THƯỢNG ĐỈNH NGA – TRUNG: MỞ RỘNG ĐẦY ĐỦ, NỐI DƯỚI ĐÓNG VÀNG

Trong chuyến thăm Bắc Kinh từ ngày 19 đến 20.5, Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Nga Vladimir Putin đã cùng nhau gia hạn hiệp ước hữu nghị và hợp tác song phương, đồng thời ký kết hàng loạt thỏa thuận quan trọng trong nhiều lĩnh vực. Đây được xem là bước tiến lớn trong mối quan hệ ngày càng đặc biệt giữa hai cường quốc mới nổi, đánh dấu một kỷ nguyên hợp tác chưa từng có trong lịch sử.

ĐẨY MẠNH HỢP TÁC VƯỢT BẬC

Theo thông cáo của Tân Hoa xã, Chủ tịch Tập Cận Bình nhấn mạnh năm nay là dấu mốc 25 năm ký kết Hiệp ước hữu nghị và hợp tác láng giềng giữa Trung Quốc và Nga. Ông cho biết quan hệ hai nước đang ở mức cao chưa từng có, trở thành hình mẫu về mối quan hệ quốc tế trong thế giới hiện đại. Đặc biệt, ông Tập nhận định quan hệ song phương đã bước sang một giai đoạn mới, với nhiều thành tựu nổi bật và sự phát triển nhanh chóng.

Lãnh đạo hai nước đã cùng ký thỏa thuận phối hợp chiến lược, thúc đẩy hợp tác toàn diện nhằm làm sâu sắc hơn nữa mối quan hệ hữu nghị. Trong số hơn 20 thỏa thuận được ký kết, có các nội dung liên quan đến nghiên cứu nhiệt hạch, đào tạo nhân lực ngành năng lượng hạt nhân, cũng như các dự án hợp tác chiến lược dài hạn.

Nga và Trung Quốc còn đạt được thỏa thuận về các chi tiết quan trọng của dự án tuyến đường ống khí đốt Sức mạnh Siberia 2, trong đó vẫn còn một số phần chưa hoàn tất, phản ánh quá trình đàm phán kéo dài nhiều năm.

LÀM SÂU MỐI QUAN HỆ CHIẾN LƯỢC VÀ QUỐC TẾ

Hai bên nhất trí tăng cường hợp tác trong lĩnh vực không gian, gồm xây dựng Trạm nghiên cứu mặt trăng quốc tế và làm sâu sắc hệ thống định vị vệ tinh, như hệ thống Glonass của Nga và Bắc Đẩu của Trung Quốc, nhằm bổ trợ lẫn nhau. Đồng thời, họ cam kết mở rộng các hoạt động diễn tập chung, tuần tra trên không, trên biển, và thúc đẩy ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong quân sự.

Chính sách miễn thị thực cũng được gia hạn đến hết năm 2027, dành cho công dân của hai nước đi du lịch, công tác hoặc giao lưu, qua đó thúc đẩy hơn nữa mối quan hệ giáo dục, hiện có hơn 80.000 sinh viên Trung Quốc và Nga trao đổi học tập lẫn nhau. Tổng thống Putin khẳng định sẽ tiếp tục thúc đẩy hợp tác trong lĩnh vực giáo dục.

Về vấn đề quốc tế, tuyên bố chung của hai nhà lãnh đạo bày tỏ phản đối các biện pháp trừng phạt, gây sức ép hoặc đe dọa an ninh của Bắc Triều Tiên, và khẳng định sẽ phối hợp chặt chẽ để thúc đẩy giải pháp chính trị phù hợp trên bán đảo Triều Tiên.

Hai ông còn chỉ trích Mỹ vì không thúc đẩy hiệp ước kiểm soát vũ khí mới thay thế START và hệ thống Vòm Vàng do Mỹ đề xuất, xem đây là mối đe dọa đến ổn định chiến lược toàn cầu. Putin cũng đề cập đến khả năng hợp tác với các đối tác khác, bao gồm Mỹ, và đã thảo luận về điều này trong cuộc gặp với ông Tập. Trong khi đó, ông Tập chia sẻ về kết quả cuộc hội đàm thượng đỉnh với Tổng thống Mỹ Donald Trump, theo Tân Hoa xã.

Sau các cuộc hội đàm chính thức, ông Yuri Ushakov, trợ lý chính sách đối ngoại của Điện Kremlin, cho biết hai nhà lãnh đạo đã chuyển sang thưởng trà, tiếp tục thảo luận về các vấn đề nóng của thế giới như Iran, Ukraine và mối quan hệ Mỹ-Trung, theo TASS.

MỐI QUAN HỆ ĐẶC BIỆT GIỮA HAI LÃNH ĐẠO

Theo TASS và CCTV, ông Tập gọi ông Putin là “người bạn thân thiết”, chuyến thăm thứ 25 của ông Putin tới Trung Quốc thể hiện rõ “tính chất đặc biệt” của mối quan hệ giữa hai nước. Còn ông Putin lại dùng thành ngữ “một ngày không gặp như cách ba thu” để thể hiện tình hữu nghị. Ngoài ra, ông Putin đã gửi lời mời ông Tập tới Nga vào năm tới và sẵn sàng tham dự hội nghị thượng đỉnh APEC tại Thâm Quyến dự kiến tháng 11. Nga cũng cho biết có thể tổ chức cuộc gặp giữa ông Putin và ông Trump bên lề hội nghị này, nhằm duy trì mối quan hệ chiến lược song phương và mở rộng ra các lĩnh vực hợp tác quốc tế.