Ngư dân Đà Nẵng đang đứng trước những khó khăn chưa từng có khi chính sách hỗ trợ đã bị trì hoãn và các quy định kỹ thuật gây trở ngại lớn cho hoạt động khai thác xa bờ

THÁO GỠ KHÓ KHĂN TRONG THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH HỖ TRỢ NĂNG LỰC NGƯ DÂN

Thông qua các tổ sản xuất trên biển, khoảng 500 tàu cá tại TP.Đà Nẵng đã gửi đơn kiến nghị đến lãnh đạo thành phố và các ngành liên quan để đề xuất giải pháp khắc phục những hạn chế trong việc thực hiện chính sách khuyến khích, hỗ trợ ngư dân khai thác và nuôi trồng hải sản theo Quyết định số 48/2010/QĐ-TTg của Chính phủ. Ngư dân đặc biệt bày tỏ mong muốn tháo gỡ các trở ngại về kỹ thuật liên quan đến việc ghi nhận tin nhắn qua máy VX, thiết bị tích hợp GPS cho phép gửi vị trí, liên lạc và theo dõi tàu cá xa bờ. Đây là cơ sở để đảm bảo quyền lợi hỗ trợ theo quy định của nhà nước.

NGHI VẤN VỀ VIỆC GIAM SÁT VÀ THANH TOÁN HỖ TRỢ

Trước đây, TP.Đà Nẵng từng có quy định linh hoạt hơn, tạo điều kiện thuận lợi cho tàu cá vươn khơi. Với chuyến biển kéo dài khoảng 15 ngày, ngư dân chỉ cần thực hiện 5 tin nhắn VX trong suốt chuyến đi, còn lại trong thời gian di chuyển và đánh bắt ngoài khơi. Các tin nhắn này được công khai tại Chi cục Thủy sản, giúp ngư dân yên tâm về việc thực hiện đúng quy định và tạo thuận lợi trong xét duyệt hỗ trợ, thúc đẩy ngư dân bám biển. Tuy nhiên, gần đây, quy định này đã bị thay đổi khiến nhiều thuyền trưởng cảm thấy bất an. Việc chờ đợi để xác nhận các tin nhắn từ trạm bờ, thậm chí phải chầu chực cả ngày, gây ra tâm lý lo lắng và ảnh hưởng đến sự chủ động trong hoạt động khai thác.

Chịu áp lực từ việc kiểm chứng, ngư dân phản ánh rằng không còn cách nào kiểm soát hay biết tin nhắn đã được gửi thành công hay chưa, khiến các chuyến đi biển trở thành một cuộc “đánh cược” rủi ro. Ngư dân Phan Tấn Lâu chia sẻ: việc không thể xác nhận tin nhắn khiến họ không rõ chuyến biển có hợp lệ hay bị phạt, từ đó gây ảnh hưởng lớn đến tâm lý và khả năng đầu tư thực hiện các chuyến đi tiếp theo.

Chỉ rõ những khó khăn do quy định mới gây ra, nhiều tỉnh thành lân cận đã sử dụng dữ liệu giám sát hành trình làm căn cứ để xét hỗ trợ, còn TP.Đà Nẵng lại kiên quyết giữ yêu cầu sử dụng máy VX mà không cho phép xem kết quả tin nhắn hoặc dữ liệu hành trình. Ông Nguyễn Quốc Tuấn, thuyền trưởng tàu ĐNa 91233 bức xúc: “Trước kia, nhắn tin xong người nhà có thể kiểm tra và báo lại, còn bây giờ mọi thứ đều chỉ là ‘đánh cược’. Chuyến biển như vậy, ai dám đầu tư, dám đi tiếp?”

HẬU QUẢ TỪ VIỆC CHẬM TRẢ HỖ TRỢ VÀ ĐỔI MỚI CHÍNH SÁCH

Việc sáp nhập các tỉnh, thành, đặc biệt là sau khi TP.Đà Nẵng hợp nhất với tỉnh Quảng Nam, khiến quá trình xét duyệt hỗ trợ theo Quyết định 48 trở nên chậm trễ. Nhiều tàu cá không nhận được hỗ trợ từ 4 đến 6 chuyến biển, gây khó khăn tài chính, thiếu vốn để tu bổ tàu, ảnh hưởng lớn đến đời sống và hoạt động sản xuất của ngư dân. Trong những ngày cuối năm, nhiều tàu cá vẫn nằm bờ, chưa thể ra khơi vì thiết bị VX cũ kỹ và những quy định gây khó khăn trong việc nhắn tin.

Trao đổi với Thanh Niên, ông Phan Văn Mỹ, Phó giám đốc Sở NN-MT TP.Đà Nẵng, xác nhận rằng TP vẫn yêu cầu tàu cá thực hiện nhắn tin VX về trạm bờ theo quy định hiện hành. Hiện chưa có quy định nào cho phép bỏ yêu cầu này, mặc dù dữ liệu giám sát hành trình đã được vận dụng trong thẩm định hồ sơ hỗ trợ. Ông Mỹ cũng cho biết rằng các quy định mới về tin nhắn VX có tính bảo mật cao, không thể cung cấp chi tiết thông tin, khiến ngư dân không thể xem kết quả tin nhắn.

Chấp nhận thực tế này, UBND TP.Đà Nẵng dự kiến giảm số lượng tin nhắn bắt buộc từ 5-7 xuống còn 3 tin từ ngày 1-1-2026 để giảm bớt gánh nặng cho ngư dân. Khi thuyền trưởng gửi báo cáo vị trí qua máy VX-1700, máy sẽ phát âm xác nhận để người gửi biết tin nhắn đã thành công. Đồng thời, việc niêm phong thiết bị cũng được lý giải là nhằm bảo đảm an toàn, bảo mật thông tin liên lạc và dự phòng khi thiết bị gặp sự cố. Sở cũng cam kết theo dõi sát sao quá trình thực hiện, nếu phát hiện vướng mắc sẽ báo cáo để điều chỉnh phù hợp.

Trong bối cảnh còn nhiều bất cập, các tàu cá cỡ lớn, hoạt động xa bờ, vẫn còn nằm bờ chờ đợi các quy định mới về nhắn tin qua máy VX. Sự bức xúc của ngư dân là điều dễ hiểu khi họ phải đối mặt với các quy định chưa rõ ràng, gây khó khăn trong hoạt động hàng ngày và ảnh hưởng trực tiếp đến cuộc sống của họ trong mùa vụ cuối năm.