HỘI ĐỒNG TIỀN LƯƠNG QUỐC GIA GAO CẢO VỀ MỨC LƯƠNG TỐI THIỂU, DOANH NGHIỆP VÀ NGƯỜI LAO ĐỘNG CÙNG ĐẮC QUYỀN TRƯỚC ÁP LỰC TĂNG CHI PHÍ SINH HOẠT

Hội đồng Tiền lương quốc gia đã tiến hành họp phiên đầu tiên để xem xét phương án điều chỉnh lương tối thiểu cho năm 2027, trong bối cảnh thu nhập của công nhân đang đứng trước nguy cơ không theo kịp chi phí sinh hoạt ngày càng tăng.

TĂNG LƯƠNG TỐI THIỂU: ĐỀ XUẤT 2 PHƯƠNG ÁN ĐẦU TƯ GẬY

Trong khuôn khổ cuộc họp, Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam đề xuất hai phương án tăng lương tối thiểu vùng cho năm 2027, lần lượt là 8,5% và 9,8%, bắt đầu từ ngày 1.1.2027. Phương án 1 đề xuất mức tăng từ 360.000 đến 520.000 đồng/tháng, bình quân là 9,8%, còn phương án 2 tăng từ 315.000 đến 450.000 đồng/tháng, tương ứng mức tăng trung bình 8,5%.

Trong việc xác định lương tối thiểu theo giờ, kiến nghị dựa trên cơ sở quy đổi từ lương tháng và áp dụng hệ số điều chỉnh phù hợp. Bà Trần Thị Thanh Hà, Phó trưởng ban Quan hệ lao động của Tổng LĐLĐ Việt Nam cho biết, đề xuất này căn cứ trên các yếu tố như tăng trưởng GDP, chỉ số giá tiêu dùng (CPI), năng suất lao động và khả năng tài chính của doanh nghiệp. Hiện tại, khoảng 40% doanh nghiệp duy trì tốc độ tăng trưởng, 24% dự định mở rộng sản xuất, nhưng đa phần vẫn cảm thấy mức lương tối thiểu hiện nay quá lạc hậu.

Ý KIẾN CỦA DOANH NGHIỆP VỀ THỜI ĐIỂM TĂNG LƯƠNG

Trong khi đó, ông Hoàng Quang Phòng, Phó chủ tịch VCCI, cho rằng việc tăng lương từ tháng 1.2027 là quá gấp gáp, gây khó khăn cho các doanh nghiệp trong việc thích nghi. Do đó, doanh nghiệp mong muốn mức tăng này bắt đầu từ 1.7.2027, để có thời gian cân đối, ổn định hoạt động. Ông Phòng cũng nhấn mạnh, việc cân đối lợi ích giữa người lao động và doanh nghiệp là cực kỳ quan trọng trong quá trình này.

Quan điểm của chuyên gia cũng nhấn mạnh: tăng lương cao là cần thiết để đảm bảo đời sống công nhân, bù đắp trượt giá và duy trì khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp, nhất là các lĩnh vực như dệt may, da giày, thủy sản, vốn có biên lợi nhuận rất mỏng. Tuy nhiên, điều này phải đi đôi với khả năng thực tế của các doanh nghiệp, tránh gây áp lực quá lớn lên hệ thống sản xuất.

TÌNH HÌNH Đời sống NGƯỜI LAO ĐỘNG: KHÓ KHĂN CHỒNG CHẤT

Khảo sát của Tổng LĐLĐ Việt Nam thực hiện tháng 3 và 4.2026 tại 7 tỉnh, thành phố với gần 2.000 lao động trong 196 doanh nghiệp cho thấy rõ ràng: phần lớn người lao động đối mặt với nhiều khó khăn. Hơn một nửa thu nhập chỉ đủ sống, gần 20% phải làm thêm giờ để trang trải chi phí sinh hoạt, và gần 60% liên tục phải vay mượn tiền để duy trì cuộc sống hàng ngày.

Chất lượng dinh dưỡng của công nhân cũng đáng báo động khi chỉ khoảng một nửa có điều kiện ăn đủ thịt, cá trong bữa ăn chính. Gánh nặng học hành và chăm sóc sức khỏe ngày càng lớn: hơn nửa số gia đình khó có thể trang trải chi phí học tập của con, trong khi việc mua thuốc và điều trị y tế chỉ ở mức tối thiểu, còn nhà ở tư nhân ngày càng phổ biến, diện tích bình quân mỗi người chỉ khoảng 7,6 m².

Mức thu nhập còn ảnh hưởng trực tiếp đến quyết định kết hôn và sinh con của người lao động. Hơn nửa số chưa cưới cho biết lương ảnh hưởng lớn đến quyết định lập gia đình, còn gần 73% đã kết hôn cho biết thu nhập là lý do khiến họ cân nhắc trì hoãn sinh thêm con bởi lo ngại về chi phí nuôi dạy ngày càng tăng.

Chi phí sinh hoạt tăng vọt, thu nhập thấp khiến cuộc sống của người lao động ngày càng chật vật, đẩy nhiều người vào vòng luẩn quẩn của vay mượn và giảm thiểu chất lượng cuộc sống. Hội đồng Tiền lương quốc gia sẽ tiếp tục thảo luận, cân nhắc để đưa ra mức điều chỉnh hợp lý, đảm bảo quyền lợi của người lao động mà không gây áp lực quá mức đối với doanh nghiệp.