Giá bộ nhớ di động tăng vọt, cuộc chiến mới trên thị trường smartphone diễn ra ra sao?
GIÁ BỘ NHỚ TĂNG MẠNH, ẢNH HƯỞNG ĐẾN CẤU TRÚC CHI PHÍ SMARTPHONE
Theo báo cáo mới nhất của Counterpoint Research, giá bộ nhớ di động trong quý 1 năm 2026 đã liên tục tăng mạnh. Cụ thể, giá DRAM tăng hơn 50% so với quý trước, còn NAND Flash tăng hơn 90%. Sự biến động này đã làm thay đổi sâu sắc cấu trúc chi phí linh kiện của các thiết bị di động, đặc biệt ảnh hưởng nghiêm trọng đến các phân khúc giá rẻ.
Các phân khúc giá thấp nhất dưới 200 USD dự kiến sẽ phải đối mặt với mức tăng chi phí linh kiện khoảng 25%, trong khi đó, phân khúc trung cấp từ 400 đến 600 USD chỉ tăng 11-14%. Riêng các mẫu cao cấp trên 800 USD, chi phí linh kiện có thể tăng thêm 100-150 USD do nhu cầu cao về bộ nhớ dung lượng lớn và SoC công nghệ 2nm. Trong đó, DRAM và NAND chiếm lần lượt 23% và 18% tổng chi phí linh kiện của thiết bị.
Nhà phân tích cấp cao Shenghao Bai của Counterpoint nhận định: “Giá bộ nhớ tăng vọt đang tạo ra tác động mang tính cấu trúc. Trong năm 2026, các nhà sản xuất thiết bị gốc (OEM) phải vật lộn để cân bằng giữa chi phí linh kiện, lợi nhuận gộp và mục tiêu doanh số. Những hãng phụ thuộc nhiều vào thị trường giá rẻ sẽ đối mặt với rủi ro lỗ trong ngắn hạn.”
CHIẾN LƯỢC CỨU CHỮA CỦA CÁC NHÀ SẢN XUẤT
Để ứng phó với làn sóng tăng giá này, nhiều nhà sản xuất đang điều chỉnh chiến lược. Một số tối ưu hóa danh mục sản phẩm bằng cách giảm dự kiến số lượng hàng xuất xưởng của các mẫu giá rẻ, trong khi những hãng khác cắt giảm các thông số kỹ thuật không cần thiết để kiểm soát chi phí và cân bằng cấu hình phần cứng.
Tuy nhiên, Shenghao cảnh báo rằng các biện pháp này chỉ là giải pháp tạm thời. Các hãng buộc phải tìm kiếm cách tối ưu lâu dài để giảm ảnh hưởng của biến động giá linh kiện.
Theo GizmoChina, một số nhà sản xuất Trung Quốc đã có kế hoạch tăng giá bán smartphone trong phân khúc giá rẻ. Cụ thể, OnePlus bắt đầu điều chỉnh từ ngày 16.3, còn Xiaomi cắt giảm khoảng 20% đơn hàng linh kiện để giảm chi phí. Các hãng như Vivo, Honor cũng đang chuẩn bị kế hoạch tăng giá trong tháng này. Dự đoán của Counterpoint cho biết, các mẫu smartphone mới ra mắt sau tháng 3 tại Trung Quốc có thể sẽ tăng từ 15 đến 25% so với phiên bản trước đó trong năm 2025.
APPLE, SAMSUNG BẤT NGỜ ĐƯỢC ĐỀN BÙ
Trong bức tranh đó, hai ông lớn Apple và Samsung lại cho thấy khả năng chống chịu tốt hơn so với các đối thủ. Tháng 9 vừa qua, Apple ra mắt iPhone 17e với bộ nhớ cơ bản được nâng cấp gấp đôi, từ 128 GB lên 256 GB, mà giá bán không đổi so với phiên bản trước. Samsung duy trì vị thế cạnh tranh nhờ danh mục sản phẩm đa dạng và khả năng linh hoạt điều chỉnh cấu hình, giúp hãng dễ thích ứng khi chi phí linh kiện biến động.
Theo báo cáo của IDC được Reuters dẫn lại, giá bộ nhớ tăng đang dự báo sẽ khiến lượng smartphone xuất xưởng năm 2026 giảm mạnh nhất trong thập kỷ qua. Trong đó, các dòng điện thoại giá rẻ bị tác động nặng nề nhất, còn Samsung và Apple với nền tảng tài chính vững mạnh cùng chiến lược tập trung vào phân khúc cao cấp sẽ mở ra cơ hội chiếm lĩnh thị phần, dù đối thủ cạnh tranh bị lép vế.
Samsung còn có lợi thế lớn nhờ hoạt động sản xuất bộ nhớ theo chiều dọc, giúp hãng vừa là nhà cung cấp phần cứng vừa là nhà sản xuất smartphone. Khi giá bộ nhớ tăng, Samsung hưởng lợi từ cả mảng bán dẫn lẫn di động, từ đó duy trì ưu thế và kiểm soát tốt chi phí.
Tuy nhiên, các chuyên gia cảnh báo rằng cuộc khủng hoảng bộ nhớ không chỉ là cục diện tạm thời. Các dự báo cho thấy phân khúc smartphone dưới 100 USD – gồm khoảng 171 triệu thiết bị – có thể sẽ không còn sinh lợi trong dài hạn, thậm chí khi giá bộ nhớ có thể ổn định trở lại vào giữa năm 2027.
Giới chuyên gia đã cảnh báo về khả năng thị trường điện thoại di động sẽ trải qua một cuộc tái cấu trúc lớn, tạo ra một cuộc chiến mới mang tính toàn diện hơn trong ngành.