QUẢN LÝ THỰC PHẨM TẠI TP.HCM: CẦN GIA CỐ VÀ ĐỔI MỚI ĐỂ BẢO VỆ SỨC KHỎE CỘNG ĐỒNG

Lãnh đạo Sở An toàn thực phẩm TP.HCM nhận định rằng công tác quản lý thực phẩm hiện nay đang đối mặt với nhiều vấn đề cần khắc phục từ chính sách đến thực tiễn. Một trong những thách thức lớn là tiêu chuẩn an toàn thực phẩm còn vượt quá năng lực của phần lớn doanh nghiệp, đặc biệt là các doanh nghiệp nhỏ lẻ và các hộ kinh doanh vỉa hè. Điều này khiến cho việc kiểm soát nguồn gốc, chất lượng thực phẩm gặp nhiều khó khăn.

Chẳng hạn, việc đeo vòng truy xuất nguồn gốc cho heo, mỗi con có hai vòng ở chân, chỉ giúp kiểm soát đến chợ đầu mối. Khi thực phẩm chuyển sang các chợ lẻ hoặc bán rong, việc truy xuất mất dấu, gây khó khăn trong việc xử lý các vấn đề liên quan đến an toàn thực phẩm sau này. Bà Lan nhấn mạnh: “Ngay tại chợ lẻ, việc truy xuất mất dấu. Khi sử dụng thịt có vấn đề, không thể xác định nguồn gốc rõ ràng.”

Vấn đề quản lý mua bán, sử dụng các hóa chất độc hại cũng là một thách thức lớn. Các vụ tạt axit, đầu độc bằng xyanua vẫn xảy ra tưởng chừng như đơn lẻ nhưng cho thấy rõ lỗ hổng trong việc kiểm soát các chất độc dùng trong sản xuất và tiêu thụ thực phẩm. Bà Lan cho rằng, để đảm bảo an toàn, cần xây dựng lại chính sách quản lý theo chuỗi giá trị, có cơ chế ưu đãi đầu tư vào chuỗi cung ứng sạch, đồng thời đẩy mạnh phòng chống việc sử dụng sai mục đích các chất hóa học.

Chia sẻ về tình hình thực tế, ông Trần Phú Cường, Chi cục trưởng Chi cục Chăn nuôi và Thú y TP.HCM, thừa nhận rằng nhiều lò giết mổ nhỏ lẻ hiện chưa có hệ thống lưu trữ thông tin về động vật, chưa nhận diện được nguồn gốc rõ ràng. Các dữ liệu chăn nuôi, vận chuyển, giết mổ và phân phối chưa kết nối đồng bộ, dẫn đến khó khăn trong truy xuất nguồn gốc và xử lý sự cố. Ông đề xuất: “Luật sửa đổi cần Siết quản lý theo chuỗi từ trang trại đến bàn ăn, bắt buộc truy xuất nguồn gốc điện tử cho thịt và sản phẩm động vật, loại bỏ dần các cơ sở chưa đạt chuẩn, tăng cường trách nhiệm của địa phương và nâng mức xử phạt để răn đe.”

Nhà báo Đinh Đức Thọ, Phó tổng biên tập Báo Pháp Luật TP.HCM, nhấn mạnh rằng việc bảo vệ sức khỏe cộng đồng không thể chỉ dựa vào kiểm tra tại quầy hàng hay siêu thị mà phải kiểm soát từ nguồn nguyên liệu và toàn bộ chuỗi cung ứng. Theo ông, luật sửa đổi cần hướng tới quản lý dựa trên mức độ rủi ro, giảm thiểu hình thức và trọng tâm vào các biện pháp thực chất hơn để đảm bảo an toàn thực phẩm cho người tiêu dùng.