NGƯỜI CON NUÔI NGHỊNG NGÀM TÌM NGHĨA TRANG CHIẾN SĨ NGUYỄN THỊ MINH KHAI

Trong đơn trình bày gửi các cơ quan chức năng, bà Lê Nguyễn Hồng Minh bày tỏ niềm kính yêu và quyết tâm tìm lại nơi an nghỉ của mẹ, liệt sĩ Nguyễn Thị Minh Khai. Bà mong muốn chính quyền xác nhận và thể hiện sự tôn vinh đối với người mẹ anh hùng của mình qua một địa điểm tưởng niệm xứng đáng. Bằng trái tim thao thức suốt bao năm, bà hy vọng rằng, thông qua các chứng cứ lịch sử và lời kể của những nhân chứng, nơi an nghỉ của bà nội đã từng bị chiến tranh và thời gian xóa nhòa sẽ được xác định rõ ràng, tôn vinh đúng nghĩa.

Theo các tài liệu lịch sử, ngày 28.8.1941, thực dân Pháp xử bắn các nhà lãnh đạo Võ Văn Tần, Hà Huy Tập, Nguyễn Hữu Tiến và Nguyễn Thị Minh Khai tại khu vực Giếng Nước, gần Bệnh viện Hóc Môn, TP.HCM. Dù đã qua hơn 85 năm, gia đình vẫn chưa tìm được hài cốt của bà. Bà Minh cho biết, sau nhiều tháng năm dò tìm, bà đã tổng hợp các chứng cứ và tin cậy để khẳng định mẹ mình và các liệt sĩ khác được chôn cất tại nghĩa trang Đất Thánh Chà, ngay đối diện Công viên Lê Văn Tám ngày nay, tức ở nghĩa trang Đất Thánh Tây xưa.

Trong đơn, bà Minh dẫn chứng các nhân chứng xác thực về nơi chôn cất liệt sĩ. Đầu tiên, lời kể từ chính cụ bà Đậu Thị Thư – mẹ của Nguyễn Thị Minh Khai, người vẫn thường nhắc về việc chôn cất của con gái tại nghĩa trang Đất Thánh Chà, qua lời khấn trong ngày giỗ mẹ. Bà tin rằng gia đình đã nhận thức rõ thông tin này từ những lời truyền miệng thời đó.

Thứ hai, bà Nguyễn Thị Năm, em gái của nữ giao liên bí danh Hai Sóc, đã chứng kiến trực tiếp vụ xử bắn diễn ra sau nhà thương Hóc Môn. Năm 2005, bà Năm còn xác nhận đã đi dò la sau vụ xử và biết rõ vị trí chôn cất các liệt sĩ tại nghĩa trang của người Ấn Độ đối diện nghĩa địa Đất Thánh Tây, nơi bà đã mua nhang đèn, trái cây và hối lộ người gác cổng để xác nhận các thông tin về nghĩa trang này.

Ngoài ra, thông tin từ Giáo sư Trần Văn Giàu, nguyên Bí thư Xứ ủy Nam Kỳ, còn cho biết khu vực nghĩa trang Đất Thánh Chà khi đó đã từng được khai quật, phát hiện nhiều hài cốt, nghi là của các nhà cách mạng tiền bối, trong đó có thể có hà cốt của Nguyễn Thị Minh Khai.

Dựa trên các dẫn chứng này, bà tin rằng hài cốt của mẹ mình vẫn đang nằm tại khu đất nghĩa trang Đất Thánh Chà cũ, nay đã biến thành khu dân cư. Tuy nhiên, bà không yêu cầu thực hiện các cuộc đào bới gây ảnh hưởng đến cuộc sống người dân mà mong muốn chính quyền chính thức xác minh, công nhận khu vực này là nơi chôn cất người thân yêu của bà. Bà đề nghị xây dựng một hương án hoặc bia tưởng niệm tại nơi còn lại để con cháu và thế hệ sau có thể tưởng nhớ, giáo dục truyền thống yêu nước.

Trong đơn, bà viết: “Mỗi khi nhớ về ba mẹ, lòng tôi lại quặn thắt nỗi xót xa vì đến nay vẫn chưa thể xác nhận chính thức nơi an nghỉ của mẹ tôi để chúng tôi thành kính tưởng nhớ theo truyền thống văn hóa của người Việt Nam. Tuổi tác của tôi nay đã cao, bằng tất cả sự tha thiết của một người con, tôi khẩn thiết đề nghị các cấp lãnh đạo thấu hiểu, quan tâm xem xét, giúp đỡ gia đình tôi hoàn thành ước nguyện thiêng liêng này.”

Bà Minh kết thúc bằng lời khẩn cầu: yêu cầu chính quyền xác minh và công nhận vị trí chôn cất của mẹ tại nghĩa trang Đất Thánh Chà cũ, cùng với việc xây dựng nơi tưởng niệm nhằmtri ân và giáo dục truyền thống cách mạng. Bà mong rằng, sự quan tâm này sẽ giúp gia đình có thể tri ân mẹ trong lòng, đồng thời gìn giữ giá trị lịch sử của những người con anh hùng đã khuất.