp 12 bị đâm tử vong sau xô xát, để lại nỗi đau không thể nào nguôi ngoai trong lòng gia đình và cộng đồng.

Các hình ảnh phản cảm của học sinh đánh nhau, xúc phạm thầy cô qua video quay lại lan truyền nhanh chóng trên mạng xã hội, làm tăng nỗi lo về mức độ ngày càng nghiêm trọng của bạo lực học đường. Một vụ hành hung trong lớp học xảy ra tại Nghệ An mới đây còn khiến dư luận bàng hoàng khi các bạn học đứng xung quanh reo hò, cổ vũ.

Trong bối cảnh đó, các chuyên gia, luật sư, nhà giáo đều nhấn mạnh vai trò của gia đình và nhà trường trong việc xây dựng môi trường giáo dục lành mạnh, nhân ái. Trong buổi bồi dưỡng tháng 9.2024, trung tá Bùi Thái Đức từng chia sẻ: “Bạo lực học đường không chỉ là đánh đấm, mà còn có thể là bạo lực về tâm lý, khiến học sinh cô đơn, bị cô lập. Khi phát hiện các dấu hiệu bất thường như các em thu mình, sợ hãi, cần có sự quan tâm đúng mức từ giáo viên, bạn bè và gia đình.” Một luật sư cũng nhấn mạnh, “Gia đình chính là nơi hình thành nhân cách đầu tiên. Nghiêm khắc, yêu thương đúng cách sẽ giúp các em hình thành tư duy về sự đúng đắn, tránh xa bạo lực.”

Bởi vậy, phòng chống bạo lực học đường không chỉ là trách nhiệm của nhà trường mà còn của chính gia đình, bằng cách giáo dục con em sống nhân ái, biết kiềm chế và xử lý mâu thuẫn một cách hòa bình. Chỉ có sự gắn kết chặt chẽ, đồng hành từ mọi phía mới mong tạo nên một môi trường giáo dục không còn bóng tối của bạo lực, để tuổi học trò thực sự được hưởng trọn vẹn những ngày tháng hồn nhiên, trong sáng.