HỘI ĐỒNG TIỀN LƯƠNG QUỐC GIA ĐỀ Xuất TĂNG LƯƠNG TỐI THIỂU 2027: BẢO ĐẢM MỨC SỐNG CƠ BẢN CHO LAO ĐỘNG TRONG BỐI CẢNH TĂNG CHI PHÍ SINH HOẠT
Hội đồng Tiền lương quốc gia đã tiến hành họp phiên đầu tiên về phương án điều chỉnh lương tối thiểu cho năm 2027. Bước đi này nhằm bắt kịp xu hướng tăng chi phí sinh hoạt đang diễn ra nhanh chóng, đồng thời đảm bảo mức sống tối thiểu phù hợp cho người lao động.
TĂNG LƯƠNG THEO HAI PHƯƠNG ÁN ĐƯỢC ĐỀ XUẤT
Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam đề xuất hai phương án tăng lương vùng từ cuối năm 2026, dự kiến bắt đầu áp dụng từ ngày 1.1.2027. Phương án 1 đề xuất mức tăng trung bình 9,8%, với lương tối thiểu vùng từ 360.000 đến 520.000 đồng mỗi tháng. Phương án 2 khác biệt hơn khi đề xuất mức tăng 8,5%, với lương từ 315.000 đến 450.000 đồng/tháng.
Trong đó, đối với lương tối thiểu theo giờ, Tổng Liên đoàn kiến nghị xác định mức dựa trên quy đổi từ lương tháng, áp dụng hệ số điều chỉnh phù hợp để phù hợp với đặc thù từng lĩnh vực.
BÀ TRẦN THỊ THANH HÀ – PHÓ TRƯỞNG BAN QUAN HỆ LAO ĐỘNG – GIẢI THÍCH VỀ NGUYÊN TẮC ĐỀ XUẤT
Bà Hà cho biết, căn cứ để xây dựng các phương án này dựa trên các yếu tố tăng trưởng như GDP, chỉ số giá tiêu dùng (CPI), năng suất lao động và các tác động tới doanh nghiệp. Bà cũng nhấn mạnh: mức lương tối thiểu hiện nay đã thấp hơn nhiều so với thực tế cuộc sống của người lao động, và việc tăng này là cần thiết để bảo đảm mức sống tối thiểu.
BÌNH LUẬN TỪ CÁC CHUYÊN GIA VỀ THỜI ĐIỂM TĂNG LƯƠNG
Ông Hoàng Quang Phòng, Phó chủ tịch VCCI, cho biết các doanh nghiệp mong muốn hoãn việc tăng lương đến ngày 1.7.2027 do nhận thấy việc tăng quá sớm có thể gây áp lực lớn về chi phí. Tuy nhiên, ông cũng khẳng định công cuộc điều chỉnh là cần thiết, còn lựa chọn thời điểm sẽ còn phải bàn kỹ trong cuộc họp tới của Hội đồng Tiền lương quốc gia.
Ông Phòng chia sẻ: “Doanh nghiệp đang gặp khó khăn từ việc áp thuế, tăng chi phí lao động và giá nguyên vật liệu. Nếu tăng lương quá cao, sẽ làm tăng chi phí, ảnh hưởng đến khả năng cạnh tranh. Hội đồng cần cân nhắc kỹ thời điểm và tỷ lệ điều chỉnh thích hợp.”
NGHỆ SĨ ĐỒNG TIỀN – Ý KIẾN VỀ MỨC TĂNG
Nguyên Thứ trưởng Bộ LĐ-TB-XH, ông Phạm Minh Huân, ủng hộ mức tăng cao để phù hợp xu hướng, giúp bảo vệ tiền lương thực tế của người lao động khỏi mất giá. Tuy nhiên, ông nhấn mạnh, việc doanh nghiệp có đủ khả năng tăng lương hay không mới là vấn đề cốt lõi. Các ngành như dệt may, da giày, thủy sản vẫn hoạt động với biên lợi nhuận rất mỏng, bị đẩy vào thế khó do giá nguyên liệu và chi phí vận tải tăng.
Ông Huân kiến nghị: “Phương án tăng lương cần hài hòa, hợp lý để duy trì năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp, đặc biệt khi phần lớn họ vẫn chủ yếu gia công, chế biến để tồn tại giữa bối cảnh cạnh tranh trong khu vực.”
GẦN 60% LAO ĐỘNG PHẢI VAY MƯỢN ĐỂ CHI TRẢ CHI PHÍ SINH HOẠT
Khảo sát do Tổng LĐLĐ thực hiện tháng 3 và 4 năm 2026 tại 7 tỉnh, thành phố cho thấy trạng thái khó khăn của người lao động chưa thuyên giảm. Hơn một nửa số người tham gia khảo sát cho biết thu nhập chỉ đủ trang trải các chi phí cần thiết, gần 1/5 không đủ sống và phải làm thêm giờ để bù đắp thu nhập.
Gần 60% người lao động phải vay mượn tiền thường xuyên hoặc định kỳ để duy trì cuộc sống, phản ánh rõ thực trạng chi phí sinh hoạt tăng nhanh hơn khả năng chi trả của họ. Về dinh dưỡng, chỉ khoảng một nửa duy trì được chế độ ăn đầy đủ chất. Chi phí giáo dục và chăm sóc sức khỏe cũng trở thành gánh nặng lớn, khiến nhiều gia đình phải dựa vào hỗ trợ tài chính khác.
Điều kiện nhà ở của phần lớn người lao động vẫn chật chội khi diện tích trung bình chỉ khoảng 7,6 mét vuông mỗi người, thấp hơn tiêu chuẩn đô thị. Nhiều người còn trăn trở về kế hoạch lập gia đình hay sinh thêm con, khi thu nhập còn hạn chế không đủ đảm bảo cuộc sống và tương lai cho gia đình.
Việc tăng lương tối thiểu, theo các chuyên gia và đại diện doanh nghiệp, cần được cân nhắc kỹ lưỡng để phù hợp thực tế, tránh gây ra những ảnh hưởng tiêu cực tới phát triển doanh nghiệp và hiệu quả sản xuất, cũng như đảm bảo quyền lợi chính đáng của người lao động trong bối cảnh kinh tế còn nhiều biến động.