CƠN THỊNH NỘ KHINH TẾ KHI MỸ TĂNG ÁP LỰC VỚI IRAN

Truyền thông quốc tế hôm qua đưa tin về bài phát biểu tại Nhà Trắng của Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent, trong đó công bố chiến dịch siết chặt cấm vận ngành dầu mỏ Iran mang tên Cơn Thịnh Nộ Kinh Tế. Ông Bessent nhấn mạnh rằng các biện pháp này sẽ tác động đến tài chính Iran mạnh như một chiến dịch ném bom, bằng cách kết hợp phong tỏa các cảng biển của Iran và đe dọa áp dụng cấm vận thứ cấp đối với bất kỳ quốc gia hay ngân hàng nào tiếp nhận dòng tiền từ dầu mỏ của Iran.

Trong buổi họp báo ngày 15.4 tại Nhà Trắng, Bộ trưởng Bessent cho biết chiến lược này nhằm gia tăng sức ép trực tiếp lên Iran, nhất là trong bối cảnh các quan chức Mỹ cho rằng các diễn biến sau lệnh phong tỏa khu vực eo biển Hormuz mang lại lợi thế cho Mỹ. Theo nhà phân tích Miad Maleki từ Quỹ Bảo vệ các nền dân chủ, chiến dịch này có thể gây thiệt hại nặng nề cho hoạt động xuất khẩu của Iran, từ đó góp phần làm suy yếu nền kinh tế vùng này — thậm chí còn ảnh hưởng lớn hơn các cuộc oanh tạc quân sự.

Tuy nhiên, các chuyên gia cũng cảnh báo về rủi ro đối với Mỹ khi áp dụng lệnh cấm vận thứ cấp. Luật sư Daniel Pickard của Công ty luật Buchanan Ingersoll & Rooney cho biết việc thúc đẩy các biện pháp này có thể gây phản ứng tiêu cực từ các đồng minh, làm tổn hại sự hợp tác quốc tế trong vấn đề Iran. Ông nhấn mạnh rằng nhiều đối tác thương mại của Mỹ đã phản đối xung đột tại Iran và bao gồm họ trong các biện pháp phối hợp sẽ nâng cao hiệu quả của chính sách.

LỖI ĐẦU XUỐNG, MỎNG MANH VÀO GIỚI HẠN

Một số nhà phân tích bảo thủ nhận định rằng thiệt hại kinh tế do lệnh phong tỏa gây ra có thể buộc chính quyền Tehran phải nhượng bộ trong các cuộc đàm phán. Tuy nhiên, khả năng Iran chống chịu trước các đòn kinh tế vẫn còn lớn. Một số nguồn tin cho biết Tổng thống Donald Trump ban đầu hy vọng cuộc tấn công của Mỹ và Israel sẽ sớm chấm dứt chiến tranh, thậm chí trước khi Iran chính thức đóng cửa eo biển Hormuz.

Trước lệnh phong tỏa, quân đội Iran đã cảnh báo sẽ ngăn chặn hoạt động vận tải quanh Vịnh. Thành viên chỉ huy quân đội Iran Ali Abdollahi ngày 16.4 tuyên bố rằng Iran sẽ không để bất kỳ hoạt động xuất nhập khẩu nào diễn ra ở vịnh Ba Tư, biển Oman và biển Đỏ, nếu Mỹ tiếp tục gây mất an ninh cho tàu dầu và tàu thương mại Iran. Những hành động này làm gia tăng căng thẳng và đặt ra khả năng một cuộc khủng hoảng năng lượng toàn cầu, đồng thời ảnh hưởng trực tiếp đến Mỹ, đặc biệt trước thềm bầu cử giữa kỳ tháng 11, khi uy tín của Tổng thống Trump và đảng Cộng hòa có thể bị tổn thất.

Trong nỗ lực trung gian hòa giải, Pakistan đã cử phái đoàn do Thống chế Asim Munir dẫn đầu đến Iran ngày 15.4. Dù phần nào giúp giảm bớt xung đột, nhưng các bất đồng về chương trình hạt nhân của Iran vẫn còn tồn tại, khiến khả năng đàm phán vẫn khó khăn.

TỪ LI BĂNG ĐẾN CHỐI ĐIỆN ĐÀM VỚI ISRAEL

Trong khi đó, tại Li Băng, Tổng thống Joseph Aoun đã từ chối điện đàm với Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu, theo thông tin từ các đài truyền hình địa phương. Đại diện của Li Băng còn nhấn mạnh đã thông báo với Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio rằng họ kiên quyết không tiến hành cuộc gọi với lãnh đạo Israel. Thông tin này đối lập hoàn toàn với tuyên bố của Tổng thống Donald Trump hôm qua rằng lãnh đạo Israel và Li Băng dự kiến sẽ lần đầu tiên trao đổi trực tiếp trong hơn 34 năm qua. Trước đó, các nguồn tin cho biết các bên đang xúc tiến tổ chức cuộc đàm phán giữa lãnh đạo Aoun, Netanyahu và Rubio để thảo luận về khả năng ngừng bắn giữa hai nước.