NHIỆT ĐỘ VÀ ĐỘT QUỴ: ĐỪNG BỊ ĐIỀU KIỆN KHÓ HIỂU ĐẨY NHIỀU THÔNG TIN VÔ CĂN CỨ
Bác sĩ chuyên khoa 2 Nguyễn Tiến Dũng, Phó giám đốc Trung tâm Đột quỵ, Bệnh viện Bạch Mai, khẳng định không có nghiên cứu nào của Tổ chức Đột quỵ thế giới (WSO), Tổ chức Y tế thế giới (WHO) hay các hiệp hội y khoa uy tín đưa ra con số chính xác và đơn giản như “1 độ C = 10%” để mô tả mối liên hệ giữa nhiệt độ và nguy cơ đột quỵ. Thông tin “tăng 1 độ, tăng 10% nguy cơ đột quỵ” là vô căn cứ.
Theo bác sĩ Dũng, nguy cơ đột quỵ phụ thuộc vào nhiều yếu tố phức tạp như tiền sử bệnh cá nhân (đột quỵ, tim mạch, huyết áp, tiểu đường…), tuổi tác, tình trạng sức khỏe, mức độ hoạt động, khả năng tiếp cận với môi trường mát mẻ, tình trạng mất nước, tuân thủ điều trị, các yếu tố môi trường như độ ẩm, ô nhiễm không khí, và thời gian phơi nhiễm với nhiệt độ cao. Không thể quy định một công thức đơn giản dựa trên nhiệt độ để dự đoán nguy cơ đột quỵ.
Ngoài ra, nhiều nghiên cứu dịch tễ học do WHO trích dẫn xác nhận rằng các đợt nắng nóng cực đoan làm tăng rõ rệt tỷ lệ nhập viện và tử vong do các bệnh tim mạch, trong đó có đột quỵ, đặc biệt ở nhóm dễ tổn thương. Tuy nhiên, mức độ gia tăng này không đồng đều và không thể chuyển thành một tỷ lệ phần trăm cố định cho mỗi độ tăng nhiệt.
Bác sĩ Dũng nhấn mạnh: “Việc đưa ra một con số giật gân, vô căn cứ không giúp ích cho công tác phòng ngừa, thay vào đó gây hoang mang, lo lắng thái quá cho cộng đồng, đặc biệt là người bệnh.”
VỚI NẮNG NÓNG CỰC ĐOAN, AI CẦN CHUẨN BỊ GÌ?
Trong bối cảnh nhiệt độ cao kỷ lục, bác sĩ Dũng khuyên người có bệnh nền và từng đột quỵ cần đặc biệt chú ý đến việc phòng ngừa tái đột quỵ. Đặc biệt, cần uống đủ nước, uống đều đặn ngay cả khi chưa khát, ưu tiên nước lọc hoặc nước điện giải, hạn chế các loại nước ngọt, cà phê hay rượu bia gây mất nước. Theo dõi màu sắc nước tiểu để nhận biết cơ thể còn đủ nước hay không: màu vàng sậm là dấu hiệu mất nước.
Nên hạn chế ra ngoài trong khoảng thời gian từ 10 giờ sáng đến 4 giờ chiều – thời điểm nắng gắt nhất. Khi cần ra ngoài, đeo mũ rộng vành, kính râm, mặc quần áo sáng màu, rộng rãi, thoáng mát, sử dụng kem chống nắng. Hướng dẫn ăn uống hợp lý, bổ sung nhiều rau xanh và trái cây mọng nước như dưa hấu, cam, bưởi; hạn chế thức ăn nhiều dầu mỡ và đồ ngọt. Cần làm mát môi trường trong nhà bằng quạt, điều hòa, lau người bằng khăn ẩm, đóng rèm cửa hướng nắng, sử dụng máy phun sương hoặc đặt chậu nước để tăng độ ẩm.
Bác sĩ cũng nhấn mạnh: “Theo dõi huyết áp thường xuyên hơn theo chỉ dẫn của bác sĩ. Tuân thủ đúng phác đồ điều trị, uống thuốc đúng giờ, đủ liều và không tự ý ngưng hay thay đổi thuốc.”
Chuyên gia đột quỵ khuyến cáo, người dân cần tỉnh táo, sử dụng các nguồn thông tin chính thống như trang web của Bộ Y tế, các bệnh viện lớn, WHO, WSO và các hiệp hội y khoa uy tín để cập nhật kiến thức đúng đắn. Thay vì hoang mang với những con số không có căn cứ, hãy thực hiện các biện pháp phòng ngừa thực tế, dựa trên khoa học để bảo vệ sức khỏe trong thời tiết nắng nóng gay gắt này.