VIỆN KIỂM SÁT TĂNG CƯỜNG BẢO VỆ QUYỀN DÂN SỰ VỚI DỰ ÁN THÍ ĐIỂM KHỞI KIỆN DÂN SỰ
Trong bối cảnh sửa đổi pháp luật và nâng cao hiệu quả bảo vệ quyền lợi của các nhóm dễ bị tổn thương, Viện kiểm sát nhân dân tối cao đã chính thức bắt đầu triển khai dự án thí điểm khởi kiện vụ án dân sự theo Nghị quyết số 205/2025/QH15, có hiệu lực từ đầu năm 2026.
Theo Viện trưởng Nguyễn Huy Tiến, để đưa chính sách này vào thực tiễn, Đảng ủy Viện KSND tối cao đã phối hợp với 12 bộ, ngành ban hành Thông tư liên tịch số 09/2025 hướng dẫn thi hành nghị quyết. Viện kiểm sát không chỉ nhận thông tin từ cơ quan và người dân để bảo vệ quyền lợi công dân mà còn huy động sự tham gia của các tổ chức xã hội qua ký kết Quy chế phối hợp với bảy tổ chức liên quan, góp phần mở rộng mạng lưới đảm bảo quyền lợi chính đáng của nhóm yếu thế.
Trong giai đoạn đầu, các địa phương thực hiện thí điểm tại sáu tỉnh, thành phố lớn như Hà Nội, TP.HCM, Đà Nẵng, Cần Thơ, Quảng Ninh và Đắk Lắk đã rà soát được gần 200 vụ việc liên quan đến xâm phạm quyền dân sự của nhóm dễ bị tổn thương hoặc lợi ích công, bao gồm các trường hợp vi phạm quyền của trẻ em, người yếu thế, đầu tư công không hiệu quả, lấn chiếm đất công, gây ô nhiễm môi trường, vi phạm an toàn thực phẩm hoặc xâm phạm di sản văn hóa.
Ông Nguyễn Huy Tiến nhấn mạnh: “Nghị quyết 205 là một chủ trương nhân đạo, nhân văn sâu sắc của Đảng, hướng tới mục tiêu thực thi công lý, bảo vệ quyền lợi hợp pháp của các nhóm yếu thế trong xã hội như trẻ em, người khuyết tật và người cao tuổi.” Đồng thời, ngành kiểm sát đã chuẩn bị đầy đủ các điều kiện về tổ chức, đào tạo, trang thiết bị, để đảm bảo phương pháp thực thi hiệu quả nhiệm vụ mới này.
Ngành kiểm sát sẽ tiếp tục tổng kết, đánh giá, báo cáo cấp thẩm quyền nhằm mở rộng việc thực hiện trên toàn quốc. Đồng thời, trong khuôn khổ Nghị quyết số 27-NQ/TW của Hội nghị lần thứ 6 Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII, Viện KSND đã trình Bộ Chính trị về đề án xây dựng, hoàn thiện hệ thống kiện vụ án dân sự công ích, mở ra hướng đi mới trong việc khẳng định vai trò của viện kiểm sát trong hoạt động tố tụng dân sự.
Ông Tiến khẳng định: “Chính sách này không chỉ là bước tiến pháp lý mà còn góp phần xây dựng một xã hội công bằng, văn minh, nơi mọi quyền lợi của các nhóm dễ bị tổn thương đều được bảo vệ một cách nhân đạo và hiệu quả.” Và với quyết tâm của toàn ngành, việc triển khai đồng bộ dự án sẽ góp phần củng cố nền tảng pháp lý và thực thi công lý bền vững trong thời gian tới.