NHÀ Ở XÃ HỘI Ở TP.HCM: DƯỚI ÁNH NHÌN VÌ SAO PHỦI TRÁI PHONG CÁCH MẠNH MẼ?

Chiều 11.6, tại buổi họp báo về tình hình kinh tế – xã hội trên địa bàn TP.HCM, đại diện Sở Xây dựng đã đề cập đến những khó khăn, vướng mắc đang cản trở quá trình phát triển nhà ở xã hội, khiến nguồn cung chưa thể đáp ứng đủ nhu cầu ngày càng tăng của người dân.

THỦ TỤC PHỨC TẠP VÀ CHƯA ĐƯỢC ƯU ĐÃI ĐỦ HẤP DẪN

Theo ông Đỗ Diệp Gia Hợp, Phó trưởng phòng Bảo trì khai thác công trình giao thông, một trong những nguyên nhân chính là hệ thống thủ tục đầu tư xây dựng nhà ở xã hội nằm rải rác trong nhiều lĩnh vực pháp luật như đầu tư, quy hoạch, đất đai, nhà ở, xây dựng, kinh doanh bất động sản.

Mặc dù UBND TP.HCM đã ban hành quy trình hướng dẫn cụ thể cho các đơn vị thực hiện, song việc triển khai dự án vẫn phải qua nhiều cơ quan, thủ tục rườm rà. Bên cạnh các thủ tục thường thấy như dự án nhà ở thương mại, nhà ở xã hội còn cần thực hiện thêm nhiều bước nhằm kiểm soát việc hưởng ưu đãi của Nhà nước, tránh lợi dụng chính sách.

Ông Hợp cho biết, dự án nhà ở xã hội hiện phải thực hiện khoảng 3 bước thủ tục hành chính nhiều hơn so với dự án nhà ở thương mại, làm tăng thêm thời gian và công sức cho các chủ đầu tư.

Chưa đủ hấp dẫn với các nhà đầu tư là một vấn đề lớn, bởi quy định lợi nhuận tối đa không vượt quá 10% tổng chi phí đầu tư khiến nhiều doanh nghiệp còn e dè khi tham gia lĩnh vực này.

TẠI SAO GIÁ BÁN NHÀ Ở XÃ HỘI CHƯA THỂ XÁC ĐỊNH RÕ?

Một vấn đề khác là cơ chế xác định giá bán nhà và lợi nhuận của chủ đầu tư dựa trên kiểm toán. Điều này tạo ra khó khăn vì giá bán chính thức chỉ có thể được tính dựa trên dự toán và sẽ được xác định chính thức sau khi dự án hoàn thành qua kiểm toán, dễ gây rủi ro cho cả nhà đầu tư lẫn người mua khi giá thực tế cao hơn hoặc thấp hơn dự tính ban đầu.

Nguồn vốn dài hạn, từ 15 đến 20 năm, với lãi suất ưu đãi dành cho chủ đầu tư và người mua vẫn chưa được ổn định. Thêm vào đó, chính sách hỗ trợ lãi suất chỉ kéo dài 3-5 năm, dễ dẫn đến nguy cơ tài chính cho các doanh nghiệp và khách hàng mua nhà.

Đại diện Sở Xây dựng còn nhận định rằng, hiện Nhà nước chưa xây dựng cơ chế huy động vốn từ chính các người có nhu cầu, qua các ngân hàng, quỹ tín dụng hoặc mô hình quỹ tiết kiệm nhà ở, làm hạn chế nguồn lực cho đầu tư phát triển nhà ở xã hội.

CÁC GIẢI PHÁP VƯỢT QUA KHÓ KHĂN

Trong bối cảnh đó, TP.HCM đang hoàn thiện quy hoạch quỹ đất để phát triển nhà ở xã hội đến năm 2030 và hướng đến năm 2040. Đồng thời, thành phố cũng xây dựng đề án sử dụng hiệu quả nguồn lực đất đai hiện có để đầu tư các dự án phù hợp với quy hoạch chung.

UBND thành phố cũng ưu tiên bố trí ngân sách cho các dự án trên quỹ đất của Nhà nước, đẩy nhanh các thủ tục về đầu tư, quy hoạch, đất đai và cấp phép xây dựng thông qua các cơ chế “luồng xanh”, “ưu tiên”, giúp rút ngắn thời gian thực hiện dự án.

Bên cạnh đó, TP.HCM tăng cường giám sát tiến độ, xử lý kịp thời các vướng mắc phát sinh và nghiên cứu các giải pháp huy động nguồn lực nhằm phát triển nhà xã hội bền vững trong tương lai gần.