CHỢ TÂN ĐỊNH – NGÔI ĐẦU TRỐNG VĂN HÓA VÀ KIẾN TRÚC CỔ KÍN 100 NĂM Ở THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
Chợ Tân Định, biểu tượng lâu đời của thành phố Hồ Chí Minh, vừa chính thức được công nhận là Di tích kiến trúc nghệ thuật cấp thành phố, góp phần khẳng định giá trị văn hóa lịch sử của một trong những chợ lâu đời nhất miền Nam. Với quá trình hình thành hơn trăm năm, ngôi chợ này không chỉ là trung tâm thương mại sầm uất mà còn là biểu tượng ký ức của nhiều thế hệ người dân thành phố, cùng điểm đến quen thuộc của du khách trong và ngoài nước.
NGÂN HÀNG KIẾN TRÚC ĐẶC TRƯNG VÀ VỊ TRÍ ĐỊA LÝ ĐẶC BIỆT
Cùng với chợ Bến Thành và chợ Bình Tây, chợ Tân Định góp mặt trong danh sách những ngôi chợ có tuổi đời lâu nhất của TPHCM. Kiến trúc của chợ nổi bật với mặt tiền sơn màu vàng nhạt, mái vòm cao và ba tháp chuông cổ kính, mang đậm nét kiến trúc Pháp thời thuộc địa. Bên trong, cấu trúc gồm các hành lang rộng rãi và hệ mái ba tầng có lam gió giúp lấy sáng tự nhiên, mang lại không gian mua sắm thông thoáng, dễ chịu.
Xây dựng vào năm 1926, khánh thành năm 1927 dưới sự thiết kế của Công ty SIDEC (Pháp), chợ Tân Định có diện tích khoảng 3.000 m2, gồm nhà lồng chính theo hướng nam – bắc, các hành lang xung quanh và hệ mái giúp điều hòa không khí hiệu quả. Đây là một trong những dự án kiến trúc hiện đại của thời kỳ đầu thế kỷ 20, phản ánh rõ nét tư duy tổ chức không gian, phù hợp với nhu cầu sinh hoạt của cộng đồng.
HOẠT ĐỘNG VÀ ĐẶC SẢN CỦA CHỢ TÂN ĐỊNH
Mỗi ngày, chợ Tân Định đón hàng nghìn lượt khách tham quan, mua sắm, trong đó đặc biệt thu hút các du khách quốc tế bởi không khí sầm uất, đa dạng ngành hàng. Hiện nay, chợ có khoảng 400 gian hàng bán sỉ và lẻ, cung cấp các mặt hàng phong phú như thực phẩm tươi sống, đồ khô, trái cây, quần áo, giày dép. Nổi bật trong đó là các mặt hàng về vải vóc, cùng ẩm thực đặc trưng góp phần làm nên danh tiếng của chợ.
Ông Lê Quang Thiện, Trưởng ban Quản lý chợ Tân Định, chia sẻ: “Chợ Tân Định không chỉ là nơi giao thương sôi động mà còn là không gian lưu giữ các giá trị lịch sử, văn hóa và kiến trúc đặc trưng. Việc được công nhận là di tích chính thức khẳng định những giá trị đó đã và đang được gìn giữ cẩn thận.”
Gìn giữ và Phát triển Bền Vững
Việc công nhận chợ Tân Định là di tích giúp tôn vinh giá trị lịch sử, kiến trúc của ngôi chợ, đồng thời thúc đẩy công tác bảo tồn. Trong giai đoạn tới, Ban Quản lý sẽ tập trung giữ gìn các chi tiết kiến trúc gốc như mặt tiền, mái vòm, hệ cấu trúc chính; song song đó nâng cấp hình ảnh, xây dựng các tiêu chí mới phù hợp danh hiệu di tích nghệ thuật của thành phố.
Ngoài ra, dự kiến triển khai mô hình “Gian hàng chuẩn – Friendly Counter” gồm các tiêu chí rõ ràng về niêm yết giá, chất lượng sản phẩm, thái độ phục vụ chuyên nghiệp, văn minh. Các ngành hàng cũng sẽ được lựa chọn để phát triển thành đặc sản, nhằm thu hút khách tham quan và du lịch, góp phần đưa chợ Tân Định trở thành điểm đến văn hóa hấp dẫn hơn trong mắt du khách trong và ngoài nước.
KÝ ỨC VÀ NIỀM TỰ HÀO
Bà Nguyễn Thị Thoa, người đã buôn bán tại đây hơn 30 năm, cho biết: “Chợ Tân Định là nơi mưu sinh, là ngôi nhà thứ hai và ký ức của nhiều thế hệ. Việc chợ được công nhận di tích là niềm tự hào lớn, chúng tôi hứa sẽ giữ gìn và phát huy giá trị của chợ, giữ gìn vệ sinh, bán hàng đàng hoàng, đúng giá và chuyển đổi số để chợ ngày càng hiện đại, vẫn giữ được nét truyền thống đặc trưng.”
Chợ Tân Định luôn là điểm đến quen thuộc của nhiều gia đình, du khách quốc tế, trở thành một phần không thể thiếu trong nhịp sống của thành phố. Sau khi được công nhận là di tích, các hoạt động bảo tồn, nâng cấp sẽ được thực hiện nhằm giữ gìn vẻ đẹp kiến trúc và phát huy vai trò là trung tâm văn hóa – thương mại của thành phố trong tương lai gần.