ĐẠI HỌC QUỐC GIA VIỆT NAM: HƯỚNG TỚI TRUNG TÂM TRÍ TUỆ, ĐỔI MỚI SÁNG TẠO VÀ ĐỊNH HƯỚNG PHÁT TRIỂN ĐẤT NƯỚC

Trong bối cảnh toàn cầu hóa và cuộc đua công nghệ, Đại học Quốc gia Việt Nam đang đứng trước thách thức lớn về việc định hình lại vai trò trung tâm của mình trong phát triển quốc gia. Không còn chỉ là nơi truyền đạt tri thức, đại học này phải trở thành trung tâm tạo ra tri thức mới, chuyển hóa công nghệ thành năng lực sản xuất và góp phần xây dựng thể chế phát triển bền vững. Đây là nhiệm vụ mang tính lịch sử, liên hệ trực tiếp đến trách nhiệm dẫn dắt tương lai của đất nước.

TĂNG CƯỜNG VAI TRÒ ĐẾN TỪ SỨ MỆNH MỚI TRONG KỶ NGUYÊN MỚI

Trong kỳ đại hội lần này, các chiến lược mới được đề ra nhằm hướng đến mục tiêu biến các đại học nghiên cứu hàng đầu trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo, thúc đẩy chuyển đổi số và nâng cao năng lực cạnh tranh toàn cầu. Đặc biệt, Đại học Quốc gia TP.HCM cần mở rộng vị thế, không chỉ trở thành trung tâm đào tạo và nghiên cứu lớn của vùng miền Nam mà còn là thiết chế chiến lược của quốc gia trong không gian phát triển năng động nhất cả nước.

Theo các lãnh đạo, nhiệm vụ mới đòi hỏi phải đào tạo đội ngũ nhà khoa học, kỹ sư, nhà quản lý, doanh nhân sáng tạo có tầm nhìn toàn cầu, bản lĩnh dân tộc và khả năng phục vụ đất nước. Lĩnh vực trọng điểm bao gồm trí tuệ nhân tạo, bán dẫn, công nghệ sinh học, năng lượng tái tạo, dữ liệu lớn, an ninh mạng, đô thị thông minh, kinh tế số, và công nghệ xanh sẽ là nền tảng để nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia.

PHÁT TRIỂN VÀ TƯ VẤN CHÍNH SÁCH: HẠ TẦNG CHIẾN LƯỢC ĐỂ ĐẠT ĐÍCH

Một trong những bước đột phá để thực hiện sứ mệnh này là xây dựng cơ chế tự chủ đặc biệt, gắn liền với trách nhiệm giải trình của các đại học. Điều này không chỉ về tài chính mà còn liên quan đến tự chủ về nhân sự, tổ chức bộ máy, hợp tác quốc tế và nhiệm vụ nghiên cứu chiến lược. Các đơn vị cần được quyền tuyển dụng nhân tài, thành lập các trung tâm nghiên cứu mới và sử dụng tài sản công cho mục tiêu đổi mới sáng tạo.

Chương trình “Policy Lab ĐHQG-HCM” sẽ trở thành phòng thí nghiệm chính sách quốc gia, nghiên cứu và thử nghiệm các giải pháp trong lĩnh vực như trung tâm tài chính quốc tế, quản trị dữ liệu, trí tuệ nhân tạo, chuyển đổi xanh, logistics, đô thị thông minh, qua đó góp phần phản biện, đề xuất các chính sách phù hợp với phát triển của khu vực.

Ngoài ra, các trung tâm xuất sắc chuyên sâu về công nghệ chiến lược như công nghệ sinh học, vật liệu mới, năng lượng tái tạo, an ninh mạng, khu đô thị sáng tạo và quỹ đổi mới sáng tạo thương mại hóa công nghệ sẽ giúp nâng cao khả năng đổi mới sáng tạo, thúc đẩy khởi nghiệp và chuyển giao công nghệ.

Đổi mới trong đào tạo và thu hút nhân tài toàn cầu cũng là yếu tố không thể thiếu. Việc nâng cao tỷ trọng đào tạo tiến sĩ và củng cố các chương trình tài năng là chìa khóa để xây dựng đội ngũ lãnh đạo có khả năng dẫn dắt đất nước vào kỷ nguyên mới.

PHẢI GẮN KẾT VỚI CHÍNH SÁCH VÀ Đối Tác QUỐC GIA

Các nghị quyết chiến lược của Đảng về phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, phát triển kinh tế tư nhân, xây dựng nền văn hóa Việt Nam và hoàn thiện thể chế đều cần được quán triệt, đưa vào chiến lược hành động của các đại học. Trong đó, việc trao quyền tự chủ, thiết lập cơ chế đặt hàng lớn từ nhà nước và doanh nghiệp, cũng như xây dựng các trung tâm công nghệ mạnh mẽ sẽ giúp đại học trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo quốc gia.

Trong quá trình này, việc đẩy mạnh đào tạo sau đại học, thu hút nhân tài trong và ngoài nước, cùng với xây dựng khu đô thị đổi mới sáng tạo – nơi hội tụ của các nhà khoa học, doanh nghiệp, chính quyền và cộng đồng sáng tạo – sẽ là yếu tố quyết định để đưa Đại học Quốc gia Việt Nam trở thành nguồn lực chiến lược, góp phần kiến tạo tương lai đất nước ngày càng phát triển bền vững.