TIẾP TỤC PHÁT TRIỂN HẠ TẦNG QUỐC GIA: ĐẢNG VÀ CHÍNH PHỦ ĐƯA DÒNG CHẢY ĐẦU TƯ VÀO CƠ SỞ HẠ TẦNG
Trong khuôn khổ phiên họp sáng 21.1 của Đại hội XIV, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh đã có bài phát biểu trọng tâm về các bước đột phá trong phát triển kết cấu hạ tầng trong thời kỳ mới, mở ra nhiều cơ hội thúc đẩy kinh tế và nâng cao đời sống người dân.
Ông Minh nhấn mạnh rằng trong những năm gần đây, hệ thống hạ tầng giao thông đã có bước tiến mạnh mẽ và đồng bộ hơn, góp phần nâng cao năng lực kết nối toàn quốc. Đến cuối năm 2025, dự kiến khai thác 3.345 km tuyến cao tốc cùng 458 km nút giao, đường dẫn, tạo nền tảng vững chắc cho phát triển vận tải.
Cơ sở hạ tầng hàng không cũng ghi nhận những bước tiến rõ rệt, với tổng công suất các cảng hàng không tăng hơn 1,6 lần so với năm 2020, từ 92,4 triệu khách lên 155 triệu khách. Những kết quả này giúp giảm chi phí logistics từ 21% (năm 2018) xuống còn khoảng 17% GDP, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh của quốc gia.
Các dự án nâng cấp, mở rộng hạ tầng hàng không như sân bay Long Thành, Gia Bình, Phú Quốc, cùng các nhà ga mới tại Nội Bài, Tân Sơn Nhất đều đang được đẩy mạnh. Đồng thời, hệ thống đường sắt quốc gia cũng đang triển khai đồng bộ, từ đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam, đến các tuyến kết nối Lào Cai, Hải Phòng, cảng biển, sân bay và đường sắt đô thị tại Hà Nội, TP.HCM.
Về phát triển đô thị, diện tích nhà ở bình quân đạt 30 mét vuông mỗi người, tăng 5,6 mét vuông so với trước, đồng thời, hơn 682.000 căn nhà xã hội đã hoàn thành, góp phần xóa bỏ nhà tạm, nhà dột nát cho hàng trăm nghìn hộ dân.
Tuy nhiên, Bộ trưởng Minh cũng thẳng thắn chỉ ra những hạn chế tồn tại. Nhiều đô thị lớn vẫn đối mặt với tình trạng ùn tắc giao thông kéo dài, quá tải hạ tầng, ô nhiễm môi trường và ngập úng. Việc huy động nguồn lực tư nhân cho các dự án lớn còn chưa đủ mạnh, chưa thu hút đủ đầu tư theo mô hình phát triển đô thị tích hợp như TOD.
Về giải pháp, ông Minh nhấn mạnh việc hoàn thiện hệ thống quy hoạch ngành, đặt mục tiêu dài hạn với tầm nhìn rõ ràng. Các mục tiêu trọng điểm gồm hình thành hệ thống 5.000 km cao tốc, đầu tư các tuyến đường sắt quốc gia trọng điểm, nâng công suất các cảng biển lên 1,2-1,4 tỷ tấn/năm, và đạt khoảng 275 triệu hành khách tại các sân bay. Phấn đấu hoàn thành sớm hơn kế hoạch 1 triệu căn nhà xã hội, nâng tỷ lệ đô thị hóa lên trên 50% vào năm 2030.
Trong đó, một trong những chiến lược quan trọng là chuyển hướng từ huy động nguồn lực sang khơi thông và nuôi dưỡng nguồn lực nội tại, khai thác hiệu quả quỹ đất để tái đầu tư, xây dựng nền tảng phát triển bền vững. Ông cũng đề ra mục tiêu nâng cao khả năng làm chủ công nghệ của các doanh nghiệp Việt trong xây dựng đường sắt tốc độ cao, đô thị, giảm phụ thuộc vào nhà thầu nước ngoài, bắt đầu từ lĩnh vực vận hành, khai thác và tiến tới sản xuất.
Ngoài ra, các cơ chế kiểm tra, giám sát, phòng chống tham nhũng, tiêu cực, lợi ích nhóm trong lĩnh vực xây dựng và giao thông được chú trọng nhằm đảm bảo chính sách minh bạch, sử dụng hiệu quả nguồn lực quốc gia.
Trong phần tranh luận, đại biểu đều nhất trí với các nội dung được trình bày, cho thấy quyết tâm và kỳ vọng của các bên để hạ tầng quốc gia phát triển bền vững, hiệu quả trong thời gian tới.