Phát hiện ngôi mộ gần 2.000 năm tuổi tại Quảng Ninh mở ra nhiều bài học về lịch sử cổ đại
TRUNG TÂM CỦA LỊCH SỬ CỔ ĐẠI ĐANG ĐƯỢC KHÁM PHÁ GIỮA VƯỜN VẢI
Trong quá trình san gạt vườn tại khu Chạp Khê, phường Vàng Danh, TP Uông Bí, Quảng Ninh, người dân địa phương đã bất ngờ phát hiện một ngôi mộ cổ có niên đại gần 2.000 năm. Phát hiện này thu hút sự chú ý của giới khảo cổ và các cơ quan quản lý văn hóa nhờ quy mô lớn, diện tích khoảng 150 m² cùng cấu trúc kiến trúc phức tạp.
Khai quật bước đầu cho thấy đây là một ngôi mộ gạch kiểu Chạp Khê, nằm gần nhà thờ xứ Chạp Khê, trong khu vực từng có nhiều hoạt động cư trú cổ. Ngôi mộ gồm nhiều lớp gạch xây dựng công phu, phản ánh trình độ kỹ thuật cao cùng quan niệm mai táng của cư dân cổ đại tại vùng đất này. Đặc biệt, cấu trúc của mộ gồm hai gian tiền thất, một gian trung thất, ba gian hậu thất, được xây dựng theo hướng bắc lệch đông 20 độ và có các nhĩ trong trung thất và hậu thất.
Các hiện vật thu được ở đây gồm nhiều loại gốm, gạch cổ như gạch chữ nhật, gạch múi bưởi, cùng các đồ gốm đất nung mô hình nhà, nồi và các bình men, chân đèn, tượng trưng cho cuộc sống và tín ngưỡng của người xưa. Dựa trên hoa văn và cấu trúc, giới chuyên môn xác định niên đại của ngôi mộ vào thế kỷ I- II sau Công nguyên, gần hai nghìn năm trước.
Theo các nhà khảo cổ, loại hình mộ gạch này từng được phát hiện phổ biến ở các lưu vực sông Bạch Đằng, Quảng Ninh như Quảng Yên, Uông Bí, Đông Triều, hay các khu vực lân cận như Thủy Nguyên, Kinh Môn. Điều này góp phần làm rõ vai trò trung tâm của vùng cửa sông Bạch Đằng trong việc hình thành các nền văn hóa, giao thương sớm của cư dân cổ đại.
Sau khi kết quả khai quật được công bố, Sở Văn hóa – Thể thao và Du lịch Quảng Ninh cùng chính quyền địa phương quyết định tiếp tục nghiên cứu sâu hơn về cấu trúc, quy mô và giá trị lịch sử của di tích. Các cơ quan này cũng đề xuất lập hồ sơ khoa học để xếp hạng và bảo tồn ngôi mộ nguyên trạng, đồng thời quy hoạch khu vực thành một công viên khảo cổ nhằm phát triển du lịch, góp phần nâng cao nhận thức cộng đồng về di sản.
Chủ tịch UBND phường Vàng Danh cho biết: “Việc phát hiện ngôi mộ cổ này rất quan trọng, không chỉ mở ra nhiều khả năng nghiên cứu về lịch sử cổ đại vùng đất Quảng Ninh mà còn giúp chúng tôi có thêm nguồn tư liệu quý giá để phát triển du lịch văn hóa bền vững.”
Giới chuyên môn kỳ vọng rằng, khám phá này sẽ là động lực thúc đẩy nhiều cuộc khai quật, nghiên cứu sâu hơn về lịch sử cư dân cổ tại khu vực, góp phần làm sáng tỏ những bí ẩn của nền văn minh cổ đại từng tồn tại ven sông Bạch Đằng.