CHUYẾN ĐI ĐÁNG NHỚ CỦA CÁC NHÀ KHOA HỌC VÌ KHÁM PHÁ VẮC XIN HPV CHỐNG UNG THƯ

Tối nay, ngày 5.12, tại Nhà hát Hồ Gươm, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đã long trọng trao giải thưởng chính của VinFuture 2025 cho bốn nhà khoa học xuất sắc, những người đã có những đóng góp đột phá trong lĩnh vực phát triển vắc xin HPV nhằm ngăn chặn các bệnh ung thư do vi rút papilloma ở người gây ra. Đây là phần thưởng trị giá 3 triệu USD, tương đương khoảng 78 tỉ đồng, nhằm tôn vinh những nghiên cứu tạo ra tác động tích cực đến sức khỏe cộng đồng toàn cầu.

NHÀ KHOA HỌC ĐẠT GIẢI VINFUTURE 2025 VÌ CÔNG TRÌNH VẮC XIN HPV ĐẶC BIỆT

Các nhà khoa học nhận giải bao gồm TS Douglas R. Lowy, TS John T. Schiller và TS Aimée R. Kreimer đều đến từ Viện Ung thư quốc gia Mỹ, cùng GS Maura L. Gillison của Trung tâm Ung thư MD Anderson, ĐH Texas, Mỹ. Theo đánh giá của Hội đồng giải thưởng, công trình của TS Lowy và TS Schiller về protein capsid của vi rút HPV đã mở đường cho sự phát triển các loại vắc xin hiệu quả cao, giúp ngăn chặn hàng triệu ca ung thư cổ tử cung, đặc biệt tại các quốc gia đang phát triển.

TS Kreimer góp phần đề xuất phác đồ tiêm chủng liều đơn, được Tổ chức Y tế Thế giới khuyến nghị áp dụng rộng rãi, qua đó mở rộng khả năng tiếp cận vắc xin cho nhiều đối tượng hơn. Đồng thời, GS Gillison và TS Kreimer đã nghiên cứu dịch tễ học, xác định rõ mối liên hệ giữa HPV và ung thư vùng đầu – cổ, một mối đe dọa nguy hiểm có thể giảm thiểu nhờ tiêm chủng vắc xin HPV.

Bên cạnh giải thưởng chính, VinFuture còn có ba giải đặc biệt, mỗi giải trị giá 500.000 USD (khoảng 13 tỉ đồng), tôn vinh những thành tựu đáng chú ý trong các lĩnh vực khác nhau.

GIAI ĐẶC BIỆT ĐÁNG CHÚ Ý TỪ VINFUTURE 2025

Gần như tất cả các nhà khoa học đạt giải đều góp mặt tại lễ trao giải để đón nhận sự vinh danh. Trong đó, GS María Esperanza Martínez-Romero của Mexico được vinh danh nhờ những tiến bộ trong nghiên cứu sinh thái vi sinh vật và cơ chế cố định nitơ trong hệ sinh thái nhiệt đới – lĩnh vực còn nhiều tiềm năng ứng dụng.

Giải đặc biệt dành cho nữ khoa học đã thuộc về GS Mary-Claire King của Mỹ, người đã phát hiện gen BRCA1 liên quan đến nguy cơ ung thư vú và buồng trứng, mở ra cánh cửa cho các xét nghiệm di truyền, tầm soát và điều trị cá thể hóa ung thư hiệu quả hơn.

Ngoài ra, năm nhà khoa học nghiên cứu các lĩnh vực mới cũng được vinh danh, gồm GS Venkatesan Sundaresan, GS Raphaël Mercier, TS Emmanuel Guiderdoni, TS Imtiyaz Khanday và TS Delphine Mieulet, vì những đổi mới trong công nghệ phát triển cây lai có khả năng tự nhân giống, góp phần vào an ninh lương thực toàn cầu.

Ý NGHĨA TỪNH THÁI VÀ TRÁCH NHIỆM CỦA KHOA HỌC

Chủ tịch Hội đồng Giải thưởng VinFuture, GS Richard Friend, nhấn mạnh rằng những thành tựu này phản ánh sức mạnh của khoa học khi được dẫn dắt bởi vì lợi ích nhân loại và tinh thần hợp tác xuyên biên giới. Ông chia sẻ: “Từ vắc xin, hiểu biết về di truyền, đến lai tạo giống cây trồng và quy trình canh tác bền vững đều đem lại lợi ích lớn cho con người và an ninh lương thực.”

GS Friend còn nhấn mạnh rằng, các nhà khoa học được vinh danh không chỉ góp phần mở rộng kiến thức mà còn thể hiện trách nhiệm đối với tương lai của hành tinh. “Khoa học là trách nhiệm, là cách chúng ta đóng góp vào việc xây dựng thế giới tốt đẹp hơn cho các thế hệ tiếp theo,” ông nói.